XII Ko 28/23

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt XII Ko 28/23 </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 08.10. 2024 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Warszawie w XII Wydziale Karnym </strong>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Wysokińska - Walczak</p> <p>Protokolant: Gabriela Lutek</p> <p>w obecności Prokuratora Andrzeja Jóźwika</p> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 29 maja, 04 i 23 lipca, 21 sierpnia i 08 października 2024 r.</p> <p>sprawy z wniosku <strong> <!-- --> <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </strong>przeciwko <strong> <!-- -->Skarbowi Państwa</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->w przedmiocie zadośćuczynienia</strong> za doznaną przez jej ojca <span class="anon-block">C. S. (1)</span> krzywdę z tytułu wydania i wykonania wyroku Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy na sesji wyjazdowej w <span class="anon-block">S.</span> z dnia 4 lutego 1982 r., sygn. akt SO.W. 55/82 w związku z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</p> <p>na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910340149" title="Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego - Dz. U. z 1991 r. Nr 34, poz. 149 (art. 8;art. 8 ust. 1;art. 8 ust. 4;art. 13)">art. 8 ust. 1 i 4 oraz art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</a> (Dz.U.nr.34 poz.149, późn.zm.)</p> <p> <strong> <!-- -->orzeka</strong> </p> <p>1.  wniosek oddala;</p> <p>2.  kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.</p> <table> <colgroup> <col width="44"/> <col width="328"/> <col width="33"/> <col width="131"/> <col width="187"/> </colgroup> <tr> <td colspan="5"> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> </div> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p>Formularz UWO</p> </td> <td colspan="2"> <p>Sygnatura akt</p> </td> <td> <p> <strong> <!-- -->XII Ko 28/23</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p> <strong> <!-- --> WNIOSKODAWCA</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>wnioskodawca <span class="anon-block">M. S. (1)</span>, córka zmarłego <span class="anon-block">C. S. (1)</span> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p> <strong> <!-- -->ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td rowspan="2"> <p>1.</p> </td> <td colspan="2"> <p>Odszkodowanie (kwota główna)</p> </td> <td colspan="2"> <p>Odsetki</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> </td> <td colspan="2"> </td> </tr> <tr> <td rowspan="2"> <p>2.</p> </td> <td colspan="2"> <p>Zadośćuczynienie (kwota główna)</p> </td> <td colspan="2"> <p>Odsetki</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p>2.656.602,00 zł</p> </td> <td colspan="2"> <p>Odsetki ustawowe od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty</p> </td> </tr> <tr> <td rowspan="2"> <p>3.</p> </td> <td colspan="2"> <p>Inne</p> </td> <td colspan="2"> </td> </tr> <tr> <td colspan="4"> </td> </tr> </table> <table> <colgroup> <col width="40"/> <col width="28"/> <col width="14"/> <col width="5"/> <col width="438"/> <col width="98"/> <col width="99"/> </colgroup> <tr> <td colspan="7"> <p> <strong> <!-- -->3. Ustalenie faktów</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> <p> <strong> <!-- -->3.1. Fakty uznane za udowodnione</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="3"> <p> <em> <!-- -->Lp.</em> </p> </td> <td colspan="2"> <p> <em> <!-- -->Fakt</em> </p> </td> <td> <p> <em> <!-- -->Dowód </em> </p> </td> <td> <p> <em> <!-- -->Numer karty </em> </p> </td> </tr> <tr> <td rowspan="10"> </td> <td rowspan="10" colspan="2"> </td> <td rowspan="10" colspan="2"> <p> <span class="anon-block">C. S. (1)</span> <span class="anon-block">urodził się w dniu (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span>, pracował jako sanitariusz w <span class="anon-block"> Wojewódzkim Szpitalu (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span>.