V Ka 777/13

<p> <strong> <!-- -->V Ka 777/13</strong> </p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- --> <span class="anon-block">M. W.</span> </strong>został oskarżony o to, że w okresie czasu od daty bliżej nieustalonej do dnia 8 listopada 2009 r. w <span class="anon-block">R.</span>przyjął oraz pomagał w zbyciu pojazd osobowy marki <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block">nr rej. (...)</span>nr VIN <span class="anon-block">(...)</span>o wartości 6200 zł pochodzący z rozboju zaistniałego w dniu 20 października 2009 r. w miejscowości <span class="anon-block">M.</span>w <span class="anon-block">N.</span> na szkodę <span class="anon-block">M. R.</span>,</p> <p>to jest czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a>.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="anon-block">A. C.</span> </strong>został oskarżony o to, że w okresie czasu od daty bliżej nieustalonej do dnia 8 listopada 2009r. w <span class="anon-block">R.</span>nabył pojazd osobowy marki <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block">nr rej. (...)</span>nr VIN <span class="anon-block">(...)</span>o wartości 6200 zł pochodzący z rozboju zaistniałego w dniu 20 października 2009r. w miejscowości <span class="anon-block">M.</span>w <span class="anon-block">N.</span> na szkodę <span class="anon-block">M. R.</span>,</p> <p>to jest czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a>.</p> <p>Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">R.</span> X Wydział Karny wyrokiem z dnia 25 czerwca 2013 roku w sprawie X K 77/13 orzekł:</p> <p>I.  oskarżonego <strong> <!-- --> <span class="anon-block">M. W.</span> </strong>w miejsce zarzucanego mu czynu uznał za winnego tego, że w okresie czasu od daty bliżej nieustalonej do dnia<br/>8 listopada 2009r. w <span class="anon-block">R.</span>przyjął oraz pomagał w zbyciu pojazdu osobowego marki <span class="anon-block">B.</span>o <span class="anon-block">nr rej. (...)</span>nr VIN <span class="anon-block">(...)</span>o wartości 6200zł, uzyskanego za pomocą czynu zabronionego, to jest rozboju zaistniałego w dniu<br/>20 października 2009r. w miejscowości <span class="anon-block">M.</span>w <span class="anon-block">N.</span> na szkodę <span class="anon-block">M. R.</span>, to jest przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a> i za to na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 33;art. 33 § 1;art. 33 § 2;art. 33 § 3)">art. 33§1, 2 i 3 kk</a> wymierzył mu karę 8 (osiem) miesięcy pozbawienia wolności i karę 80 (osiemdziesiąt) stawek dziennych po 10 (dziesięć) złotych;</p> <p>II.  oskarżonego <strong> <!-- --> <span class="anon-block">A. C.</span> </strong>w miejsce zarzucanego mu czynu uznał za winnego tego, że w okresie czasu od daty bliżej nieustalonej do dnia 8 listopada 2009r. w <span class="anon-block">R.</span>nabył pojazd osobowy marki <span class="anon-block">B.</span>o <span class="anon-block">nr rej. (...)</span>nr VIN <span class="anon-block">(...)</span>o wartości 6200zł, uzyskany za pomocą czynu zabronionego, to jest rozboju zaistniałego w dniu 20 października 2009r. w miejscowości <span class="anon-block">M.</span>w <span class="anon-block">N.</span> na szkodę <span class="anon-block">M. R.</span>, to jest przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a> i za to na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 33;art. 33 § 1;art. 33 § 2;art. 33 § 3)">art. 33§1, 2 i 3 kk</a> wymierzył mu karę 8 (osiem) miesięcy pozbawienia wolności i karę 80 (osiemdziesiąt) stawek dziennych po 10 (dziesięć) złotych;</p> <p>III.  na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 69;art. 69 § 1;art. 69 § 2)">art. 69§1 i 2 kk</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 70;art. 70 § 1;art. 70 § 1 pkt. 1)">art. 70§1 pkt 1 kk</a> wykonanie orzeczonych kar pozbawienia wolności wobec obu oskarżonych warunkowo zawiesił na okresy po 2 (dwa) lata próby;</p> <p>IV.  na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 627)">art. 627 kpk</a> zasądził od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa kwoty po 1276,14 zł (jeden tysiąc dwieście siedemdziesiąt sześć złotych czternaście groszy) tytułem kosztów sądowych, w tym po 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem opłat.</p> <p>Apelację od powyższego wyroku wnieśli obrońca oskarżonego <span class="anon-block">M. W.</span> i oskarżony <span class="anon-block">A. C.</span> osobiście.</p> <p>Obrońca oskarżonego <span class="anon-block">M. W.