III SA/Kr 888/20

SENTENCJA Kraków, dnia 28 grudnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...]Spółka z.o.o. z siedzibą we W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 25 czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzenie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: odrzucić skargę UZASADNIENIE Zarządzeniem z 11 sierpnia 2020 r. wezwano kuratora strony skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1680 zł, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało doręczone kuratorowi strony skarżącej w dniu 2 września 2020 r. Termin do uiszczenia wpisu sądowego upłynął bezskutecznie 9 września 2020 r. (środa). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej P.p.s.a.), wynika, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Oznacza to, że w chwili wniesienia pisma wszczynającego postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (m.in. skargi) powstaje obowiązek uiszczenia wpisu sądowego. Strona wnosząca skargę ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (zob. art. 239 § 1 pkt 1 - 3, art. 239 § 2 i art. 240 P.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (zob. art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 220 § 1 P.p.s.a., sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, a w przypadku skargi - pod rygorem jej odrzucenia (art. 220 § 3 P.p.s.a.). Stosownie do art. 239 § 1 pkt 3 P.p.s.a nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych kurator strony wyznaczony przez sąd orzekający lub przez sąd opiekuńczy dla danej sprawy. W orzecznictwie, jak i piśmiennictwie przyjmuje się, że wszelkie odstępstwa od obowiązku samodzielnego ponoszenia przez strony kosztów sądowych związanych z ich udziałem w sprawie wynikające m.in. z art. 239 P.p.s.a. muszą być traktowane jako wyjątki podlegające wykładni ścisłej, a niekiedy wręcz zawężającej (zob. M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski (w:) R. Hauser., M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 6. wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2019, s. 1059, a także powołane tam orzecznictwo). W przypadku zwolnienia określonego w art. 239 § 1 pkt 3 P.p.s.a. ustawodawca wyraźnie wskazał, że obowiązku ponoszenia kosztów sądowych nie ma tylko kurator ustanowiony przez sąd orzekający w danej sprawie oraz kurator ustanowiony dla danej sprawy przez sąd opiekuńczy. Kierując się regułami wykładni systemowej wewnętrznej, należy przyjąć, że przepis ten nawiązuje do instytucji procesowych określonych w art. 30 P.p.s.a. (kurator dla strony niemającej zdolności procesowej, która nie ma przedstawiciela ustawowego, jak również dla strony niemającej organu powołanego do jej reprezentowania) i art. 78-81 P.p.s.a. (kurator do doręczeń), jak również w art. 31 P.p.s.a. (kurator, który powinien zostać ustanowiony z urzędu przez sąd opiekuńczy, w przypadku dających się uzupełnić braków w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów). Cechami wspólnymi tych unormowań jest to, że: 1) dotyczą ustanowienia kuratora dla konkretnej sprawy, toczącej się przez sądem administracyjnym, 2) sąd orzekający w danej sprawie decyduje o ustanowieniu kuratora albo o zwróceniu się o jego ustanowienie do sądu opiekuńczego (w przypadku, o którym mowa w art. 31 § 1 P.p.s.a.). Powierzenie sądowi administracyjnemu orzekającemu w danej sprawie decyzji o potrzebie ustanowienia w tejże sprawie kuratora jest uzasadnione m.in. tym, że udział kuratora w postępowaniu wiąże się nie tylko z uszczupleniem dochodów Skarbu Państwa z uwagi na zwolnienie kuratora z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art. 239 § 1 pkt 3 P.p.s.a.), ale też z nałożeniem na stronę przeciwną obowiązku wpłacania zaliczek na pokrycie wydatków kuratora (art. 237 w zw. z art. 213 pkt 1 P.p.s.a.). W świetle tych okoliczności, nie ma podstaw do przyjmowania, że zwolnienie określone w art. 239 § 1 pkt 3 P.p.s.a. powinno być odnoszone do każdego kuratora strony biorącej udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zwolnienie to należy interpretować ściśle - jako odnoszące się wyłącznie do kuratorów, o których mowa w art. 30, art. 31 i art. 78-80 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 25 czerwca 2020 r., sygn. akt II GZ 150/20). W sprawie nie jest sporne, że kurator strony skarżącej nie został wyznaczony przez sąd orzekający lub przez sąd opiekuńczy dla danej sprawy. Kurator dla skarżącej spółki został ustanowiony postanowieniem Sądu Rejonowego z 1 lutego 2018 r. Zgodnie z zaświadczeniem z dnia 6 lutego 2019 r. Sąd Rejonowy rozszerzył uprawnienia kuratora celem reprezentowania Spółki przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji kurator spółki nie podlega zwolnieniu od kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Wobec powyższego, skoro strona skarżąca, pomimo prawidłowego wezwania jej do usunięcia braku skargi w wyznaczonym terminie, nie uiściła należnej opłaty do dnia dzisiejszego, skarga - jako nieopłacona - podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a.