IV U 1486/14
Суди загальної юрисдикції2014-12-23
Номер справи
IV U 1486/14
Дата рішення
2014-12-23
Тип
SENTENCE
Судді
Kazimierz Kostrzewa (PRESIDING_JUDGE)
Правова підстава
Текст рішення
<p>Sygn. akt IV U 1486/14</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 23 grudnia 2014 roku</p>
<p>Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: SSO Kazimierz Kostrzewa</p>
<p>Protokolant: protokolant sądowy Marta Bartusiak</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2014 roku w Tarnowie na rozprawie</p>
<p>sprawy z odwołania <span class="anon-block">A. S.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span>
</p>
<p>z dnia 15 września 2014 roku nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>w sprawie <span class="anon-block">A. S.</span>
</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span>
</p>
<p>o prawo do emerytury</p>
<p>zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje odwołującemu <span class="anon-block">A. S.</span> emeryturę od dnia <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt IV U 1486/14</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->wyroku z dnia 23 grudnia 2014 r.</strong>
</p>
<p>Decyzją z dnia 15.09.2014 r. znak: <span class="anon-block">(...)</span> Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">T.</span> odmówił <span class="anon-block">A. S.</span> prawa do emerytury. W uzasadnieniu swej decyzji organ rentowy wskazał, iż odwołujący nie spełnia przesłanek przyznania świadczenia emerytalnego określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 ()">ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (tekst jednolity: Dz. U. 2004 r. Nr 39 poz. 353 z póź. zm.), bowiem nie udokumentował 15-letniego okresu zatrudnienia w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze wymienionej w wykazie A bądź B stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> ( Dz. U. 1983 r. nr 8, poz. 43 z póź. zm.), a tylko 13 lat, 9 miesięcy i 18 dni. Organ rentowy nie uwzględnił jako pracy w szczególnych warunkach okresu od 01.03.1977 r. do 30.11.1978 r., gdyż z przedłożonej dokumentacji nie można ustalić charakteru pracy zgodnie z Rozporządzeniem RM z dnia 07.02.1983 r.</p>
<p>
<span class="anon-block">A. S.</span> zaskarżył te decyzję. W odwołaniu podniósł, że brakujący okres pracy w warunkach szczególnych chce uzupełnić zatrudnieniem w <span class="anon-block"> (...)</span>. Pracodawca ten obecnie nie istnieje. Wnosił o ustalenie tej okoliczności na podstawie zeznań świadków. W konsekwencji odwołujący domagał się zmiany zaskarżonej decyzji organu rentowego poprzez przyznanie prawa do emerytury.</p>
<p>W odpowiedzi na odwołanie ZUS wniósł o jego oddalenie, podnosząc argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
Bezsporne w niniejszej sprawie było, że</strong> <span class="anon-block">A. S.</span> <span class="anon-block">ur. (...)</span> w dniu <span class="anon-block">(...)</span> osiągnął 60 lata życia. Na dzień 01.01.1999 r. legitymuje się okresem zatrudnienia wynoszącym 28 lat, 6 miesięcy i 12 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Wymiar czasu pracy w szczególnych warunkach uznany przez organ rentowy na dzień 01.01.1999 r. wynosi 13 lat, 9 miesięcy i 18 dni tj. od 01.02.1979 r. do 30.11.1992 r. W dniu 26.08.2014 r. odwołujący złożył wniosek o przyznanie emerytury. Wniósł o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym , za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.</p>
<p>/okoliczności bezsporne/.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Ponadto Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Odwołujący od dnia 01.03.1977 r. podjął zatrudnienie w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span>, gdzie pracował do dnia 30.11.1978 r. Zakład ten zajmował się budownictwem linii wysokiego napięcia i prowadził budowy na terenie całego kraju np. w <span class="anon-block">W.</span>, <span class="anon-block">D.</span>, <span class="anon-block">K.</span>, <span class="anon-block">L.</span>, <span class="anon-block">W.</span>. Pracodawca ten obecnie nie istnieje. Odwołujący był zatrudniony na stanowisku kierowcy i stale w pełnym wymiarze czasu pracy był kierowcą samochodu ciężarowego o nośności powyżej 3,5 tony tj. jeździł samochodem <span class="anon-block">marki J.</span> i <span class="anon-block">Z.</span>, w obu przypadkach z naczepami. Przewoził tymi samochodami materiały budowlane na teren budowy oraz przewoził ciężki sprzęt budowlany taki jak spychacze, koparki. W tym okresie nie przebywał na urlopie bezpłatnym.</p>
<p>/dowód: świadectwo pracy z dnia 04.12.1978 r. –k. 20 ar czII,</p>
<p>zeznania świadka <span class="anon-block">J. B.</span> –k. 12v as,</p>
<p>zeznania świadka <span class="anon-block">T. G.</span> –k. 12-13 as,</p>
<p>akta osobowe</p>
