II SA/Sz 1071/17

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędzia WSA Barbara Gebel Protokolant sekretarz sądowy Ziemowit Augustyniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi H. Ż. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku oddala skargę. . UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś., decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, nakazał Miastu i Gminie P.-Z., H. Ż., J. C. i A. J. - współwłaścicielom budynku mieszkalnego wielorodzinnego, położonego przy ul. [...] nr [...] w [...], usunięcie w terminie do dnia 31 sierpnia 2017 r. stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym ww. budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr [...] zlokalizowanego na dz. nr [...], położonej przy ul. [...] w m. [...], które zostały wykazane w przedłożonej ekspertyzie technicznej, sporządzonej przez B. D. i J. L., poprzez: 1) wykonanie prawidłowej obróbki blacharskiej istniejącego docieplenia południowo-wschodniej ściany szczytowej budynku, 2) uzupełnienie tynków zewnętrznych ściany szczytowej, powyżej warstwy dociepleniowej. Dodatkowo, organ I instancji wskazał, że roboty należy prowadzić pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane i będącej członkiem odpowiedniej izby samorządu zawodowego. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła H. Ż. podnosząc, że "wskazane usterki obróbek blacharskich i uzupełnienia tynków są uzasadnione, lecz nie mają związku z zaciekami na środku sufitu w odległości 2 m od ściany. Strona wyjaśniła, że "ma poważne wątpliwości co do rzetelności protokołów z prób szczelności. Dziwnym zbiegiem zacieki pokazały się zaraz po zakończeniu remontu przez Pana J. C.. Zwróciła się o umożliwienie jej "przedstawienia drugiej ekspertyzy wykonanej przez innego, niezależnego rzeczoznawcę". Decyzją z dnia [...] r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 66 ust. 1 pkt 3 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś., w związku z pismem H. Ż., informującym o wystąpieniu zacieków na suficie stanowiącego jej własność lokalu mieszkalnego nr [...], znajdującego się w przedwojennym budynku mieszkalnym, położonym przy ul. [...] w m. [...], przeprowadził w dniu [...] r. oględziny ww. budynku. Z protokołu sporządzonego podczas powyższych oględzin wynika, że w lokalu mieszkalnym nr [...], stanowiącym własność J. C., przeprowadzono roboty budowlane polegające na wykonaniu instalacji grzewczej podłogowej oraz wzmocnieniu stropu, objęte pozwoleniem na budowę z dnia [...] r. W lokalu mieszkalnym nr [...], stanowiącym własność H. Ż., (znajdującym się w parterze przedmiotowego budynku, nad którym znajduje się lokal nr [...]), stwierdzono występowanie na sufitach w trzech pokojach mokrych, żółtych zacieków, ze spuchnięciami farby, najintensywniejszymi w pokoju narożnym, mieszczącym się od strony ulicy [...]. Obecna podczas oględzin H. Ż. oświadczyła, że powyżej opisane nieprawidłowości wystąpiły po raz pierwszy w dniu 4 października 2015 r. W przedłożonym podczas ww. oględzin dzienniku budowy prowadzonym dla przedmiotowej inwestycji, zarejestrowanym w dniu 3 lutego 2015 r. pod nr [...] w Starostwie Powiatowym w Ś., kierownik budowy - tech. A. W. (instalacje sanitarne, upr. Nr [...]) zapisał, że "dokonano próby szczelności instalacji c.o.", natomiast tech. bud. J. G. (upr. bud. do projektowania i kierowania robotami ogólnobudowlanymi w spec. konstrukcyjno-budowlanej, [...]) zapisał, że "roboty związane ze wzmocnieniem stropu pod podłogową instalacją c.o. [..] wykonano zgodnie z projektem budowlanym, obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami". P. B., reprezentujący podczas oględzin J. C., przedłożył protokół z próby szczelności ogrzewania podłogowego w lokalu mieszkalnym nr [...], przeprowadzonej w dniu [...] r., w składzie: A. W. - kierownik budowy, P. L. - wykonawca i J. C. - przedstawiciel inwestora, z którego wynika, że "ogrzewanie podłogowe zostało wykonane zgodnie z dokumentacją i normą PN-EN 131813, część 2 i PN-EN 1264 część 4 i nadaje się do użytkowania". PINB w Ś., po stwierdzeniu nieodpowiedniego stanu technicznego przedmiotowego budynku mieszkalnego, mogącego spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, postanowieniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 