I Ns 86/24

<p>Sygn. akt I Ns 86/24</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> Dnia 28 stycznia 2025 roku</p> <p>Sąd Rejonowy w Golubiu-Dobrzyniu Wydział I Cywilny w składzie następującym:</p> <p> <strong> <!-- -->Przewodniczący: sędzia Wioletta Bąkiewicz-Jakubowska</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Protokolant: sekr. sądowy Agnieszka Malinowska-Sobotka</strong> </p> <p>po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 roku na posiedzeniu jawnym</p> <p>sprawy z wniosku:</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="anon-block">M. W.</span>, <span class="anon-block">B. W.</span> </strong> </p> <p>z udziałem :</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>, <span class="anon-block">M. G. (1)</span> </strong> </p> <p> <strong> <!-- -->o zasiedzenie nieruchomości</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->p o s t a n a w i a:</strong> </p> <p>1.  Oddalić wniosek.</p> <p>2.  Ustala, że wnioskodawcy i uczestnicy ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie.</p> <p>3.  Nie obciąża wnioskodawców nieuiszczoną opłatą sądową, którą poniesie Skarb Państwa.</p> <p> <em> <!-- --> sędzia</em> </p> <p> <em> <!-- --> Wioletta Bąkiewicz-Jakubowska</em> </p> <p>Ns 86/24 Uzasadnienie</p> <p>Wnioskodawcy <span class="anon-block">B. W.</span> i <span class="anon-block">M. W.</span> złożyli wniosek o stwierdzenie, że nabyli na własność przez zasiedzenie z dniem 1 maja 2023 roku, nieruchomość stanowiącą wyodrębnioną na mapie projektowej do zasiedzenia <span class="anon-block">działkę o numerze (...)</span> o powierzchni 0,0478 ha wyodrębnioną z działki o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span> o powierzchni 4,4685 ha, położoną w <span class="anon-block">W.</span> Gmina <span class="anon-block">Z.</span>.</p> <p>Uczestnik postepowania <span class="anon-block"> Krajowy Ośrodek (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> w odpowiedzi na wniosek (k. 43-45 akt) wniósł o oddalenie tego wniosku.</p> <p>Uczestnik postepowania <span class="anon-block">M. G. (1)</span> (k. 111-113 i k.125 akt) wniósł o oddalenie wniosku.</p> <p>Sąd ustalił następujący stan faktyczny.</p> <p>Nieruchomość objęta wnioskiem o zasiedzenie stanowi część nieruchomości t.j. <span class="anon-block">działki o numerze (...)</span> przekazanej do zasobu własności <span class="anon-block">(...)</span> z dnia 24 lutego 1993 roku jako mienie zlikwidowanego <span class="anon-block"> Państwowego Ośrodka (...)</span> w <span class="anon-block">R.</span>.</p> <p>(Dowód: zarządzenie k. 48-51, wykaz zmian gruntowych k. 52 i 65, decyzja w/s podziału działki k. 53-57 akt).</p> <p>Od momentu przekazania działka znajdowała się we władaniu <span class="anon-block">(...)</span>, a obecnie we władaniu uczestnika <span class="anon-block"> Krajowego Ośrodka (...)</span>. <span class="anon-block">(...)</span>powierzył <span class="anon-block"> Krajowemu Ośrodkowi (...)</span> wykonywanie na jego rzecz, ale we własnym imieniu, prawa własności i innych <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">praw rzeczowych</a> w stosunku do mienia przekazanego do zasobu <span class="anon-block">(...)</span>. Działka o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span> powstała w wyniku podziałów z <span class="anon-block">działki numer (...)</span> obręb <span class="anon-block">W.</span> i znajduje się w zasobach uczestnika <span class="anon-block"> (...)</span>. Nieruchomość na podstawie umowy dzierżawy z dnia 14 marca 1994 roku, aneksowanej w dniu 28.08.2023 roku została wydzierżawiona uczestnikowi <span class="anon-block">M. G. (1)</span>.</p> <p>(Dowód: umowa dzierżawy k. 58-63 akt, zeznania uczestnika <span class="anon-block">M. G.</span> nagranie z 16.01.25 r 00:50:38-)1:02:27).</p> <p>Wnioskodawca <span class="anon-block">M. W.</span> był pracownikiem <span class="anon-block"> (...)</span> w <span class="anon-block">R.</span> - <span class="anon-block"> Zakładu (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>. Z tego tytułu przysługiwało mu prawo do korzystania z mieszkania i użytkowania działki pracowniczej.</p> <p>(Dowód: świadectwo pracy wnioskodawcy k. 64 akt, zeznania nagranie z dn. 16.01.25 r wnioskodawców: M. <span class="anon-block"> (...)</span>:39:14-00:43:52, B. <span class="anon-block"> (...)</span>:44:58-00:50:11, świadków: <span class="anon-block">H. P.</span> 00:15:58-00:30:41, <span class="anon-block">G. P.