<p>Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadków <span class="anon-block">J. B.</span> i <span class="anon-block">T. G.</span>, bowiem w sposób spójny i konsekwentny wskazywały, iż w okresie zatrudnienia w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span> od dnia 01.03.1977 r. do dnia 30.11.1978 r. <span class="anon-block">A. S.</span> pracował jako kierowca samochodu ciężarowego i jeździł samochodami ciężarowymi o nośności powyżej 3,5 tony <span class="anon-block">marki J.</span> i <span class="anon-block">Z.</span>. Pracę w tym charakterze wykonywał w wymiarze pełnego etatu, stale, każdego dnia. Świadkowie pracowali z odwołującym na przestrzeni całego spornego okresu i dzięki temu posiadali wiedzę na ten temat. Zeznania świadków korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym i pozwalały w sposób wiarygodny ustalić rzeczywisty charakter pracy odwołującego we wskazanym okresie.</p>
<p>Sąd pozytywie ocenił dowody z dokumentów zalegających w aktach rentowych odwołującego, których autentyczność oraz wiarygodność, jak również poprawność materialna i formalna nie budziły wątpliwości Sądu, zarówno treść jak i forma dokumentów nie były kwestionowane prze strony postępowania. Brak było zatem jakichkolwiek podstaw, także takich jakie należałoby uwzględnić urzędu, aby dokumentom tym odmówić właściwego im znaczenia dowodowego w tym wynikającego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 244;art. 245)">art. 244 i art.245 kpc</a>. Sąd uznał za wiarygodne świadectwo pracy odwołującego z dnia 04.12.1978 r. z tym że uznał, iż okoliczność, że stanowisko odwołującego zostało określone jako kierowca, a nie kierowca samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony to niedokładność ze strony pracownika, który sporządzał to świadectwo, skoro na podstawie pozostałych dowodów tj. dowodu z akt osobowych i zeznań świadków Sąd ustalił, że odwołujący w całym spornym okresie był kierowcą samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd rozważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Przedmiotem postępowania było rozstrzygnięcie czy <span class="anon-block">A. S.</span> przysługuje prawo do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 184;art. 184 ust. 1)">art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 z późn. zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:</p>
<p>1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz</p>
<p>2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.</p>
<p>Stosownie do treści art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt 1. Za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia w podmiotach, w których obowiązują wykazy stanowisk ustalone na podstawie przepisów dotychczasowych.</p>
<p>Z kolei <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 (art. 32;art. 32 ust. 4)">art. 32 ust.4</a> stanowi, że wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych, to jest na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz.U. Nr 8, poz.43 z późn. zm.). Z §1 Rozporządzenia wynika, że jego treść stosuje się do pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze , wymienione w §4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia. § 2 ust.1 rozporządzenia ustala, ze za okresy uzasadniające nabycie prawa do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu uważa się okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. §4 pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:</p>
<p>1)
osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla mężczyzn;</p>
<p>2)
ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.</p>
<p>Kwestią sporną pomiędzy stronami było ustalenie, czy <span class="anon-block">A. S.</span> pracował w warunkach szczególnych w okresie zatrudnienia w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span> od 01.03.1977 r. do 30.11.1978 r. jako kierowca samochodu ciężarowego o nośności powyżej 3,5 tony, skoro nie przedłożył świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach jedynie w oparciu o zeznania świadków oraz dowody z dokumentów, w tym świadectwo pracy z dnia 04.12.1978 r.</p>