</p> <p>Wstąpił w struktury NSZZ „<span class="anon-block">(...)</span>”, dołączył do Tymczasowego Komitetu Strajkowego Regionu <span class="anon-block">S.</span>. Został zatrzymany w dniu 28 grudnia 1981 r. (k.285-286, <span class="anon-block">(...)</span>), osadzony w Areszcie Śledczym w <span class="anon-block">S.</span> (nakaz przyjęcia – k.292-292, <span class="anon-block">(...)</span>), w późniejszym okresie przebywał również w jednostkach w <span class="anon-block">S.</span> (od dnia 9.03.1982 r. - k.199, <span class="anon-block">(...)</span>) i <span class="anon-block">W.</span> (od dnia 8.06.1982 r. - k.264, <span class="anon-block">(...)</span>). W dniu 30 grudnia 1981 r. wszczęto śledztwo w sprawie rozpowszechniania w dniach 23-28 grudnia 1981 r. w <span class="anon-block">S.</span> przez <span class="anon-block">L. E.</span>, <span class="anon-block">Z. P.</span>, <span class="anon-block">C. S. (1)</span> i <span class="anon-block">J. K.</span> przy pomocy drukowanych afiszy i ulotek fałszywych wiadomości, które mogły wywołać niepokój publiczny oraz niezaprzestania przez ww. działalności w ramach zawieszonego związku zawodowego NSZZ „<span class="anon-block">(...)</span>, tj. czynów wyczerpujących znamiona przestępstw z art. 48 ust. 2 i 4 oraz art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym. (k.10-11, IPN <span class="anon-block">(...)</span>). <span class="anon-block">C. S. (1)</span> przyznał, że ulotki o charakterze antypaństwowym otrzymał w dniu 25 grudnia 1981 r. od <span class="anon-block">J. K.</span>, a następnie w dniu 28 grudnia 1981 r. przywiesił je do gabloty przy budynku NSZZ „<span class="anon-block">(...)</span>” przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> (7 ulotek), a resztę rozdał przypadkowo napotkanym ludziom na ulicy (wyjaśnienia – k.271-278, 279-282, <span class="anon-block">(...)</span>), jednak w toku postępowania sądowego zmienił te wyjaśnienia, podając, że w rzeczywistości nie znał <span class="anon-block">J. K.</span>, nie współpracowali, nie pamiętał od kogo dostał ulotki, podkreślił, że składał wcześniejsze depozycje dobrowolnie (k.74-75,<span class="anon-block">(...)</span>). Postawione zostały mu zarzuty z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810290154" title="Dekret z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym - Dz. U. z 1981 r. Nr 29, poz. 154 (art. 46;art. 46 ust. 1;art. 46 ust. 48;art. 46 ust. 2)">art. 46 ust. 1 i 48 ust. 2 Dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym</a> (postanowienie z dnia 30 grudnia 1981 r., k.269-270, <span class="anon-block">(...)</span>), do których częściowo się przyznał. Postanowieniem Wojskowej Prokuratury Garnizonowej w <span class="anon-block">K.</span> z dnia 30 grudnia 1981 r., sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span> zastosowano wobec <span class="anon-block">C. S. (1)</span> tymczasowe aresztowanie do dnia 28 marca 1982 r. W dniu 13 stycznia 1982 r. sporządzono m.in. przeciwko <span class="anon-block">C. S. (1)</span> akt oskarżenia o czyn:</p> <p>I. z art. 48 ust. 2 i 4 dekretu 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 5 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o postepowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego;</p> <p>II. z art. 46 ust. 1 dekretu 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 5 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o postepowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego (k.288-303,<span class="anon-block">(...)</span>).</p> <p> <span class="anon-block">C. S. (1)</span> w dniu 4 lutego 1982 r., sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span> został skazany wyrokiem Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy za to, że:</p> <p>1. w okresie od 24 grudnia do 28 grudnia 1981 r. w <span class="anon-block">S.</span> w miejscu i czasie obowiązywania stanu wojennego działając wspólnie i w porozumieniu z <span class="anon-block">J. K.