KIO 5487/25

Sygn. akt:KIO 5487/25 WYROK Warszawa, dnia 2 lutego 2026 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący:Maciej Sikorski Protokolantka:Aldona Karpińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2026 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 8 grudnia 2025 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia konsorcjum w składzie P.P. (Lider) – Uniejów oraz E.P. (Partner) – Łódź, w postępowaniu prowadzonym przez „PGKiM” Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Aleksandrowie Łódzkim, przy udziale uczestnika postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego: G.S. – Kalisz, orzeka: 1.odrzuca odwołanie w zakresie zarzutu naruszenia art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 roku – Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2024 roku, poz. 1320 ze zm.) (dalej: PZP), polegającego na wadliwym, nieprecyzyjnym wezwaniu do uzupełnienia dokumentów; 2.w pozostałym zakresie oddala odwołanie, 3.kosztami postępowania obciąża wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia konsorcjum w składzie P.P. (Lider) – Uniejów oraz E.P. (Partner) – Łódź i 3.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego: a)kwotę 20 000 zł 00 gr (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych zero groszy), uiszczoną przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia konsorcjum w składzie P.P. (Lider) – Uniejów oraz E.P. (Partner) – Łódź tytułem wpisu od odwołania, b)kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy), poniesioną przez zamawiającego „PGKiM” Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Aleksandrowie Łódzkim tytułem wynagrodzenia pełnomocnika. 3.2.zasądza od wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia konsorcjum w składzie P.P. (Lider) – Uniejów oraz E.P. (Partner) – Łódź na rzecz zamawiającego „PGKiM” Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Aleksandrowie Łódzkim kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy), tytułem zwrotu kosztów wynagrodzenia pełnomocnika. Stosownie do art. 579 ust. 1 i art. 580 ust. 1 i 2 PZP, na niniejszy wyrok, w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia, przysługuje skarga, za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej, do Sądu Okręgowego w Warszawie – sądu zamówień publicznych. Przewodniczący:…………………………….. Sygn. akt KIO 5487/25 Uzasadnienie Zamawiający – „PGKiM” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Aleksandrowie Łódzkim – prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia w trybie przetargu nieograniczonego na podstawie art. 129 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11.09.2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz.U. t.j. 2024 r., 1320 ze zm.) (dalej PZP), którego przedmiotem są roboty budowlane pt. „Budowa kanalizacji sanitarnej na terenie aglomeracji Aleksandrów Łódzki w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027, Działanie FENX.01.03 Gospodarka wodno- ściekowa w podziale na zadania”. - Powyższe zadanie dofinansowane w ramach działania FENX.01.03 Gospodarka wodnościekowa priorytetu FENX.01 Wsparcie sektorów energetyka i środowisko z Funduszu Spójności programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027. Zamówienie udzielane jest w częściach. Postępowanie zawiera siedem (7) części. Szacunkowa wartość zamówienia przekracza kwoty określone w Obwieszczeniu Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych z dnia 3 grudnia 2023 r. w sprawie aktualnych progów unijnych, ich równowartości w złotych, równowartości w złotych kwot wyrażonych w euro oraz średniego kursu złotego w stosunku do euro stanowiącego podstawę do przeliczania wartości zamówień publicznych lub konkursów, wydanym na podstawie art. 3 ust. 2 PZP. Pismem z dnia 8 grudnia 2025 r. wykonawcy wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia konsorcjum w składzie P.P. (Lider) – Uniejów oraz E.P. (Partner) – Łódź (dalej: „Konsorcjum EKOINŻBUD–EVECO” lub „Konsorcjum” lub „Odwołujący”), wnieśli odwołanie wobec następujących czynności podjętych przez Zamawiającego: 1)czynności odrzucenia oferty Konsorcjum EKOINŻBUD–EVECO w zakresie zadań 2, 5 i 7; 2)czynności zatrzymania wadium Konsorcjum w zakresie zadań 2, 5 i 7. zarzucając Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów tj.: 1)art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c PZP poprzez niezasadne odrzucenie oferty pomimo spełnienia warunków udziału w postępowaniu; 2)art. 98 ust. 6 pkt 1 PZP poprzez bezpodstawne zatrzymanie wadiów; 3)art. 128 ust. 1 PZP – wadliwe, nieprecyzyjne wezwanie do uzupełnienia dokumentów; 4)naruszenie rozporządzenia w sprawie dokumentów – błędna ocena opinii bankowych i dokumentów CEIDG; 5)art. 16 PZP – zasady proporcjonalności, uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Wobec tak sformułowanych zarzutów, Odwołujący wniósł o rozpatrzenie i uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu: 1)unieważnienie czynności odrzucenia oferty Odwołującego 2)dokonania ponownego badania i oceny oferty Odwołującego 3)unieważnienie czynności zatrzymania wadium Odwołującego we wszystkich trzech zadaniach. Pismem z dnia 10 grudnia 2025 r. G.S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą P.P.H.U. INSTALEX GRZEGORZ SOŚNICKI w Kaliszu (dalej: Przystępujący), złożył oświadczenie o przystąpieniu do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego. Kolejnym pismem z dnia 21 stycznia 2026 r. Przystępujący przedstawił stanowisko procesowe. Zamawiający w piśmie datowanym na dzień 22 stycznia 2026 r. wniósł odpowiedź na odwołanie wnosząc o oddalenie odwołania, wskazując, iż zarzuty podniesione w odwołaniu są całkowicie bezzasadne i nie zasługują na uwzględnienie. Ponadto, Zamawiający wskazał, iż: (….) W odwołaniu tym brak jest jednak jakichkolwiek zarzutów wobec dokonania przez Zamawiającego czynności wyboru oferty najkorzystniejszej wykonawcy INSTALEX, a także brak jest w tym zakresie żądania unieważnienia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty. W tym miejscu Zamawiający wskazuje, że Izba, zgodnie z art. 555 ustawy Pzp, nie może orzekać co do zarzutów, które nie były zawarte w odwołaniu. Zakres rozpoznania sprawy przez Izbę jest więc ściśle ograniczony zarzutami odwołania sprowadzającymi się do czynności lub zaniechań Zamawiającego opartych na konkretnej i precyzyjnej podstawie faktycznej. Zarzut dokonania błędnego wyboru oferty najkorzystniejszej nie został przez Odwołującego podniesiony, a zatem czynność ta, dokonana przez Zamawiającego w dniu 28 listopada 2025 r. stała się prawomocna. Zgodnie zaś z art. 554 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp, "Izba uwzględnia odwołanie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów ustawy, które miało wpływ lub może mieć istotny wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia, konkursu lub systemu kwalifikowania wykonawców". (…) Izba ustaliła, co następuje: Zamawiający pismem z dnia 30 października 2025 r., w oparciu o regulację art. 126 ust. 1 PZP, wezwał Odwołujących do złożenia podmiotowych środków dowodowych, w tym informacji banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej potwierdzającej wysokość posiadanych środków finansowych lub zdolność kredytową wykonawcy, w okresie nie wcześniejszym niż 3 miesiące przed jej złożeniem. (§ 8 ust. 1 pkt 3) Rozporządzenia w sprawie dokumentów). W wykonaniu powyższego wezwania, Odwołujący przedłożył dwie opinie z banku: 1)opinię z dnia 10 marca 2025 r., która to opinia wskazywała poziom zdolności kredytowej Odwołującego, lecz była wystawiona z przekroczeniem terminu 3 miesięcznego terminu przed datą złożenia, przewidzianego w § 8 ust.  1 pkt 3 Rozporządzenia w sprawie dokumentów. Opinia została wystawiona 8 (osiem) miesięcy przed datą złożenia jej w postępowaniu. oraz 2)opinię z dnia 7 listopada 2025 r., która to opinia nie zawierała żadnej informacji o posiadanych przez Odwołującego środkach lub zdolności kredytowej, a tym bardziej w wysokości wymaganej w Rozdz. 