</span> zaskarżył wyrok co do punktów I, III i IV, zarzucając mu obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, a to: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 kpk</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">7 kpk</a> poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego, wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego, co doprowadziło do ustalenia zamiaru oskarżonego w popełnieniu zarzucanego mu czynu, gdy materiał dowodowy i jego prawidłowa, zgodna z wyżej wskazanymi zasadami ocena wskazuje na okoliczność braku istnienia świadomości oskarżonego w zakresie tego, iż przyjmuje i pomaga w zbyciu pojazdu pochodzącego z przestępstwa; <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 kpk</a> poprzez nieuwzględnienie okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego w postaci faktu, iż pojazd sprzedawany był poprzez ogłoszenie internetowe, na posesji, na której znajdował się działający legalnie komis samochodowy, co pozwala stwierdzić, iż oskarżony nie miał obawy, że współoskarżony <span class="anon-block">C.</span> chce mu przekazać i ukryć sprzedaż przedmiotowego pojazdu, a sam pojazd może pochodzić z przestępstwa. Zarzucił także błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę wyroku i mający wpływ na jego treść, przez ustalenie wbrew treści materiału dowodowego, zasadom logiki i doświadczenia życiowego istnienia świadomości oskarżonego przyjmującej postać zamiaru bezpośredniego w popełnieniu zarzucanego mu czynu, w sytuacji braku istnienia na to przekonywujących i wystarczających dowodów.</p> <p>Wskazując na powyższe, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu.</p> <p>Oskarżony <span class="anon-block">A. C.</span> zaskarżył wyrok w całości i zarzucił mu:</p> <p>- obrazę przepisów postępowania, a mianowicie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 kpk</a> poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności wyjaśnień oskarżonego i w konsekwencji błędne przyjęcie, iż materiał ten zezwala na uznanie, że oskarżony umyślnie dopuścił się przestępstwa, skutkujące błędem w ustaleniach stanu faktycznego, a mianowicie, iż <span class="anon-block">A. C.</span> miał świadomość co do pochodzenia auta z przestępstwa,</p> <p>- obrazę przepisów prawa materialnego przez wadliwe zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a>, gdy rzetelna i wnikliwa ocena dowodów zgromadzonych w przedmiotowej sprawie prowadzi do wniosku, że zarzucany oskarżonemu czyn podlega kwalifikacji z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 292;art. 292 § 1)">art. 292§1 kk</a>.</p> <p>Wskazując na powyższe, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zmianę kwalifikacji oraz o warunkowe umorzenie postępowania.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Wniesione w sprawie apelacje okazały się zasadne w zakresie, w jakim doprowadziły do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w <span class="anon-block">R.</span>.</p> <p>Przestępstwo z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a> popełnia ten, kto nabywa lub pomaga do zbycia albo przyjmuje lub pomaga do ukrycia rzecz uzyskaną za pomocą czynu zabronionego. Dla bytu przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a> nie wystarcza jednak wskazane w tym przepisie działanie w stosunku do rzeczy uzyskanej za pomocą czynu zabronionego. Warunkiem odpowiedzialności za ten czyn jest bowiem świadomość sprawcy, że jego zachowanie takiej rzeczy dotyczy. Nikomu nie powinno się stawiać zarzutu, że nabył, przyjął czy pomagał do zbycia samochodu, który okazał się kradziony, lecz że o tej kradzieży wiedział, co jednak nie wynika z opisu przypisanych oskarżonym czynów. Lektura zaskarżonego wyroku prowadzi zaś do wniosku o konieczności ponownego rozważenia okoliczności, które w ocenie Sądu Rejonowego wskazują na posiadanie przez oskarżonych wiedzy co do pochodzenia przedmiotowego pojazdu.</p> <p>Odnośnie oskarżonego <span class="anon-block">M. W.</span> Sąd Rejonowy jednocześnie uznał, iż miał on świadomość, że samochód pochodził z przestępstwa, z drugiej zaś strony stwierdził, iż z okoliczności zdarzenia dla niego jako emerytowanego policjanta jasno powinien wynikać wniosek o przestępczym pochodzeniu auta, co pasuje raczej do znamion paserstwa nieumyślnego określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 292)">art. 292 kk</a>. Tymczasem zaskarżonym wyrokiem oskarżonemu przypisane zostało sprawstwo przestępstwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291§1 kk</a>. Rację ma skarżący, iż Sąd Rejonowy nie rozważył znaczenia postępowania oskarżonych, którzy samochód z nielegalnego źródła wystawili na sprzedaż na aukcji internetowej i w legalnie działającym komisie samochodowym, co niewątpliwie znacznie ułatwiało ujawnienie faktu jego kradzieży prawowitemu właścicielowi. Zwłaszcza, iż w niniejszej sprawie brak jest ustaleń co do jakichkolwiek prób sfałszowania dokumentacji bądź numerów silnika lub nadwozia pojazdu, które mogłyby utrudnić identyfikację auta. Zastanowienia wymaga także, czy z faktu braku jednego kompletu kluczyków i karty pojazdu wynika jedyny i konieczny wniosek, iż jest on kradziony. W ocenie sądu odwoławczego, również okoliczność, iż <span class="anon-block">A. C.