</span> przy pomocy drukowanych afiszy i ulotek rozpowszechniał fałszywe wiadomości, które mogły wywołać niepokój publiczny, tj. czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810290154" title="Dekret z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym - Dz. U. z 1981 r. Nr 29, poz. 154 (art. 48;art. 48 ust. 2;art. 48 ust. 4)">art. 48 ust 2 i 4 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810290156" title="Dekret z dnia 12 grudnia 1981 r. o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego - Dz. U. z 1981 r. Nr 29, poz. 156 (art. 1;art. 1 ust. 1;art. 1 ust. 1 pkt. 5)">art. 1 ust. 1 pkt 5 dekretu z dnia 12.12.1981 r. o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego</a>;</p> <p>2. w okresie od 24 do 28 grudnia 1981 r. w <span class="anon-block">S.</span> w miejscu i czasie obowiązywania stanu wojennego, działając wspólnie i w porozumieniu z <span class="anon-block">J. K.</span> będąc członkiem związku zawodowego NSZZ „<span class="anon-block">(...)</span>”, którego działalność została zawieszona, nie odstąpił od działalności w ramach tego związku przez to, że przechowywał a następnie rozpowszechniał w jego imieniu ulotki i afisze, tj. czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810290154" title="Dekret z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym - Dz. U. z 1981 r. Nr 29, poz. 154 (art. 46;art. 46 ust. 1)">art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12.12.1981 r. o stanie wojennym</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19810290156" title="Dekret z dnia 12 grudnia 1981 r. o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego - Dz. U. z 1981 r. Nr 29, poz. 156 (art. 1;art. 1 ust. 1;art. 1 ust. 1 pkt. 5)">art. 1 ust. 1 pkt 5 dekretu z dnia 12.12.1981 r. o postępowaniach szczególnych w sprawach o przestępstwa i wykroczenia w czasie obowiązywania stanu wojennego</a>. Wymierzona mu została kara 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz zasądzono kwotę 3.000 zł tytułem opłaty sądowej oraz kwotę 1000 zł na rzecz <span class="anon-block"> Zespołu Adwokackiego nr (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> za obronę z urzędu (k.97-126, odpis – k.130-141, <span class="anon-block">(...)</span>). Wyrok został utrzymany w mocy wyrokiem Sądy Najwyższego – Izby Wojskowej z dnia 19 kwietnia 1982 r., sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span> (k.222-225, <span class="anon-block">(...)</span>). Skazany miał odbywać kare do dnia 28 czerwca 1983 r. (m.in. opinia o skazanym – k.325-326, IPN <span class="anon-block">(...)</span>).</p> <p>Postanowieniem Sądu Śląskiego Okręgu Wojskowego we Wrocławiu z dnia 3 stycznia 1983 r. <span class="anon-block">C. S. (1)</span> został warunkowo zwolniony z odbywania reszty kary pozbawienia wolności (k.332, <span class="anon-block">(...)</span>), w dniu 7 stycznia 1983 r. opuścił zakład (zawiadomienie o zwolnieniu – k.335, <span class="anon-block">(...)</span>), Postanowieniem Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia 26 października 1989 r. zarządzono zatarcie skazania za zarzucane skazanemu występki (k.54, 59, <span class="anon-block">(...)</span>). Wyrok z dnia 4 lutego 1982 r. został uchylony wyrokiem Sądu Najwyższego – Izba Wojskowa w Warszawie z dnia 10 stycznia 1992 r., sygn. akt <span class="anon-block">(...)</span>, ojciec wnioskodawczyni oraz pozostali oskarżeni zostali uniewinnieni od zarzucanych im czynów (k.109-116, <span class="anon-block">(...)</span>).</p> <p>Postanowieniem Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia 17 lutego 1993 r., sygn. akt Żo 3/93 zasądzono na rzecz <span class="anon-block">C. S. (1)</span> kwotę 20.150.000 zł tytułem odszkodowania oraz kwotę 23.150.000 zł tytułem zadośćuczynienia, tj. łącznie kwotę 43.300.000 zł (kwoty przed denominacją, k.150-152, <span class="anon-block">(...)</span>).</p> <p> <span class="anon-block">C. S. (1)</span> zmarł 24 lutego 1994 r.