XIII C 577/14
Суди загальної юрисдикції2015-12-22
Номер справи
XIII C 577/14
Дата рішення
2015-12-22
Тип
SENTENCE
Судді
Małgorzata Ławecka-Skóra (PRESIDING_JUDGE)
Текст рішення
<p>Sygnatura akt XIII C 577/14/4</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>
<strong>
<!-- -->Dnia </strong>22 grudnia 2015 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Poznaniu <span class="anon-block"> Ośrodek (...)</span> w <span class="anon-block">L.</span> XIII Wydział Cywilny z siedzibą w <span class="anon-block">L.</span>
<strong>
<!-- --> w następującym składzie:</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- --> Przewodniczący: </strong>SSO Małgorzata Ławecka-Skóra</p>
<p>
<strong>
<!-- --> Protokolant: </strong>sekr. sąd. Magdalena Mądry</p>
<p>
<strong>
<!-- -->po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2015 r. w <span class="anon-block">L.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->na rozprawie</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->sprawy z powództwa <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->przeciwko <span class="anon-block">A. Ż.</span>, <span class="anon-block">J. Ż.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->- o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną</strong>
</p>
<p>1.
Powództwo oddala.</p>
<p>2.
Zasądza od powoda na rzecz pozwanej <span class="anon-block">J. Ż.</span> kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>3.
Zasądza od powoda na rzecz pozwanego <span class="anon-block">A. Ż.</span> kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>SSO Małgorzata Ławecka-Skóra</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Pozwem złożonym w dniu 28 maja 2014 r. powód <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo (...) spółka z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> wniósł o uznanie za bezskuteczną w stosunku do powoda <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...) spółka z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> umowy darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do <span class="anon-block">lokalu mieszkalnego nr (...)</span> położonego w <span class="anon-block">budynku nr (...)</span> na <span class="anon-block">osiedlu (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> o powierzchni użytkowej 47,30 m<sup>
<!-- -->2</sup>, znajdującego się w zasobach <span class="anon-block"> (...) Spółdzielni Mieszkaniowej (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> zawartej dnia 5 listopada 2012 r. przez <span class="anon-block">T. G.</span> z <span class="anon-block">A. Ż.</span> i <span class="anon-block">J. Ż.</span> przed notariuszem <span class="anon-block">T. K.</span> prowadzącą Kancelarię Notarialną w <span class="anon-block">P.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, objętą Rep. A. 10865/2012. Powód wniósł także o zasądzenie solidarnie od pozwanych na rzecz powoda kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>W odpowiedzi na pozew z dnia 18 sierpnia 2014 r. pozwana <span class="anon-block">J. Ż.</span> wniosła o oddalenie powództwa i o zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>W odpowiedzi na pozew z dnia 20 sierpnia 2014 r. pozwany <span class="anon-block">A. Ż.</span> wniosła o oddalenie powództwa i o zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>Na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015 r. pełnomocnik pozwanych wniósł o zasądzenie od powoda na rzecz każdego z pozwanych kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, gdyż każdy z pozwanych był reprezentowany przez innego pełnomocnika.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>W dniu 25 czerwca 2002 r. pozwani <span class="anon-block">J. Ż.</span> i <span class="anon-block">A. Ż.</span> zawarli z córką <span class="anon-block">T. G.</span> umowę darowizny spółdzielczego własnościowego prawa do <span class="anon-block">lokalu mieszkalnego nr (...)</span> położonego w <span class="anon-block">budynku nr (...)</span> na <span class="anon-block">osiedlu (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> o powierzchni użytkowej 47,30 m<sup>
<!-- -->2</sup>, znajdującego się w zasobach <span class="anon-block"> (...) Spółdzielni Mieszkaniowej (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span>.</p>
