I SA/Po 575/11

SENTENCJA Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku JI o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, luty, marzec i grudzień 2007r. postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...], sygn. akt [...] odrzucił skargę JI na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, luty, marzec i grudzień 2007r. JI złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku podał, że z uwagi na chorobę oraz częstą nieobecność w miejscu zamieszkania nie brał udziału w postępowaniu podatkowym. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i z synami. We współwłasności z żoną posiada dom o pow. [...] m2, nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Skarżący otrzymuje rentę w wysokości [...] zł, najstarszy syn stypendium doktoranckie w wysokości [...], żona nie pracuje zawodowo, młodszy syn nie posiada dochodów. Wnioskodawca podał, że od [...] leczy się w P. Starszy syn ma wrodzony [...] w stopniu znacznym, posługuje się aparatem słuchowym. Do wniosku załączył zaświadczenie o swoim stanie zdrowia i odpis orzeczenia o stopniu niepełnosprawności syna. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy JI w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że on i jego żona nie posiadają kont bankowych. Skarżący i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają samochodów osobowych. Żona nie jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna i nie otrzymuje zasiłku dla bezrobotnych. Wnioskodawca podał, że koszty miesięcznego utrzymania wynoszą ok. [...], przy czym [...]. Wnioskodawca wyjaśnił, że ma zaległości w opłatach za czynsz, ogrzewanie, wodę, gaz, energię elektryczną, Internet, które wynoszą ok. [...]. Wskazał, że ma również inne zaległości: wobec Urzędu Miasta w wysokości [...] zł, A (kara za zerwanie umowy z B) [...], C (niespłacony kredyt na zakup sprzętu AGD w [...]) [...]. Skarżący oświadczył, że nie spłaca zaległości. Wskazał, że finansowo pomaga mu syn, z którym nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, matka i brat. Do pisma załączył kserokopie dokumentów wzywających do zapłaty, upomnienie z Urzędu Miasta, z rachunków bankowych należących do synów, zeznań rocznych podatkowych za [...], oświadczenie młodszego syna o uzyskanych w [...] dochodach z tytułu stypendium, zaświadczenie o wysokości dochodów skarżącego za [...]. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 p.p.s.a.). Art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Zauważyć należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym (por. postanowienie NSA z I OZ 468/11 z 06.07.2011r., I OZ 466/11 z 06.07.2011r., II OZ 504/11 z 28.06.2011r. publ. w Internecie na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, że JI spełnia przesłankę udzielenia jemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżący jest bowiem rencistą, jego małżonka nie pracuje. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synami, przy czym starszy syn utrzymuje się ze stypendium doktoranckiego, młodszy syn studiuje na drugim roku studiów, nie pracuje, nie prowadzi działalności gospodarczej, otrzymuje stypendium socjalne i stypendium zamawiane. Skarżący razem z żoną posiadają dom, nie posiadają natomiast oszczędności, papierów wartościowych, wartościowych przedmiotów i samochodów osobowych. Również synowie, z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, nie posiadają żadnego majątku. Skarżący jest osobą zadłużoną, nie spłaca rat kredytu, ma zaległości w opłatach za media i w Urzędzie Miasta. Korzysta z pomocy rodziny. Wobec powyższego na podstawie art. 245 i art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.