</p> </td> <td> </td> <td> </td> </tr> <tr> <td> <p>Kopia odpisu skróconego aktu zgonu</p> </td> <td> <p>k.12</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Kopia odpisu skróconego aktu urodzenia wnioskodawczyni</p> </td> <td> <p>k. 11</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Wyrok z dnia 4 lutego 1982 r.</p> </td> <td> <p>k. 13</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Zeznania <span class="anon-block">C. S. (1)</span> </p> </td> <td> </td> </tr> <tr> <td> <p>Płyta CD z IPN wraz ze skanami dokumentów dot. <span class="anon-block">S. P.</span> </p> </td> <td> <p>k.53a</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Dokumenty załączone przez <span class="anon-block">M. S.</span> z wnioskiem</p> </td> <td> <p>k. 13-63</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Dokumenty w formie kserokopii z IPN dot. <span class="anon-block">C. S.</span> </p> </td> <td> <p>k. 87,95,</p> <p>182</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Dokumenty w formie kserokopii z IPN dot. <span class="anon-block">C. S.</span> </p> </td> <td> <p>k. 212-273</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>wyrok Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy</p> </td> <td> <p>k.13-19</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> <p> <strong> <!-- -->3.2. Fakty uznane za nieudowodnione</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p> <em> <!-- -->Lp.</em> </p> </td> <td colspan="2"> </td> <td> <p> <em> <!-- -->Fakt</em> </p> </td> <td> <p> <em> <!-- -->Dowód </em> </p> </td> <td> <p> <em> <!-- -->Numer karty </em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> </td> <td colspan="2"> </td> <td> <p>-----------</p> </td> <td> <p>------</p> </td> <td> <p>--------</p> </td> </tr> </table> <table> <colgroup> <col width="44"/> <col width="43"/> <col width="33"/> <col width="131"/> <col width="3"/> <col width="118"/> <col width="88"/> <col width="263"/> </colgroup> <tr> <td colspan="8"> <p>4.  <strong> <!-- -->ocena DOWODów </strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <strong> <!-- --> Dowody będące podstawą ustalenia faktów</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p> <em> <!-- -->Lp. faktu z pkt 3.1</em> </p> </td> <td colspan="3"> <p> <em> <!-- -->Dowód</em> </p> </td> <td colspan="3"> <p> <em> <!-- -->Zwięźle o powodach uznania dowodu</em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> </td> <td colspan="3"> <p>Dokumenty dotyczące <span class="anon-block">C. S. (1)</span> pozyskane z zasobów IPN, w tym zeznania <span class="anon-block">C. S. (1)</span>.</p> </td> <td colspan="3"> <p>Sąd uznał je za prawdziwe, ponieważ zostały sporządzone przez uprawione do tego osoby, w zakresie posiadanych kompetencji i w prawie przewidzianej formie. Także ich treść nie była kwestionowana przez żadną ze stron.</p> <p>Wśród ocenianych dokumentów istotną wartość dowodową mają <span class="underline"> <!-- --> zeznania <span class="anon-block">C. S.</span> </span>, złożone w sprawie Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy. Podczas rozprawy w dniu 17 lutego 1993 r. C. <span class="anon-block">S.</span> jako wnioskodawca podał gdzie pracował, przez kogo było prowadzone śledztwo, w tym jak był traktowany podając, że jedynie „dostał w twarz”, nie była wobec niego stosowana inna forma przemocy fizycznej. SB wywierało na niego presje psychiczną w ten sposób, że była do komisariatu sprowadzana jego matka, która prosiła, żeby zeznawał na kolegów. Podał w jakich zakładach karnych przebywał przyznając, że traktowano go różnie jako więźnia politycznego, w tym czasami gorzej aniżeli więźnia kryminalnego. Podał przykład takiego traktowania. Podał także był regularnie odwiedzany przez matkę. Otrzymywał od niej paczki żywieniowe.Po wyjściu z zakładu karnego podjął ponownie pracę w szpitalu w <span class="anon-block">S.</span> jako sanitariusz, leczył się w poradni <span class="anon-block">(...)</span>. (k.39-40, <span class="anon-block">(...)</span>).</p> <p>Zdaniem sądu zeznania C. <span class="anon-block">S.