9 pkt 2 lit. a SW Z, tj. nie potwierdzała spełniania przez Odwołującego warunku udziału w postępowaniu w zakresie zdolności ekonomicznej lub finansowej. Dodatkowo przedmiotowa opinia wskazuje, iż Odwołujący posiada kilka kredytów (które obsługiwane są terminowo), a z tytułu kredytu inwestycyjnego posiada zadłużenie. W związku z powyższym, Zamawiający, stosownie do treści art. 128 ust. 1 PZP, wezwał Odwołującego pismem z dnia 15 listopada do uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych, tj. do przedłożenia takich dokumentów, które będą potwierdzały spełnianie warunku udziału w postępowaniu w zakresie posiadania przez Odwołującego środków finansowych lub zdolność kredytową wykonawcy w wysokości określonej w SW Z, w okresie nie wcześniejszym niż 3 miesiące przed jej złożeniem, tj. zgodnych z § 8 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia w sprawie dokumentów. W przedmiotowym wezwaniu w pkt. II Zamawiający wskazał, że wymaga przedłożenia „informacji banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej potwierdzającej wysokość posiadanych środków finansowych lub zdolność kredytową wykonawcy, w okresie nie wcześniejszym niż 3 miesiące przed jej złożeniem. (§ 8 ust. 1 pkt 3) Rozporządzenia w sprawie dokumentów)”. Powyższe wezwanie pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi. Okoliczność tę potwierdził Odwołujący w odpowiedzi na pytanie przewodniczącego w toku posiedzenia przez Krajową Izbą Odwoławczą w dniu 28 stycznia 2026 r. Trzeba odnotować, iż Zamawiający skierował do Odwołującego w dniu 15 listopada 2025 r. równolegle drugie wezwanie, tyle że w trybie art. 223 ust. 1 PZP, i na to wezwanie Odwołujący udzielił odpowiedzi. Zamawiający pismem z dnia 28 listopada 2025 r. poinformował Odwołującego o odrzuceniu ich oferty wskazując m.in.: (….) Pismem z dnia 30.10.2025 r. r. w trybie art. 126 ust. 1 ustawy Pzp wezwano w/w Wykonawcę do złożenia podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie braku podstaw wykluczenia oraz spełniania warunków udziału. W odpowiedzi na wezwanie Wykonawca złożył wymagane dokumenty oraz oświadczenia. W toku postępowania Zamawiający dokonał oceny formalnej i merytorycznej złożonych przez Wykonawcę dokumentów, w tym dwóch opinii bankowych. W ocenie Zamawiającego wskazane w opiniach informacje o sytuacji finansowej Wykonawcy nie spełniały wymagań w ramach powyższego warunku udziału. Jedna z przedłożonych opinii została wystawiona 10 marca 2025 r. i tym samym nie potwierdza wysokości posiadanych środków finansowych lub zdolności kredytowej Wykonawcy w okresie nie wcześniejszym niż 3 miesiące przed jej złożeniem i w związku z tym jest dokumentem niezgodnym z (§ 8 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia w sprawie dokumentów). Z drugiej z przedłożonych opinii nie wynika, że wykonawca posiada środki finansowe lub zdolność kredytową w wymaganej kwocie (min. 3 600 000,00) a wręcz poświadcza, że Wykonawca posiada zadłużenie z tytułu kredytu inwestycyjnego w wysokości 442 000,00 zł ze stanem zadłużenia na dzień 16.05.2025 r w wysokości 22 101,00 zł. Ponadto, w odpowiedzi na ww. wezwanie, Wykonawca przedłożył Zamawiającemu informację z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej zarówno dla Lidera jak i Partnera Konsorcjum w formie elektronicznej podpisane przez Wykonawcę. Zgodnie jednak z § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie sporządzania i przekazywania dokumentów elektronicznych, który mówi, że jeżeli dokument został wystawiony przez upoważniony podmiot jako dokument elektroniczny, przekazuje się ten dokument, Wykonawca zobowiązany jest do przekazania Zamawiającemu informacji z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej zarówno dla Lidera jak i Partnera Konsorcjum sporządzonej w oryginale w postaci dokumentu