62 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, nałożył na współwłaścicieli ww. budynku mieszkalnego, obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu technicznego stropu międzykondygnacyjnego oraz instalacji sanitarnych w obrębie mieszkań nr [...] i nr [...], usytuowanych w budynku wielorodzinnym nr [...] zlokalizowanym na dz. nr [...], położonej przy ul [...] w m. [...], określającej niezbędne czynności i roboty do wykonania, w celu likwidacji występującego zawilgocenia stropu pomiędzy ww. lokalami, w terminie do 31 maja 2016 r. W dniu 31 maja 2016 r. do organu powiatowego wpłynęła wymagana ekspertyza techniczna, sporządzona w dniu 30 maja 2016 r. przez inż. B. D. oraz tech. J. L.. Autorzy powyższego opracowania stwierdzili wystąpienie uszkodzeń tynków w obrębie lokalu nr [...]: - rozległy zaciek na suficie wokół lampy wiszącej - pokój nr [...], - zacieki miejscowe na suficie w pokoju nr [...] W wyniku przeprowadzonych w dniu [...] r. pomiarów wilgotności uszkodzonych tynków na sufitach, stwierdzono, że stan wilgotności miejsc uszkodzonych tynków nie budzi na dzień dzisiejszy zastrzeżeń. Według zgodnych oświadczeń lokatorów mieszkań nr [...], zawilgocenia sufitów pojawiły się w dniu 4 października 2015 r. i były krótkotrwałe. Przez cały okres od dnia 4 października 2015 r. do dnia badania nie stwierdzono ponownych wycieków, o czym świadczą powyżej podane wyniki. Przeprowadzone oględziny przedmiotowego budynku wykazały natomiast, że po wykonanym w latach 2006-2008 dociepleniu części południowo-wschodniej ściany szczytowej warstwą styropianu, pokrytego wyprawą elewacyjną, od poziomu gruntu do poziomu podokiennika okien i piętra, nie uzupełniono ubytków w istniejących tynkach powyżej ww. docieplenia. Warstwa dociepleniowa nie została ponadto właściwie zabezpieczona od góry obróbką blacharską, co spowodować może wciekanie wody spływającej z górnych partii ściany pod warstwę styropianu, a następnie w głąb struktury ściany szczytowej i w konsekwencji do stropu nad parterem. Dokonano również oględzin elementów widocznych systemu ogrzewania podłogowego w lokalu mieszkalnym nr [...], podczas których nie stwierdzono wad wykonawczych w widocznych elementach i armaturze regulacyjnej i sterowniczej. Przedłożony dokument dotyczący montażu ww. instalacji, tj. protokół badania instalacji sporządzony przez kierownika robót - tech. A. W. "nie wnosi uwag do jej szczelności i poprawności wykonania," jak również przeprowadzona w dniu 17 listopada 2015 r., ponowna próba szczelności instalacji w obecności przedstawicieli Urzędu Miasta, zarządcy oraz lokatorów mieszkania nr [...] i nr [...], wykazała, że instalacja jest szczelna, wynik próby uznaje się za pozytywny. W zaleceniach i wnioskach końcowych przedmiotowego opracowania zapisano: "w wyniku przeprowadzonych badań, oględzin, i pomiarów własnych przeprowadzonych w dniu [...] r., stwierdza się, iż przyczyny powstawania zacieków na ścianach i sufitach w mieszkaniu nr [...], stanowiącym własność Pani H. Ż., określić można następująco: 6.1. wciekanie pod warstwę dociepleniową wód deszczowych, spływających po południowo-wschodniej ścianie szczytowej pod niewłaściwie wykonaną obróbkę blacharską, 6.2. ubytki w tynku zewnętrznym na nieocieplonej ścianie szczytowej. Zaleca się wykonanie następujących prac naprawczych: 6.3. wykonanie prawidłowej obróbki blacharskiej częściowego docieplenia południowo-wschodniej ściany szczytowej budynku nr [...] przy ul. [...]. Obróbkę wykonać wg poniższego rysunku. (W tym miejscu ekspertyza zawiera stosowny rysunek). 6.4. naprawa i malowanie powierzchni sufitów w lokalu nr [...], 6.5. uzupełnić tynki zewnętrzne ściany szczytowej powyżej warstwy dociepleniowej, 6.6. alternatywnie wykonać docieplenia pozostałej części ściany szczytowej południowo-wschodniej. Preferuje się rozwiązanie wg pkt. 6.6 6.7. Zaleca się monitorowanie stanu instalacji (badanie ciśnienia czynnika grzewczego) w trakcie sezonu grzewczego 2016/2017. Stwierdza się ponadto, iż stan obecny elementów budynku opisanych w niniejszym opracowaniu nie uniemożliwia jego eksploatacji i nie stwarza zagrożenia dla ludzi i mienia. " PINB w Ś., w dniu [...] r. przeprowadził ponownie oględziny lokalu mieszkalnego