</span> były spontaniczne, rzeczowe, logiczne. C. <span class="anon-block">S.</span> zgodnie z rzeczywistością opisał sposób jego traktowania w czasie odbywania kary pozbawienia wolności, przez funkcjonariuszy SW czy Służby Bezpieczeństwa. Nie sposób uznać by C. <span class="anon-block">S.</span> zeznając przed sądem w 1993 r. np. z obawy przed niedemokratycznym aparatem państwowym, umniejszał swoje prawdziwe przeżycia, a w konsekwencji doznaną krzywdę. Analiza zeznań wnioskodawcy nie wskazuje by doznał on cierpień opisywanych na k. 2-3 pisemnego wniosku o zadośćuczynienie.</p> <p>Dodatkowo, analiza dokumentów z Zakładu Karnego we <span class="anon-block">W.</span> nie wskazuje, by C. <span class="anon-block">S.</span> w trakcie pozbawienia wolności był odizolowany od bliskich, pozbawiony talonów żywnościowych czy opieki lekarskiej.</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> </td> <td colspan="3"> <p>Dokumenty dotyczące <span class="anon-block">C. S. (1)</span> złożone przez wnioskodawczynię</p> </td> <td colspan="3"> <p>Sąd nie ma wątpliwości co do autentyczności dokumentów dołączonych przez <span class="anon-block">M. S.</span> do wniosku, albowiem ich odpowiedniki znajdowały się w dokumentach przekazanych do przedmiotowej sprawy przez IPN. Podobnie należy odnieść się do kserokopii odpisów aktów zgonu ojca wnioskodawczyni i odpisu jej aktu urodzenia, gdyż Sąd nie znalazł podstaw, aby kwestionować autentyczność tych dokumentów.</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> </td> <td colspan="3"> <p>Zeznania <span class="anon-block">W. B. (1)</span> </p> </td> <td colspan="3"> <p>Świadek rzeczowo opisał z jakiego powodu został <span class="anon-block">C. S. (1)</span> został zatrzymany, jakie warunki towarzyszyły zatrzymaniu oraz osadzeniu w poszczególnych jednostkach penitencjarnych. Okoliczności te częściowo znajdują potwierdzenie w zeznaniach <span class="anon-block">C. S. (1)</span>, które sąd uznał za najbardziej miarodajne, gdyż dotyczyły go bezpośrednio.</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> </td> <td colspan="3"> <p>Zeznania wnioskodawczyni <span class="anon-block">M. S. (1)</span> </p> </td> <td colspan="3"> <p>Sąd dał wiarę zeznaniom <span class="anon-block">M. S. (1)</span>, z tym zastrzeżeniem, że jej zeznania nie wynikały z jej przeżyć ale z lektury dokumentów zgromadzonych w zasobach archiwalnych a częściowo z relacji znajomych czy rodziny. <span class="anon-block">M. S. (1)</span> w chwili zatrzymania ojca była dzieckiem a nadto była wychowywana jedynie przez matkę oraz jej partnera, a kontakt z biologicznym ojcem tj. <span class="anon-block">C. S. (1)</span> był sporadyczny.</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <strong> <!-- -->4.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p> <em> <!-- -->Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2</em> </p> </td> <td colspan="2"> <p> <em> <!-- -->Dowód</em> </p> </td> <td colspan="4"> <p> <em> <!-- -->Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu</em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="2"> <p>---</p> </td> <td colspan="2"> <p>---------</p> </td> <td colspan="4"> <p>-------------------------</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <strong> <!-- -->PODSTAWA PRAWNA</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <em> <!-- -->Zadośćuczynienie</em> </p> </td> </tr> <tr> <td rowspan="4"> <p>1.</p> </td> <td colspan="5"> <p>Kwota główna</p> </td> <td colspan="2"> <p>Odsetki</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> <p>Oddalony wniosek</p> </td> <td colspan="2"> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> <p> <em> <!