</span> 00:33:13-00:38:12, oraz świadków nagranie z 05.12.24 r. <span class="anon-block">J. J.</span> 00:17:04-00:22:24, <span class="anon-block">B. O.</span> 00:23;15-00:29:28).</p> <p>Wnioskodawcy jako pracownicy otrzymali w 1993 roku do użytkowania działkę o powierzchni 0,05 ha o <span class="anon-block">numerze geodezyjnym (...)</span> i zamieszkiwali jako pracownicy w lokalu mieszczącym się w pałacu na terenie nieruchomości. Działka była bardzo zaniedbana i wnioskodawcy stopniowo ją uprawiali.</p> <p>(Dowód: zeznania wnioskodawców i świadków j. w.).</p> <p>Z czasem wnioskodawcy zaczęli stopniowo poszerzać otrzymaną działkę i użytkować leżący dalej obszar, o którego zasiedzenie obecnie wnoszą. Ostatecznie użytkują działkę w obecnych granicach od kilku/kilkunastu lat.</p> <p>(Dowód: zeznania świadków <span class="anon-block">J. J.</span> i <span class="anon-block">H. P.</span> k. j. w., zdjęcia nieruchomości k. 13-14 akt)</p> <p>W 2001 roku działka była jeszcze zarośnięta.</p> <p>(Dowód: zeznania świadka <span class="anon-block">B. O.</span> j. w.)</p> <p>W 2020 roku wnioskodawcy zakupili od Skarbu Państwa<span class="anon-block"> - (...)</span> przydzieloną im do użytkowania działkę pracowniczą o numerze 162/17 o powierzchni 0,05 ha oraz lokal mieszkalny położony w <span class="anon-block">W.</span>.</p> <p>(Dowód: umowa sprzedaży k. 15-23 oraz zeznania wnioskodawców j. w.).</p> <p>Przedmiotowy stan faktyczny ustalony został na podstawie dołączonych do akt odpisów dokumentów, których wiarygodność nie była kwestionowana oraz zeznaniach stron i świadków. Co do faktu aktualnego użytkowania i wejścia w posiadanie przez wnioskodawców działki, o zasiedzenie której wnosili, ustalony stan faktyczny nie był sporny. Kwestię sporną był okres tego posiadania i ocena prawna przesłanek prowadzących do zasiedzenia.</p> <p>Sąd zważył, co następuje:</p> <p>Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172;art. 172 § 1)">art. 172 §1 kc</a> posiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze (zasiedzenie). Natomiast <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 172 § 2)">§ 2</a> tegoż artykułu stanowi, iż po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze.</p> <p>Zasiedzenie polega więc na nabyciu prawa przez nieuprawnionego posiadacza wskutek faktycznego wykonywania tego prawa w ciągu oznaczonego w ustawie czasu. Podstawową funkcją zasiedzenia jest eliminacja długotrwałej rozbieżności między faktycznym wykonywaniem uprawnień właścicielskich a formalnoprawnym stanem własności, co przyczynia się do ustabilizowania i uporządkowania stosunków społecznych pod względem prawnym. Nabycie własności w drodze zasiedzenia zostało uzależnione od spełnienia następujących przesłanek: władania nieruchomością jako posiadacz samoistny, upływu ustawowego terminu oraz dobrej lub złej wiary posiadacza.</p> <p>W tym ogólnym zestawieniu naczelną przesłanką zasiedzenia jest posiadanie samoistne nieruchomości. Można tu odnieść się do pojęcia zawartego w definicyjnej normie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 336)">art. 336 kc</a> Zgodnie z tym przepisem, posiadaczem samoistnym rzeczy jest ten, kto rzeczą faktycznie włada jak właściciel. Oczywiście w kontekście zasiedzenia mamy na uwadze posiadanie samoistne nie poparte jeszcze tytułem ( prawem ) własności. Należy wskazać, iż stan posiadania współtworzą fizyczny element ( corpus) władania rzeczą oraz intelektualny element zamiaru ( animus) władania rzeczą dla siebie. W przypadku posiadania samoistnego mamy na uwadze animus domini (posiadacz samoistny włada rzeczą „jak właściciel”). Praktycznie zaś wypada kierować się – przy ustalaniu charakteru posiadania – manifestowanym na zewnątrz wobec otoczenia zachowaniem posiadacza. Istotne znaczenie ma również rozpoznanie zdarzenia stanowiącego źródło nabycia posiadania. Wespół z dalszym zachowaniem posiadacza, manifestowanym na zewnątrz, pozwala określać rodzaj posiadania.</p> <p>Kolejnym warunkiem zasiedzenia jest dobra lub zła wiara posiadacza. Dobra wiara nie stanowi samodzielnej przesłanki zasiedzenia nieruchomości. Nabycie posiadania w złej wierze nie wyklucza bowiem zasiedzenia. Jednakże odgrywa ona istotną rolę decydując o długości terminu zasiedzenia. Trzeba mianowicie pamiętać, że zasiedzenie następuje z upływem krótszego ( dwudziestoletniego lub dziesięcioletniego ) terminu, gdy posiadanie zostało nabyte w dobrej wierze. Natomiast w razie uzyskania posiadania w złej wierze obowiązuje dłuższy ( trzydziestoletni lub dwudziestoletni ) termin zasiedzenia. Upływ tego określonego terminu, jest ostatnią z przesłanek zasiedzenia.