<p>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">Rozporządzenie Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz. U. Nr 8, poz. 43) w § 2 ust. 2 zobowiązuje zakłady pracy do stwierdzenia okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wyłącznie na podstawie posiadanej dokumentacji. Natomiast w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830100049" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń - Dz. U. z 1983 r. Nr 10, poz. 49 ()">rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń</a> (Dz. U. Nr 10, poz. 49) określone zostały środki dowodowe, które powinny być dołączone do wniosku, stwierdzające okoliczności uzasadniające przyznanie tego świadczenia (§ 4 ust. 3). W myśl § 21 ust. 1, 4 i 5 powołanego rozporządzenia środkiem dowodowym stwierdzającym okresy zatrudnienia są pisemne zaświadczenia zakładów pracy, wydane na podstawie posiadanych dokumentów, oraz legitymacje ubezpieczeniowe, a także inne dowody z przebiegu ubezpieczenia. W przypadku zaś ubiegania się pracownika o przyznanie emerytury lub renty z tytułu zatrudnienia w szczególnym charakterze, zaświadczenie zakładu pracy powinno stwierdzać charakter i stanowisko pracy w poszczególnych okresach oraz inne okoliczności, od których jest uzależnione przyznanie takiej emerytury lub renty. Wyjątek od zasady ustalonej w powołanym przepisie jest zawarty w § 22 wymienionego rozporządzenia, który przewiduje, że okresy zatrudnienia mogą być udowodnione zeznaniami świadków, gdy zainteresowany wykaże, że nie może przedstawić zaświadczenia zakładu pracy.</p>
<p>Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 27 maja 1985 r., III UZP 5/85 wyjaśnił, że w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe dopuszczalne jest przeprowadzenie przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych dowodu z zeznań świadków na okoliczność zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, jeżeli zainteresowany wykaże, że nie może przedstawić zaświadczenia zakładu pracy.</p>
<p>Pogląd ten został rozwinięty w znowelizowanym <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 473)">art. 473 k.p.c.</a>, który stanowi, że w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych nie stosuje się przepisów ograniczających dopuszczalność dowodu ze świadków i z przesłuchania stron. W postępowaniu przed tymi sądami okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń mogą być udowadniane wszelkimi dostępnymi środkami dowodowymi (por. wyr. SN z dnia 02.02.1996 r. II URN 3/95 OSNP 1996/16/239). Skoro w niniejszej sprawie odwołujący nie dysponował zaświadczeniem potwierdzającym pracę w szczególnych warunkach, a pozyskanie takowego stało się niemożliwe z uwagi na likwidację zakładu pracy, w którym był zatrudniony, zasadnym stało się ustalenie okoliczności w jakich odwołujący świadczył pracę na podstawie zeznań świadków, dowodów z dokumentów oraz świadectwo pracy. W oparciu o nie Sąd ustalił, iż odwołujący w okresie od 01.03.1977 r. do 30.11.1978 r. w trakcie zatrudnienia w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> w <span class="anon-block">T.</span> pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodu ciężarowego o nośności powyżej 3,5 tony, która to praca została zaliczona, zgodnie z wykazem A dział VIII pkt. 2, będącym załącznikiem do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a>, do prac w szczególnych warunkach, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego. Odwołujący pracował jako kierowca samochodu ciężarowego o nośności powyżej 3,5 tony <span class="anon-block">marki J.</span> i <span class="anon-block">Z.</span>, w obu przypadkach z naczepami.</p>
<p>Po uwzględnieniu tego okresu zatrudnienia oraz wcześniej uznanych okresów wykonywania pracy w szkodliwych warunkach w wymiarze 13 lat, 9 miesięcy i 18 dni odwołujący legitymuje się wymaganym okresem pracy w warunkach szczególnych określonych w wykazie A w wymiarze co najmniej 15 lat.</p>
<p>Biorąc powyższe ustalenia pod uwagę w przedmiotowej sprawie odwołujący spełnia przesłanki do przyznania emerytury w obniżonym wieku emerytalnym, wynikające z treści art. 32 w zw. z art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, a w szczególności <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 (§ 4)">§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> ( Dz. U. 1983 r. nr 8, poz. 43 z póź. zm.). <span class="anon-block">A. S.</span> osiągnął bowiem wiek 60 lat <span class="anon-block">(...)</span>oraz na dzień 01.01.1999 r. posiada wymagany okres zatrudnienia (ponad 28 letni okres składkowy i nieskładkowy), a przede wszystkim spełnia kwestionowaną dotąd przez organ rentowy przesłankę w postaci co najmniej 15 letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, ponieważ po uznaniu mu spornego okresu pracy w warunkach szczególnych tj. od 01.03.1977 r. do 30.11.1978 r. legitymuje się ponad 15-letnim okresem pracy w warunkach szczególnych.</p>
<p>Dlatego też mając na uwadze powyższe rozważania Sąd działając na mocy wskazanych wyżej przepisów prawa zmienił zaskarżoną decyzję organu rentowego w ten sposób, że przyznał odwołującemu prawo do emerytury od dnia <span class="anon-block">(...)</span>, to jest osiągniecia wieku emerytalnego stosownie do treści art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Mając na względzie powyższe orzeczono na podstawie powołanych przepisów prawa materialnego i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art.477<sup>
<!-- -->14</sup> §2 k.p.c.</a>
</p>
</div>