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910340149" title="Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego - Dz. U. z 1991 r. Nr 34, poz. 149 (art. 8;art. 8 ust. 1)">art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</a> (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1693), zwana dalej: ustawą lutową – osobom, wobec których stwierdzono nieważność orzeczenia, albo wydano decyzję o internowaniu w związku z wprowadzeniem w dniu 13 grudnia 1981 roku w Polsce stanu wojennego, przysługuje prawo dochodzenia od Skarbu Państwa odszkodowania za poniesioną szkodę i zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wynikłą z wykonania orzeczenia.</p> <p>Zgodnie z art. 11 w/w ustawy przepis art. 8 ma odpowiednie zastosowanie również wobec osób, co do których zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności orzeczenia, jeżeli oskarżonego uniewinniono lub postępowanie umorzono z powodów, o których mowa w art. 17§1 pkt 1 i 2 i nie zostało prawomocnie zasądzone odszkodowanie i zadośćuczynienie, a osoby te były zatrzymane lub tymczasowo aresztowane.</p> <p>W związku z tym, że postanowieniem Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia 17 lutego 1993 r., sygn. akt Żo 3/93 zasądzono na rzecz <span class="anon-block">C. S. (1)</span> kwotę 20.150.000 zł tytułem odszkodowania oraz kwotę 23.150.000 zł tytułem zadośćuczynienia, tj. łącznie kwotę 43.300.000 zł (kwoty przed denominacją, k.150-152, <span class="anon-block">(...)</span>) w sprawie należy rozważyć czy znajduje uzasadnienie zasądzenie na rzecz osoby represjonowanej uzupełniającego" zadośćuczynienia”.</p> <p>Oczywistym jest, że zasądzenia na rzecz osoby represjonowanej "uzupełniającego" odszkodowania i zadośćuczynienia ma charakter wyjątkowy i znajduje podstawę w przepisach art. 8 ust. 1 i 4 ustawy lutowej, gdy przemawiają za tym względy słuszności. Uzasadnione jest tylko taką sytuacją, w której dojdzie do stwierdzenia dysproporcji pomiędzy tym, co występujący wcześniej z roszczeniem już otrzymał, a tym, co otrzymałby składając wniosek obecnie. Nie chodzi tu jednak o jakąkolwiek różnicę, a różnicę istotną, rażącą, będącą wynikiem krańcowo różnych wyliczeń, rzecz jasna dokonanych przy odpowiedniej waloryzacji kwoty świadczenia wypłaconego niegdyś (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 2016 r. IV KK 380/16 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 2020 r. II KK 112/20</p> <p>Jak wynika z treści uzasadnienia postanowienia Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia 17 lutego 1993 r. w sprawie Żo.3/94 sąd przyznając kwotę zadośćuczynienia w wysokości 23.150.000 zł miał na uwadze nękanie fizyczne oraz psychiczne wnioskodawcy, w tym kwotę 5.000.000 zł przyznał za prewencyjne zatrzymania C. <span class="anon-block">S.</span> przez SB już po zwolnieniu go z ZK. Przyznana wnioskodawcy kwota zadośćuczynienia nie była kwotą symboliczną. W 1993 r. zasądzona kwota zadośćuczynienia w wysokości 23.150.000 zł odpowiadała sześciomiesięcznemu przeciętnemu wynagrodzeniu (przeciętne wynagrodzenie miesięczne w 1993 r. wynosiło 3.995 tys. zł). Dodatkowo wnioskodawcy przyznano kwotę 20.150.000 zł tytułem odszkodowania, zatem łącznie przyznano C. <span class="anon-block">S.</span> w 1993 r. kwotę odpowiadającą rocznemu przeciętnemu wynagrodzeniu.</p> <p>Przedkładając te wyliczenia na dzień dzisiejszy kwota zadośćuczynienia i odszkodowania wahałaby się na poziomie 100 tys. zł, a zatem na poziomie otrzymanego przez <span class="anon-block">W. B.</span> odszkodowania i zadośćuczynienia (świadek podał, że starając się dwukrotnie o odszkodowanie po raz pierwszy otrzymał kwotę 20 tys. zł a po kilku latach kwotę 60 tys. zł – k. 177v)</p> <p>Resumując, w sprawie C. <span class="anon-block">S.</span> nie doszło do istotnej rażącej dysproporcji pomiędzy tym co otrzymał w 1993 r., a tym co otrzymałby w obecnym postępowaniu odszkodowawczym prowadzonym w trybie ustawy lutowej.</p> <p>Podnieść także należy, że pomimo iż otrzymana przez <span class="anon-block">C. S.</span> rekompensata za niesłuszne pozbawienie wolności zasądzona została na podstawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 ()">kodeksu postępowania karnego</a>, nie zaś na podstawie ustawy lutowej to postanowienie Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w <span class="anon-block">B.