elektronicznego w formie elektronicznej bez dodatkowej ingerencji Wykonawcy w dokument. Wobec powyższego Zamawiający pismem z dnia 15.11.2025 r. na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp wezwał Wykonawcę do uzupełnienia podmiotowych środków dowodowych w celu wykazania spełniania warunków udziału, poprzez złożenie dokumentów: (i) potwierdzających, że posiada środki finansowe lub zdolność kredytową w kwocie co najmniej 3 600 000,00 zł oraz (ii) Odpisu lub informacji z Krajowego Rejestru Sądowego lub z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, w zakresie art. 109 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp z formie zgodnej z ww. Rozporządzeniem. Wezwanie Zamawiającego o uzupełnienie podmiotowych środków dowodowych pozostało bez odpowiedzi  Wykonawcy. Komisja Przetargowa oceniając formalnie i merytorycznie złożone przez Wykonawcę podmiotowe środki dowodowe ustaliła brak wykazania przez Wykonawcę spełniania warunków udziału. Wobec powyższego Zamawiający odrzuca ofertę w/w Wykonawcy na podstawie: art. 226 ust. 1 pkt. 2 lit c) ustawy PZP bowiem Wykonawca nie złożył w przewidzianym terminie podmiotowego środka dowodowego, potwierdzającego spełnianie warunków udziału w postępowaniu. (….) Pismem z dnia 28 listopada 2025 r. Zamawiający poinformował Odwołującego o zatrzymaniu wadium w zakresie: zadania 2, zadania 5 oraz zadania 7. Izba zważyła co następuje: Izba ustaliła, że Odwołujący jest uprawniony do korzystania ze środków ochrony prawnej w rozumieniu art. 505 ust. 1 PZP. Okoliczność ta nie była pomiędzy stronami sporna. Zgłoszone przez G.S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą P.P.H.U. INSTALEX GRZEGORZ SOŚNICKI w Kaliszu (dalej: Przystępujący), oświadczenie o przystąpieniu do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego Izba uznała za skuteczne, co w konsekwencji skutkuje uzyskaniem przez G.S. statusu uczestnika postępowania odwoławczego. W pierwszej kolejności Izba wskazuje, iż zarzut dotyczący naruszenia art. 128 ust. 1 PZP polegający na wadliwym, nieprecyzyjnym wezwaniu Odwołującego do uzupełnienia dokumentów, podlega odrzuceniu, albowiem jest spóźniony. Należy podkreślić, iż omawiany zarzut referuje do wezwania, które skierował Zamawiający do Odwołującego w dniu 15 listopada 2025 r. zatem termin na ewentualne zaskarżenie tej czynności upłynął bezskutecznie w dniu 25 listopada 2025 r. w tym miejscu należy podkreślić, iż rozpoznawane odwołanie jest datowane na dzień 8 grudnia 2025 r. tym samym zastosowanie znajduje dyspozycja art. 528 pkt 3) PZP, zgodnie z którym Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że zostało wniesione po upływie terminu określonego w ustawie. Przechodząc do zarzutu naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c PZP poprzez niezasadne odrzucenie oferty Odwołującego pomimo spełnienia warunków udziału w postępowaniu, Izba uznała zarzut ten za pozbawiony podstaw zarówno prawnych, jak i faktycznych. Wobec ustalonego w sprawie stanu faktycznego w zakresie działań Odwołującego ukierunkowanych na wykazanie spełnienia warunku udziału w postępowaniu polegającego na wykazaniu posiadania przez Odwołującego środków finansowych lub zdolność kredytową wykonawcy w wysokości określonej w SW Z, fakt jego niewykazania w ocenie Izby jest bezsporny. Po pierwsze, opinia z dnia 10 marca 2025 r. nie spełniała wymogu określonego w SW Z, albowiem przekracza 3 miesięczny termin wynikający z brzmienia § 8 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 23 grudnia 2020 r. w sprawie podmiotowych środków dowodowych oraz innych dokumentów lub oświadczeń, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy (dalej: „Rozporządzenie w sprawie dokumentów”). Po drugie, opinia z dnia 7 listopada 2025 r. nie zawierała żadnej informacji o posiadanych przez Odwołującego środkach lub zdolności kredytowej, a tym bardziej w wysokości wymaganej w postanowieniu Rozdz. 