nr [...], znajdującego się w przedmiotowym budynku mieszkalnym, podczas których stwierdził występowanie zacieków na sufitach jego trzech pokoi (największe w pokoju narożnym od strony ul. [...], wraz ze spuchnięciem i złuszczeniem farby) oraz pojawienie się nowych zacieków, na suficie kuchennym. Obecny podczas oględzin P. B. przedłożył protokół z próby ciśnieniowej instalacji centralnego ogrzewania wykonanego w lokalu mieszkalnym nr [...], sporządzony w dniu 14 października 2016 r., w którym zapisano, że próbę uznaje się za pozytywną, i że nie wykazała nieszczelności w instalacji centralnego ogrzewania (podłogowego). Instalacja wykonana zgodnie z projektem oraz zasadami sztuki budowlanej. Mając na uwadze zalecenia wynikające z przedłożonej przez współwłaścicieli przedmiotowego budynku mieszkalnego ekspertyzy technicznej, PINB w Ś. wydał decyzję z dnia [...]., nakazując Miastu i Gminie P.-Z., H. Ż., J. C. i A. J. wykonanie robót budowlanych, mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Dalej ZWINB w S. wskazał, że zgodnie z art. 61 ustawy Prawo budowlane, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywaći użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tego prawa, zgodnie z którym obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem, wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych ani sprawności technicznej. Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 66 ust. 1 ww. ustawy, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ (w tym przypadku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś.) nakazuje w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając jednocześnie termin wykonania obowiązku. Obowiązki wynikające z art. 61 i art. 66 prawa budowlanego związane z utrzymaniem należytego stanu technicznego obiektu budowlanego każdorazowo nakładane są na właścicieli lub zarządców obiektu budowlanego. Z uwagi na fakt, iż prowadzone postępowanie dotyczy ściany szczytowej, której szczelność ma istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania elementów konstrukcyjnych budynku, takich jak m.in. stropy międzykondygnacyjne i która stanowi część wspólną budynku, obowiązek usunięcia ww. nieprawidłowości należało nałożyć na wszystkich współwłaścicieli budynku. W świetle powyższego, zdaniem organu II instancji, kwestionowana decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z prawem. Nieprawidłowości w wykonaniu obróbki blacharskiej oraz ubytki tynku ściany szczytowej w przedmiotowym budynku mieszkalnym stwierdzili uprawnieni autorzy ekspertyzy technicznej, a zawarta w aktach dokumentacja fotograficzna jednoznacznie potwierdziła ten fakt. Odnośnie do pozostałych argumentów odwołującej się ZWINB w S. wyjaśnił, że zgromadzona w niniejszej sprawie dokumentacja techniczna sporządzona została przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, zatem brak jest podstaw do uznania jej za nierzetelną. Zauważyć należy również, że stronom zapewniono czynny udział w każdym stadium prowadzonego postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwiono im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, zatem skarżąca posiadała możliwość przedkładania dowodów mogących przyczynić się do wyjaśnienia przedmiotowej sprawy. Pismem z dnia 11 sierpnia 2017 r. H. Ż. wniosła skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że w dniu [...] r. oględzin jej mieszkania dokonali tylko B. i J. D.. Zalewanie sufitów nastąpiło od dnia 4 października 2015 r. i trwa do dzisiaj, zaś częściowe docieplenie ściany budynku nie było wykonane w 2006 r., lecz w 2001 r. Do dnia 4 listopada 2015 r. sufity nie były zalewane. W czerwcu 2015 r. skarżąca naprawiła i pomalowała na swój koszt sufity i ściany, co miało zostać zrekompensowane przez P. B.. Zdaniem skarżącej, dokumentacja robot budowlanych została sporządzona prawidłowo, natomiast ma ona zastrzeżenia do wykonania tych prac, w tym pomiarów prób szczelności, w których nie brał udziału jej przedstawiciel. Ponadto, skarżąca wskazała, że większość prac związanych z remontem mieszkania nr [...] była wykonana w 2014 r. bez nadzoru wykonawcy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej: "P.p.s.a."). Badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie zgodnie z art. 145 P.p.s.a., bowiem odpowiada obowiązującemu prawu. Tym samym skarga nie może zostać uwzględniona. Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż bezsporne w sprawie jest, iż budynek mieszkalny wielorodzinny położony przy ul. [...] nr [...] w [...], stanowiący współwłasność Miasta i Gminy P.-Z., H. Ż., J. C. i A. J., znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym, co wynika jednoznacznie z ustaleń dokonanych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś., m.in. podczas przeprowadzonych oględzin, z dokumentacji fotograficznej znajdującej się w aktach sprawy organu I instancji, jak również z przedłożonej ekspertyzy technicznej, sporządzonej w dniu 30 maja 2016 r. przez inż. B. D. i tech. J. L. oraz z protokołu badania instalacji grzewczej sporządzonego przez kierownika robót tech. A. W.. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1322) w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Podkreślić należy, że decyzje podejmowane na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego należą do kategorii tzw. decyzji związanych, gdyż w sytuacji wystąpienia chociażby jednej z określonych w tym przepisie przesłanek, organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz wręcz zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Zatem już sam fakt stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie stanu technicznego obiektu obliguje organ nadzoru budowlanego do podjęcia stosownych działań, w tym do wydania decyzji administracyjnej określającej zakres niezbędnych do wykonania robót budowlanych. Organ nadzoru budowlanego, wydając decyzję na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, nie bada przyczyn, z powodu których obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, ani nie ustala, kto ponosi odpowiedzialność za doprowadzenie obiektu do stanu niezgodnego z przepisami. Natomiast ustalenie określonych okoliczności faktycznych ujawniających, że stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów, jest wystarczające do nałożenia przez organ na właściciela obiektu lub jego zarządcę określonych obowiązków, których zakres będzie zależeć od stwierdzonych nieprawidłowości. Podzielić należy stanowisko organu, że zakres nakazanych robót jest adekwatny do uszkodzeń stwierdzonych przede wszystkim w ekspertyzie technicznej, w której wskazano na nieprawidłowości w wykonaniu obróbki blacharskiej oraz ubytki tynku ściany szczytowej w przedmiotowym budynku mieszkalnym, co zostało potwierdzone jednoznacznie w zawartej w aktach dokumentacji fotograficznej. Jednocześnie, podkreślić należy, że zgromadzona w niniejszej sprawie dokumentacja techniczna sporządzona została przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, zatem brak jest podstaw do uznania jej za nierzetelną. Zauważyć należy również, że stronom zapewniono czynny udział w każdym stadium prowadzonego postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwiono im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, zatem skarżąca posiadała możliwość przedłożenia dowodów mogących przyczynić się do wyjaśnienia przedmiotowej sprawy. Dodatkowo, wskazać należy, że obciążający współwłaścicieli nieruchomości obowiązek wykonania określonych robót budowlanych dotyczy świadczenia niepodzielnego. Rozstrzyganie sporów związanych z rozliczeniem kosztów poniesionych w związku z wykonaniem robót będących wynikiem zastosowania art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego należy do sądów powszechnych w postępowaniu cywilnym. Rozłożenie ciężaru kosztów remontów i napraw, a także przeprowadzenia poszczególnych prac jest zatem sprawą współwłaścicieli budynku, a w razie sporu, tak jak wskazano powyżej, sprawą cywilną, a więc nienależącą do kompetencji organów nadzoru budowlanego. Odnosi się to także do sporu między skarżącą a właścicielem lokalu nr [...] (inwestorem wykonanych w stropie dzielącym lokale robót budowlanych) co do przyczyn powstałych w mieszkaniu skarżącej szkód. Wobec powyższego, odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne. Zdaniem Sądu, postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które miałyby jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, a zatem skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.