</span> z dnia 17 lutego 1993 r. było skutkiem wydania przez Sąd Najwyższy w dniu 10 stycznia 1992 r. wyroku uniewinniającego w którym <span class="underline"> <!-- -->zaakcentowano</span> niepodległościowy charakter działalności oskarżonych, w tym <span class="anon-block">C. S. (1)</span> ( vide fragment uzasadnienia – „ <em> <!-- -->wszystkie pisma, czy to skierowane do członków ich macierzystego związku zawodowego, czy do społeczeństwa, bez względu na to jak je nazywać, podejmowały krytykę, wprowadzonej przez zaskoczenia, sytuacji społeczno-politycznej w kraju, określanej jako stan wojenny i stawiały sobie za cel wywieranie wpływu na ówczesną władzę celem skłonienia jej do cofnięcia tego stanu. (…) Ich działalność, prowadzona metodami pokojowymi, moralnie pozytywna, prowadzona była przecież w interesie większości społeczeństwa, to musi ona być ostatecznie uznana jako niezawierająca elementu społecznego niebezpieczeństwa w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 1)">art. 1 kk</a> </em>” k. 25-25 v)</p> <p>W tej sytuacji sąd oddalił wniosek o zasądzenie dodatkowego zadośćuczynienia w wysokości 2.656.602,00 zł.</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p>Zadośćuczynienie</p> </td> </tr> <tr> <td rowspan="4"> <p>2.</p> </td> <td colspan="5"> <p>Kwota główna</p> </td> <td colspan="2"> <p>Odsetki</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="5"> </td> <td colspan="2"> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> <p> <em> <!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p>Inne</p> </td> </tr> <tr> <td rowspan="3"> <p>3.</p> </td> <td colspan="7"> <p>----------------------</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> <p> <em> <!-- -->Zwięźle o powodach podstawy prawnej</em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="7"> <p>--------------------------------</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <strong> <!-- -->ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <em> <!-- -->Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia</em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <em> <!-- -->Odszkodowanie</em> </p> </td> </tr> <tr> <td rowspan="2"> <p>1.</p> </td> <td colspan="6"> <p>Kwota główna</p> </td> <td> <p>Odsetki</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="6"> </td> <td> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> </td> </tr> <tr> <td rowspan="2"> <p>2.</p> </td> <td colspan="6"> </td> <td> </td> </tr> <tr> <td colspan="6"> </td> <td> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p>Inne</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>3.</p> </td> <td colspan="7"> <p>---------------------------------------------</p> </td> </tr> <tr> <td colspan="8"> <p> <strong> <!-- -->Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="3"> <p> <em> <!-- -->Punkt rozstrzygnięcia z wyroku</em> </p> </td> <td colspan="5"> <p> <em> <!-- -->Przytoczyć okoliczności</em> </p> </td> </tr> <tr> <td colspan="3"> <p>II</p> </td> <td colspan="5"> <p>.</p> </td> </tr> </table> <table> <colgroup> <col width="120"/> <col width="602"/> </colgroup> <tr> <td colspan="2"> <p> <strong> <!-- -->KOszty procesu</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p> <em> <!-- -->Punkt rozstrzygnięcia z wyroku</em> </p> </td> <td> <p> <em> <!-- -->Przytoczyć okoliczności</em> </p> </td> </tr> <tr> <td> <p>III</p> </td> <td> <p>O kosztach sądowych za postępowanie orzeczono zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910340149" title="Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego - Dz. U. z 1991 r. Nr 34, poz. 149 (art. 13)">art.13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</a> (tekst jedn. Dz.U.2021.1693).</p> </td> </tr> </table> <table> <colgroup> <col width="722"/> </colgroup> <tr> <td> <p> <strong> <!-- -->PODPIS</strong> </p> </td> </tr> <tr> <td> </td> </tr> </table> </div>