</p> <p>Decydujące znaczenie dla zasiedzenia ma stan dobrej lub złej wiary w chwili uzyskania posiadania. Pozostawanie w dobrej wierze w chwili nabycia posiadania przesądza o stosowaniu krótszego terminu zasiedzenia. Dłuższy termin zasiedzenia obowiązuje, gdy posiadacz pozostawał w złej wierze już w momencie nabywania posiadania. Trzeba więc stwierdzić, że w dobrej wierze jest posiadacz, który pozostaje w błędnym, ale usprawiedliwionym okolicznościami przeświadczeniu, że przysługuje mu prawo własności. Jak wynika z powyższego ustalenie dobrej lub złej wiary, wymaga ustalenia momentu wejścia w posiadanie przedmiotowej nieruchomości. Ten moment ma też zasadnicze znaczenie dla zastosowania określonych przepisów prawa materialnego co do terminów zasiedzenia, które na przestrzeni lat zmieniały się. Wnioskodawcy w momencie wejścia w posiadanie nieruchomości i nadal, mają świadomość, że nie są właścicielami nieruchomości, którą otrzymali do użytkowania jako działkę pracowniczą, a zatem pozostawali w złej wierze.</p> <p>Jak słusznie podkreśla się w doktrynie prawa, zasiedzenie jest odstępstwem od zasady nienaruszalności prawa własności. Dlatego wszelkie wątpliwości powinny był tłumaczone na korzyść ochrony własności czy innych praw majątkowych. Stanowisko takie zostało wyrażone m.in. w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2010 r. w sprawie IV CSK 152/10. Zasiedzenie stanowi bowiem instytucję prawną prowadzącą do nabycia prawa na skutek upływu czasu. Umożliwia ono, sankcjonując stan faktyczny, usunięcie długotrwałej niezgodności między stanem prawnym a stanem posiadania.</p> <p>Biorąc pod uwagę powyższe oraz opisane powyżej przesłanki dotyczące zasiedzenia, wniosek podlegał oddaleniu. Z zeznań zarówno wnioskodawców jak i uczestnika postępowania i świadków wynika, iż małżonkowie <span class="anon-block">W.</span> stopniowo dokonywali zagospodarowania terenu wykraczającego poza przydzieloną im do użytkowania działkę pracowniczą. Według zeznań świadka <span class="anon-block">B. O. (2)</span> jeszcze w 2001 roku na działce rosły chaszcze, świadek <span class="anon-block">J. J. (2)</span> podała, że w obecnych granicach wnioskodawcy użytkują działkę od 24 lat, a świadek <span class="anon-block">H. P. (2)</span> podała iż cała działka została zagospodarowana 2/3 lata temu. Należało uznać, iż rozbieżności w powyższych zeznaniach wynikają niewątpliwie z niemożności precyzyjnego oddzielenia działki przydzielonej wnioskodawcom przez pracodawcę, a częścią nieruchomości, o którą wnioskodawcy rozszerzyli swoje użytkowanie. Z zeznań wnioskodawców jak i uczestnika i świadków wynikało jednoznacznie, że działka zarówno ta otrzymana do użytkowania od pracodawcy, jak i ta o której zasiedzenie wnoszą, była zaniedbana i wymagała stopniowego nakładu pracy celem zagospodarowania. Był to proces jak wynika z powyższych zeznań stopniowy i rozłożony w czasie na kilka lat. Z materiału dowodowego powyżej ustalonego nie wynika zatem, aby posiadanie wnioskodawców trwało wymagany 30 letni okres stanowiący przesłankę zasiedzenia.</p> <p>Ponadto należy zwrócić uwagę na fakt, iż wnioskodawcy otrzymali od pracodawcy ogródek przydomowy w związku z zatrudnieniem, a zgodnie z utrwalonym orzecznictwem dla oceny rodzaju posiadania ma znaczenie czy posiadacz objął rzecz w posiadania z woli właściciela i na zasadach przez niego określonych czy też niezależnie od woli właściciela. Objęcie nieruchomości w posiadanie w zakresie określonym i tolerowanym przez właściciela jest posiadaniem zależnym, choćby posiadacza z właścicielem nie łączył stosunek prawny. Wnioskodawcy uznawali niewątpliwie, że przydzielony im ogródek oraz użytkowany przez nich obszar do niego przyległy pozostaje w ich posiadaniu zależnym, skoro dokonali jego wykupu i zorientowali się wówczas, że uprawiają większy obszar niż przydzielona im działka pracownicza.</p> <p>Wobec powyższego należało uznać, iż z powodu braku przesłanek do zasiedzenia nieruchomości wniosek podlega oddaleniu.</p> <p>O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 §1 kpc</a> zgodnie z którym, każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.</p> <p> <em> <!-- --> sędzia</em> </p> <p> <em> <!-- --> Wioletta Bąkiewicz-Jakubowska</em> </p> </div>