9 pkt 2 lit. a SW Z. Tym samym, poza sporem jest fakt, iż nie potwierdza ona spełniania przez Odwołującego warunku udziału w postępowaniu w zakresie zdolności ekonomicznej lub finansowej. Z przedstawionej opinii wynika, że Odwołujący posiada kilka kredytów (które obsługiwane są terminowo), a z tytułu kredytu inwestycyjnego posiada zadłużenie. W świetle powyższego, zarzut naruszenia art. 98 ust. 6 pkt 1 PZP polegający na bezpodstawnym zatrzymaniu wadiów jest chybiony, albowiem fakt braku udzielenia odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego z dnia 15 listopada 2025 r. wystosowane w trybie art. 128 ust. 1 PZP do uzupełniania podmiotowych środków dowodowych, jest bezsporny, tym bardziej że fakt ten został przyznany przez Odwołującego w toku posiedzenia przed Krajową Izbą Odwoławczą w dniu 28 stycznia 2026 r. Przepis art. 98 ust. 6 pkt 1) PZP stanowi, iż Zamawiający zatrzymuje wadium m.in. w sytuacji, gdy w odpowiedzi na wezwania Zamawiającego skierowane w trybie art. 128 ust. 1 PZP, wykonawca z przyczyn leżących po jego stronie, nie złożył podmiotowych środków dowodowych. Brak jakiejkolwiek aktywności ze strony Odwołującego stanowi okoliczność, która wpisuje się w katalog przyczyn leżących po stronie Odwołującego, albowiem to od jego decyzji zależało złożenie odpowiedzi na wezwanie. W tym miejscu Izba pragnie podkreślić, iż wykonawcy na zasadzie art. 355 § 2 Kodeksu cywilnego z zw. z art. 8 ust. 1 PZP muszą być oceniani przez pryzmat podwyższonego progu należytej staranności, gdyż jak stanowi art. 355 § 2 Kodeksu cywilnego: Należytą staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności. Tym samym, ocena aktywności bądź jej braku po stronie Odwołującego winna być postrzegana poprzez pryzmat należytego działania, tym bardziej, że – jak wynika z oświadczenia złożonego przed Izbą – Odwołujący prowadzi działalność gospodarczą od przeszło 20 lat. Pozostaje pytanie, czy Odwołujący mogli złożyć opinię bankową, która wykazałaby spełnienie warunku określonego przez Zamawiającego. Należy założyć, iż Odwołujący musiał zdawać sobie sprawę z sytuacji finansowej, w jakiej się znajduje. Otóż, z pierwszej opinii wynika, że Odwołujący posiada zdolność kredytową i może się ubiegać o udzielenie kredytu do kwoty 5 mln zł, natomiast z drugiej opinii – że posiada zadłużenie z tytułu kredytu inwestycyjnego w wysokości 442.000,00 zł, z terminem spłaty 30 stycznia 2026 r., a stan zadłużenia na dzień 16 maja 2025 r. wynosi 22.101,00 zł. Odpowiedź na powyższe pytanie jest zatem negatywna. Tym samym w ocenie Izby przesłanki określone w art. 98 ust. 6 pkt 1 PZP zostały spełnione i w konsekwencji zatrzymanie wadiów było uzasadnione. Oddalenie zarzutu naruszenia Rozporządzenia w sprawie dokumentów poprzez błędną ocenę opinii bankowych i dokumentów CEIDG, oraz art. 16 PZP, polegającego na naruszeniu zasady proporcjonalności, uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, stanowi konsekwencję oddalenia wcześniej omówionych zarzutów. Niejako na marginesie Izba wskazuje, że przy teoretycznym założeniu zasadności postawionych przez Odwołującego w odwołaniu zarzutów, zakładany przez nich cel nie mógłby zostać osiągnięty, albowiem – wobec braku zaskarżenia czynności Zamawiającego, polegającej na wyborze oferty najkorzystniejszej, tj. oferty złożonej przez Przystępującego – wynik postępowania jest prawomocny i nie uległby zmianie. Izba podkreśla, że w sytuacji, w której stwierdzone przez Izbę naruszenie nie miało lub nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik postępowania, odwołanie podlega oddaleniu (argument a contrario z art. 554 ust. 1 pkt 1) PZP) Z uwagi na powyższe orzeczono jak na wstępie. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 575 PZP, tj. stosownie do wyniku postępowania oraz na podstawie § 8 ust. 1 i 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania z dnia 30 grudnia 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437) Przewodniczący:………………………………….