<p>W 2005 roku pozwana <span class="anon-block">J. Ż.</span> trafiła do szpitala, była przez pewien czas w bardzo ciężkim stanie z powodu zapalenia otrzewnej. Córka <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> nie odwiedziła matki w szpitalu. Po powrocie matki do domu, również nie odwiedziła jej i w żaden sposób nie pomagała jej w chorobie. Pozwani zatrudnili do opieki nad <span class="anon-block">J. Ż.</span> pielęgniarkę. <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> nie pomagała pozwanym w codziennych sprawach życiowych, nie interesowała się losem rodziców i nie pielęgnowała więzi rodzinnych. Spotykała się z pozwanymi tylko okazjonalnie i zawsze twierdziła, że jest zajęta i nie ma czasu na spotkania z nimi. Potem pozwana <span class="anon-block">J. Ż.</span> była w szpitalu w roku 2006 i w <span class="anon-block">roku (...) córka</span> <span class="anon-block">T.</span> również wtedy nie odwiedzała jej w szpitalu. <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> nie uczestniczyła w uroczystościach rodzinnych. Na przykład nie wzięła udziału w chrzcinach wnuka pozwanych w październiku 2012 roku. Ostatecznie okolicznością, która spowodowała decyzję pozwanych o odwołaniu darowizny była okoliczność, że pozwani dowiedzieli się, iż <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> rozwodzi się. Pozwani są praktykującymi katolikami i nie akceptowali decyzji córki o rozwodzie.</p>
<p>Oświadczeniem z dnia 29 października 2012 r. pozwani <span class="anon-block">J. Ż.</span> i <span class="anon-block">A. Ż.</span> odwołali darowiznę wobec <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> (dawniej <span class="anon-block">G.</span>) z powodu rażącej niewdzięczności obdarowanej. Pozwani wezwali córkę, by stawiła się u notariusza i córka dobrowolnie przystąpiła do czynności notarialnej. Pozwany <span class="anon-block">A. Ż.</span> jest człowiekiem bardzo zdecydowanym. Zagroził on córce wytoczeniem procesu jeśli nie stawi się dobrowolnie u notariusza. Córka wiedziała, że jeśli nie przystąpi dobrowolnie do zawarcia umowy to pozwani przeprowadzą proces przeciwko niej. <span class="anon-block">A. Ż.</span> groził też córce, że jeśli nie stawi się do aktu notarialnego wydziedziczy ją. Umową darowizny zawartą dnia 5 listopada 2012 r. przez <span class="anon-block">T. G.</span> z <span class="anon-block">A. Ż.</span> i <span class="anon-block">J. Ż.</span> przed notariuszem <span class="anon-block">T. K.</span> prowadzącą Kancelarię Notarialną w <span class="anon-block">P.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, objętą Rep. A. 10865/2012 nastąpiło zwrotne przeniesienie spółdzielczego własnościowego prawa do <span class="anon-block">lokalu mieszkalnego nr (...)</span> położonego w <span class="anon-block">budynku nr (...)</span> na <span class="anon-block">osiedlu (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> o powierzchni użytkowej 47,30 m<sup>
<!-- -->2</sup>, znajdującego się w zasobach <span class="anon-block"> (...) Spółdzielni Mieszkaniowej (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> na rzecz pozwanych jako skutek odwołania darowizny w dniu 29 października 2012 r.</p>
<p>Nakazem zapłaty z dnia 9 stycznia 2014 r. w sprawie IX GNc 1317/13 Sąd Okręgowy w <span class="anon-block">K.</span> nakazał pozwanym <span class="anon-block">(...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością</span>w <span class="anon-block">P.</span>, <span class="anon-block">Ł. G.</span>i <span class="anon-block">T. G.</span>, aby zapłacili solidarnie na rzecz <span class="anon-block">(...)</span>
<span class="anon-block">K.</span>sp. j. z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span>(spółki przejętej przez powoda) kwotę 106.986,30 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 grudnia 2013 r. do dnia zapłaty oraz kwotą 4.955 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Od nakazu zapłaty zarzuty złożyła <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span>i podnosiła w nic, że podpis na wekslu, który był podstawą do wydania nakazu zapłaty nie pochodzi z jej ręki. Po wniesieniu zarzutów sprawa w sprawie IX GC 453/14, która toczy się przed Sądem Okręgowym IX Wydział Gospodarczy w <span class="anon-block">K.</span>przeprowadzone zostało badanie, czy podpis obrazujący nazwisko <span class="anon-block">(...)</span>na rewersie weksla pochodzi z ręki <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span>(dawniej <span class="anon-block">G.</span>). Badanie to przeprowadził biegły sądowy mgr inż. <span class="anon-block">P. K. (1)</span>, który w opinii z dnia 1 grudnia 2014 r. zawarł wniosek, iż kwestionowany podpis obrazujący nazwisko <span class="anon-block">(...)</span>nie został nakreślony przez <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span>(dawniej <span class="anon-block">G.</span>.).</p>
