II SA/Łd 440/26

Dnia 29 lipca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Czerw po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 25 marca 2026 roku znak: 010070/680/5735827/2022, postępowanie: 343366569 w przedmiocie zmiany wysokości świadczenia wychowawczego p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne. IB Zaskarżoną decyzją z dnia 25 marca 2026 roku (znak: 010070/680/5735827/2022, postępowanie: 343366569) Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję ZUS z 11 października 2024 r. o zmianie wysokości świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2022/2023 na dziecko – Z.K. z kwoty 500 zł na 250 zł. Na powyższą decyzję A.C. wniosła skargę, podnosząc, że ojciec dziecka nie składał wniosku o sporne świadczenie. W związku z wpływem skargi do WSA w Łodzi, Prezes ZUS dokonał ponownej weryfikacji w sprawie prawa do świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2022/2023 na dziecko Z.K., uwzględnił skargę A.C. w całości i w dniu 26 maja 2026r. wydał decyzję (znak: 010070/680/5735827/2022, postępowanie: 343366569), na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026r. poz. 143 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), którą uchylił w całości zaskarżoną decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji o zmianie wysokości świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2022/2023 na dziecko Z.K.i jednocześnie uchylił decyzję organu I instancji o zmianie wysokości świadczenia wychowawczego oraz przyznał prawo do spornego świadczenia na okres od dnia 1 czerwca 2022 r. do dnia 31 maja 2023r. w kwocie 500 zł miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem jedną z "innych przyczyn" bezprzedmiotowości postępowania sądowoadministracyjnego skutkującą jego umorzeniem jest wydanie przez organ aktu autokontrolnego w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. Przepis art. 54 § 3 p.p.s.a. stanowi, że organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Wydany w trybie autokontroli akt zastępuje akt pierwotnie zaskarżony do sądu i jest aktem organu II instancji. Wydanie takiego aktu, co do zasady, powoduje konieczność umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego. Wówczas sąd bada, czy skarga została uwzględniona przez organ w całości, a zaskarżony akt administracyjny wyeliminowany. Sąd nie kontroluje natomiast aktu autokontrolnego, gdyż naruszyłby to zasadę skargowości. Na akt wydany w trybie autokontroli przysługuje bowiem skarga bezpośrednio do sądu administracyjnego, bez uprzedniego wnoszenia środka zaskarżenia lub wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 1999 r., OPS 16/99, ONSA 2000, Nr 3, poz. 94 oraz A. Kabat, Komentarz do art. 54 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2009, wyd. III). Stwierdzić należy, że zaskarżona w przedmiotowej sprawie decyzja została uchylona przez organ na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. Skoro po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego doszło do skutecznego wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, to brak jest możliwości dalszego prowadzenia postępowania sądowego, w szczególności merytorycznego rozpoznania sprawy. Zasadne jest zatem umorzenie zainicjowanego postępowania sądowoadministracyjnego. Z tych względów na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a. Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego. IB