</span> nie przekazał <span class="anon-block">M. W.</span> dokumentów auta nie wskazuje jednoznacznie na wiedzę oskarżonego o pochodzeniu samochodu. Była to bowiem przyjacielska usługa, co potwierdzają nie tylko oskarżeni, ale i świadkowie, a dokumenty zostały przecież dowiezione przed sprzedażą pojazdu przez <span class="anon-block">M. C.</span>.</p> <p>Zauważyć też należy, iż według ustaleń sądu <span class="anon-block">M. W.</span>był w posiadaniu dokumentu w postaci umowy kupna – sprzedaży samochodu zawartej pomiędzy <span class="anon-block">R. G.</span>a <span class="anon-block">M. R.</span>, którą przekazał nabywcom auta. Sąd Rejonowy winien zatem poczynić kroki w celu zbadania, czy umowa ta nadal znajduje się w posiadaniu świadków <span class="anon-block">G.</span>, zwłaszcza, że zastanowienia wymaga, czy oskarżeni, wiedząc o pochodzeniu auta, posługiwaliby się sfałszowaną umową, udostępniając w ten sposób dane osobowe prawowitego właściciela pojazdu jego nabywcom, umożliwiając im nawiązanie z nim kontaktu, co przecież doprowadziło do ujawnienia popełnionego przestępstwa. Zauważyć także trzeba, iż gdyby oskarżony miał świadomość, że brak karty wozu wynika z faktu jego kradzieży, musiałby też wiedzieć, że udzielenie informacji o jej zbędności nie zapobiegłoby podjęciu przez nabywców kroków do jej odnalezienia, co było konieczne do zarejestrowania pojazdu. Przekazanie wówczas umowy z danymi osobowymi <span class="anon-block">M. R.</span>byłoby wyjątkowo lekkomyślne i narażało oskarżonych na ujawnienie przestępstwa. Ponownej analizy wymaga również kwestia, czy brak dokonania czynności zarejestrowania zakupu samochodu przez <span class="anon-block">A. C.</span>istotnie może świadczyć jedynie o jego wiedzy o pochodzeniu samochodu, czy, jak wskazał skarżący, także o chęci uniknięcia czynności urzędowych i zapłaty stosownych opłat, zwłaszcza jeżeli planował szybką odsprzedaż pojazdu.</p> <p>Sąd Rejonowy uznał, za niewiarygodne wyjaśnienia <span class="anon-block">A. C.</span>dotyczące zakupu przez niego samochodu marki <span class="anon-block">B.</span>oraz okoliczności, w jakich miał otrzymać umowę z podpisem <span class="anon-block">R. G.</span>. Zauważyć jednak trzeba, iż pomimo dania wiary opinii z zakresu badania dokumentów, sąd ten nie wziął pod uwagę, że z treści opinii wynika, iż faktycznie umowę kupna – sprzedaży podpisała osoba, której materiał porównawczy bezwpływowy wystawiony został na nazwisko <span class="anon-block">R. G.</span>. Zbyt daleko idące wnioski wysnuł także z zeznań <span class="anon-block">K. G.</span>. Z faktu wspólnego zamieszkiwania z synem nie można bowiem wywieść wniosku, iż matka na pewno była poinformowana o poczynaniach swojego syna, zwłaszcza dotyczących samochodu pochodzącego z kradzieży, w szczególności gdy sama twierdzi, że nie posiadała informacji co do jego znajomych i działalności.</p> <p>Zastanowienia wymagają również ustalenia co do dat popełnienia zarzucanych oskarżonym przestępstw. Zauważyć bowiem należy, że <span class="anon-block">M. R.</span> utracił samochód w wyniku dokonanego na nim przestępstwa w dniu<br/>20 października 2009 roku. Ewentualne nabycie lub przyjęcie go przez oskarżonych nie mogło nastąpić zatem przed tą datą, co pozwala na uściślenie okresu, w jakim mogli oni popełnić zarzucane im przestępstwa. Trudno też uznać, że czyn zarzucony <span class="anon-block">A. C.</span> mógł być popełniony w okresie trwającym do dnia 8 listopada 2009 roku skoro w tym dniu samochód znalazł już nowego nabywcę, a z wyjaśnień oskarżonych wynika, że <span class="anon-block">A. C.</span> pozostawił pojazd <span class="anon-block">M. W.</span> wcześniej.</p> <p>Reasumując, stwierdzić należy, że Sąd Rejonowy rozpoznający niniejszą sprawę nie przeanalizował dostatecznie wszystkich jej aspektów, nie ocenił w sposób wszechstronny zgromadzonego materiału dowodowego. Dlatego też na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 437;art. 437 § 1;art. 437 § 2)">art. 437§1 i 2 kk</a> Sąd Odwoławczy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w <span class="anon-block">R.</span>.</p> <p>Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy między innymi zapoznać się z uwagami poczynionymi wyżej i stosownie je wykorzystać, dokonać jednoznacznych ustaleń faktycznych w sprawie opartych na wszechstronnej analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wszystkie elementy ewentualnego wyroku uzasadnić wszechstronnie, zgodnie z procedurą i utrwaloną praktyką w sposób umożliwiający pełną kontrolę odwoławczą.</p> </div>