<p>Pozwani przyznali, że córka <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> zamieszkuje w spornym mieszkaniu.</p>
<p>Na podstawie uchwały z dnia 30 grudnia 2013 r. Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Wspólników <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> oraz uchwały wspólników <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">K.</span> sp. j. z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> doszło do przejęcia <span class="anon-block"> spółki (...)</span> sp. j. z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> przez <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20000941037" title="Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych - Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 (art. 492;art. 492 § 1;art. 492 § 1 pkt. 1)">art. 492 § 1 pkt. 1 k.s.h.</a>
</p>
<p>Dowód: - umowa z dnia 5.11.2012 r. k. 70 - 74</p>
<p>- wyrok z 13.11.2012 r. k. 77,</p>
<p>- wezwanie do wykupu weksla z 2.01.2014 k. 78,</p>
<p>- zeznania pozwanego <span class="anon-block">A. Ż.</span> k. 127, 233,</p>
<p>- zeznania pozwanej <span class="anon-block">J. Ż.</span> k. 233,</p>
<p>- zeznania świadków <span class="anon-block">I. R.</span> k. 194,</p>
<p>- opinia biegłego <span class="anon-block">P. K.</span> k. 178 – 184,</p>
<p>- odpis KRS k. 11-12.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Zeznania pozwanych i świadka <span class="anon-block">I. R.</span> sąd ocenił jako wiarygodne, albowiem były spójne i korespondowały z przedłożonymi dokumentami.</p>
<p>Sąd dał wiarę dokumentom stanowiącym podstawę do ustalenia stanu faktycznego sprawy nie znajdując zastrzeżeń, co do ich wiarygodności. Strony w żaden sposób nie zakwestionowały tych dowodów.</p>
<p>Sąd dał wiarę opinii biegłego sądowego mgr inż. <span class="anon-block">P. K. (1)</span>. Opinia ta jest sporządzona w sposób profesjonalny. Zawiera Jane i logiczne wnioski należycie uzasadnione.</p>
<p>Powód nie udowodnił okoliczności niezbędnych do uwzględnienia powództwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527)">art. 527 k.c.</a>, a taki obowiązek ciążył na powodzie z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 k.c.</a> Pełnomocnik powoda nie był na ani jednej rozprawie. Prezes Zarządu powoda nie stawił się na przesłuchanie stron. Powód w ogóle nie podjął więc czynności procesowych zmierzających do obalenia twierdzeń pozwanych, co do tego, że oświadczenie z dnia 29 października 2012 r. o odwołaniu darowizny było uzasadnione rzeczywiście zaistniałą rażącą niewdzięcznością <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> oraz, że w dniu 5 listopada 2012 r. pozwani nie mieli wiedzy o jakichkolwiek zobowiązaniach ich córki wobec pozwanego oraz, że zobowiązania <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> wobec powoda w ogóle nie istnieją. W wyroku z dnia 24 października 2002 r. w sprawie II CK 396/02 Sąd Najwyższy stwierdził, że nie można żądać uznania za bezskuteczną na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 1)">art. 527 § 1 k.c.</a> umowy „powrotnego” przeniesienia własności nieruchomości na darczyńcę, zawartej w następstwie odwołania darowizny z powodu rażącej niewdzięczności obdarowanego, chyba że została zawarta w wyniku wcześniejszej zmowy darczyńcy i obdarowanego w celu pokrzywdzenia wierzyciela (Lex 76163). Powód nie udowodnił istnienia zmowy pomiędzy pozwanymi a <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span>.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 3)">art. 527 § 3 k.c.</a> jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli uzyskała korzyść majątkową osoba będąca w bliskim z nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. Zdaniem sądu pozwani w wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego w niniejszym procesie obalili powyższe domniemanie. Pozwani w sposób w pełni wiarygodny wykazali, że ich córka <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> prezentowała wobec nich postawę życiową nacechowaną rażącą niewdzięcznością, co skutkowało tym, że pozwani mieli podstawę faktyczną do złożenia oświadczenia woli o odwołaniu darowizny w oparciu o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 898;art. 898 § 1)">art. 898 § 1 k.c.