IV SA/Wr 384/19

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków po rozpoznaniu w dniu 16 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wskazania podmiotu właściwego do ponoszenia wydatków związanych z umieszczeniem dzieci w placówce opiekuńczo-wychowawczej postanawia: odrzucić skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 9 sierpnia 2019 r. Starosta O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na opisane w sentencji postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. wskazujące Powiat O. jako podmiot właściwy do ponoszenia średnich miesięcznych wydatków związanych z umieszczeniem dzieci w placówce opiekuńczo-wychowawczej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie. Kolegium wyjaśniło, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie wydane na podstawie art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej k.p.a.), wskazujące organ właściwy do rozpoznania wniosku, które wiąże wskazany organ i nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż jest wewnętrzną sprawą administracji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność, ustalając czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Z przytoczonych przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej, ich bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Wskazać trzeba, że będące przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie postanowienie wydane zostało na podstawie art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym spory o właściwość rozstrzyga między organami jednostek samorządu terytorialnego, z wyjątkiem przypadków określonych w pkt 2-4 - wspólny dla nich organ wyższego stopnia, a w razie braku takiego organu - sąd administracyjny. W literaturze przedmiotu i orzecznictwie ukształtował się pogląd, że rozstrzygnięcia organów administracyjnych wydane na podstawie art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. i dotyczące sporów o właściwość, nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. Rozstrzygnięcie sporu następuje bowiem w formie aktu administracyjnego, ale nie w formach przewidzianych w postępowaniu administracyjnym. A zatem rozstrzygnięcie sporu nie następuje ani w formie decyzji administracyjnej, ani postanowienia (por. B. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 2009, s. 129 - 130). Rozstrzygnięcie sporu o właściwość między organami na podstawie art. 22 § 1 k.p.a. nie stanowi decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 K.p.a. i nie przysługują na niego środki odwoławcze w administracyjnym toku instancji, ani skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 28 marca 1991 r. sygn. akt SA/Lu 218/91, opublikowane w ONSA 1991/1/30). Rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego nie stanowi również określonego w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. innego niż decyzja lub postanowienie aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. Rozstrzygnięcie w trybie art. 22 § 1 k.p.a. określa jedynie podmiotowy element stosunku administracyjnego przez wskazanie właściwego organu, nie określa natomiast treści aktu jaki wyda ten organ w sprawie administracyjnej. Dopiero to rozstrzygnięcie będzie dotyczyć bezpośrednio praw i obowiązków strony postępowania i jako takie podlegać kontroli sądu administracyjnego (por. postanowienie WSA w Gliwicach z 24 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 814/19, dostępne na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie spór kompetencyjny pomiędzy Miastem W. a Powiatem O. w przedmiocie obowiązku ponoszenia średnich miesięcznych wydatków związanych z umieszczeniem dzieci w placówce opiekuńczo-wychowawczej rozstrzygnęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., tj. wspólny organ wyższego stopnia nad wskazanymi organami, przy czym nie zachodzą sytuacje określone w art. 22 § 1 pkt 2-4 k.p.a. Ponieważ czynności organu administracji publicznej rozstrzygającego spór o właściwość nie podlegają bezpośredniej kontroli ani przez środki zaskarżenia w administracyjnym toku instancji, ani na drodze sądowej, uznać trzeba, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.