</a> Oprócz tego pozwani wykazali, że nie mieli żadnej świadomości, co do istnienia jakichkolwiek zobowiązań córki <span class="anon-block">T. Ż.</span> wobec powoda. Wezwanie do wykupu weksla skierowane do <span class="anon-block">T. G.</span> obecnie <span class="anon-block">Ż.</span> jest datowane na dzień 2 stycznia 2014 r. To jest rok i dwa miesiące po zawarciu umowy z dnia 5 listopada 2012 r. Odsetki w nakazie zapłaty z dnia 9 stycznia 2014 r. są zasądzone od dnia 1 grudnia 2013 r. Wymagalność świadczenia pieniężnego objętego nakazem zapłaty powstała więc rok i jeden miesiąc po zawarciu umowy z dnia 5 listopada 2012 r. Zatem w żadnym razie nie można wyprowadzić wniosku, że pozwani wiedzieli w dniu zawarcia umowy o ewentualnym zadłużeniu <span class="anon-block">T. Ż.</span> i że właśnie fakt istnienia zadłużeń był motywacją do zawarcia umowy z dnia 5 listopada 2012 r. Powód nie wykazał w procesie, że obalenie domniemania opisane wyżej jest nieskuteczne, że pozwani byli w zmowie z córką <span class="anon-block">T. Ż.</span> i mieli świadomość działania przy umowie z dnia 5 listopada 2012 r. z pokrzywdzeniem powoda.</p>
<p>Oprócz powyższego pozwani twierdzili, że ich córka <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> nadal nie ma żadnych zobowiązań wobec powoda. Natomiast przez czas trwania procesu powód nie złożył tytułu wykonawczego, na podstawie, którego chciałby przeprowadzić egzekucję z przedmiotu objętego sporem w tej sprawie. Zaś pozwani złożyli opinię biegłego sądowego mgr inż. <span class="anon-block">P. K. (1)</span>, z której jednoznacznie wynika, że podpis na wekslu, który był podstawą do wydania nakazu zapłaty z dnia 9 stycznia 2014 r. nie pochodzi z ręki <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span>.</p>
<p>Jednym z warunków do uwzględnienia powództwa opartego o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527)">art. 527 k.c.</a> jest wykazanie przez wierzyciela istnienia wierzytelności. W tym miejscu sąd wskazuje na wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 2 czerwca 2015 r. w sprawie I ACa 50/15, w którym sąd ten zawarł tezę: „Sam fakt dokonania przez dłużnika określonej czynności prawnej nie narusza praw wierzyciela, jeżeli może on zaspokoić swą wierzytelność z innego majątku dłużnika. Warunkiem akcji pauliańskiej jest wykazanie przez skarżącego (wierzyciela), że przysługuje mu względem dłużnika wierzytelność oraz że nie może być ona zaspokojona z majątku dłużnika na skutek zdziałanej przez niego czynności prawnej, w wyniku której stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w stopniu wyższym niż był przed dokonaniem tej czynności.” Sąd Apelacyjny w Poznaniu wskazuje, że celem postępowania dowodowego inicjowanego przez powoda w procesie opartym o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527)">art. 527 k.c.</a> jest wykazanie łącznie, istnienia wierzytelności oraz braku możliwości zaspokojenia z majątku dłużnika. Powód zupełnie bezczynny w procesie nie wykazał żadnej z tych okoliczności.</p>
<p>Mając na uwadze powyższe rozważania sąd oddalił powództwo, gdyż powód nie udowodnił w procesie istnienia okoliczności koniecznych do zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527)">art. 527 k.c.</a> Natomiast pozwani skutecznie obalili domniemanie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 3)">art. 527 § 3 k.c.</a>
</p>
<p>Powód wykazał, że <span class="anon-block">T. Ż. (1)</span> nadal zamieszkuje w spornym mieszkaniu. Ten fakt przyznali również pozwani. Pozwani nie są konflikcie z córką. Mimo wszystko nie dążą do zerwania więzi rodzinnej z nią. Te fakty świadczą o istnieniu więzi rodzinnej między <span class="anon-block">T. Ż.</span> i jej rodzicami natomiast same w sobie nie mogą być podstawą do wyprowadzenia wniosku, że rażącej niewdzięczności córki wobec pozwanych, nie było.</p>
<p>Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.c.</a> sąd obciążył powoda kosztami zastępstwa procesowego poniesionymi przez pozwanych. Ponieważ każdy z pozwanych był reprezentowany przez innego pełnomocnika koszty zastępstwa procesowego zostały zasądzone dla każdego z pozwanych osobno. Stawka kosztów zastępstwa procesowego na podstawie § 6 pkt.6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obciążając</p>
<p>
<span class="anon-block">L.</span>, dnia 7 stycznia 2016 r. SSO <span class="anon-block">M. Ł.</span>– <span class="anon-block">S.</span>
</p>
</div>