II Ca 288/13
Суди загальної юрисдикції2013-11-27
Номер справи
II Ca 288/13
Дата рішення
2013-11-27
Тип
REASONS
Правова підстава
Текст рішення
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II Ca 288/13</strong>
</p>
<table>
<colgroup>
<col width="173"/>
</colgroup>
<tr>
<td/>
</tr>
</table>
<table>
<colgroup>
<col width="708"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
</div>
</td>
</tr>
<table>
<colgroup>
<col width="80"/>
<col width="211"/>
<col width="32"/>
<col width="96"/>
<col width="331"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
</td>
<td colspan="2">
</td>
<td>
<p>Dnia</p>
</td>
<td>
<p>27 listopada 2013r.</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy</p>
<p>w składzie:</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>Przewodniczący</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>SSO Janusz Kasnowski (spr.)</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>Sędziowie</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>SO Aurelia Pietrzak</p>
<p>SR del. Sylwia Suska-Obidowska</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2">
<p>Protokolant</p>
</td>
<td colspan="3">
<p>sekr. sądowy Tomasz Rapacewicz</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2013r. w Bydgoszczy</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>na rozprawie</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">G. K.</span> i <span class="anon-block">A. K.</span>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>przeciwko Skarb Państwa - Starostwo Powiatowe <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>o ustalenie</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>na skutek apelacji powodów</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>od wyroku Sądu Rejonowego w Nakle nad Notecią</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="5">
<p>z dnia 18 grudnia 2012r. sygn. akt. I C 51/11</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>I/ zmienia zaskarżony wyrok w punkcie 1 (pierwszym) jedynie w ten sposób, że ustaloną kwotę 21730,20 zł obniża do kwoty 21727,02 zł (dwadzieścia jeden tysięcy siedemset dwadzieścia siedem 2/100),</p>
<p>II/ oddala apelację w pozostałej części,</p>
<p>III/ zasądza od powodów solidarnie na rzecz pozwanego kwotę 1200 zł (jeden tysiąc dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.</p>
<p>Na oryginale właściwe podpisy.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II Ca 288/13</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Samorządowe Kolegium Odwoławcze w <span class="anon-block">B.</span> przekazało Sądowi Rejonowemu w Nakle nad Notecią sprzeciw <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">G. K.</span> z dnia 1 lutego 2011 r., od jego orzeczenia z dnia 12 stycznia 2011r., dotyczącego opłaty za użytkowanie wieczyste nieruchomości stanowiącej <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, położonej w obrębie <span class="anon-block">P.</span> gm. <span class="anon-block">(...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Nakle nad Notecią prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>, celem rozpoznania w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971150741" title="Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 (art. 80)">art. 80 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami</a>.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Nakle nad Notecią wyrokiem z dnia 10 grudnia 2012r. ustalił opłatę roczną od użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w obrębie <span class="anon-block">P.</span>, stanowiącej <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, dla której ten Sąd prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span>, na kwotę 21 730,20 zł (w punkcie 1); zasądził od powodów solidarnie na rzecz pozwanego kwotę 1 564,80 zł z tytułu zwrotu kosztów procesu (w punkcie 2) i nakazał ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa-Sądu Rejonowego w Nakle nad Notecią od powodów solidarnie kwotę 673,40 zł, a od pozwanego kwotę 113,30 zł z tytułu zwrotu reszty kosztów opinii biegłego (w punkcie 3 wyroku).</p>
<p>Z ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji wynikało, że powodowie są użytkownikami wieczystymi wyżej opisanej nieruchomości. W dniu 18.10.2010r. pozwany Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wypowiedział powodom wysokość dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego tej nieruchomości oraz złożył ofertę przyjęcia nowej wysokości tej opłaty w kwocie 25 384,20 zł. Od tej decyzji sprzeciw do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w <span class="anon-block">B.</span> złożyli powodowie, gdyż ich zdaniem wysokość naliczonej opłaty jest nieprawidłowa. W dniu 12.01.2011r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało orzeczenie, w którym oddaliło wniosek stron o ustalenie, że podwyższenie opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w/w nieruchomości jest nieuzasadnione w zaproponowanej wysokości i o obniżenie opłaty rocznej. Powodowie od powyższego orzeczenia Kolegium złożyli sprzeciw do Sądu Rejonowego, w którym wnieśli o ustalenie opłaty rocznej za wieczyste użytkowanie nieruchomości w prawidłowej wysokości. W celu ustalenia wysokości opłaty Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z dziedziny szacowania nieruchomości na okoliczność wartości nieruchomości powodów. Biegły sądowy inż. <span class="anon-block">A. S.</span> w opinii z dnia 20.08.2012r. określił wartość działek, będących w użytkowaniu wieczystym powodów na kwotę 724 234 zł. Sąd I instancji podzielił wnioski tej opinii ze względu na jej sformułowanie w sposób jasny, logiczny, spójny i kategoryczny. Pełnomocnik powodów na rozprawie wniósł o ustalenie wysokości opłaty rocznej przy uwzględnieniu wartości nieruchomości określonej przez biegłego. Sąd Rejonowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971150741" title="Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 (art. 72)">art. 72 ustawy o gospodarce <br/>
<br/>
<br/>nieruchomościami</a> ustalił wysokość opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste nieruchomości powodów na kwotę 21 730,20 zł. O kosztach Sąd orzekł zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art. 100 kpc</a>.</p>
<p>Apelację od tego wyroku złożyli powodowie. Zaskarżyli wyrok w całości i domagali się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a ewentualnie jego zmiany poprzez rozłożenie kwoty zaktualizowanej opłaty rocznej na raty (zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971150741" title="Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 (art. 77;art. 77 ust. 2 a)">art. 77 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami</a>), a także zmiany w zakresie orzeczenia o kosztach postępowania w sprawie.</p>
<p>Skarżący zarzucili Sądowi Rejonowemu:</p>
<p>- naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971150741" title="Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 (art. 77;art. 77 ust. 2 a)">art. 77 ust. 2a w/w ustawy o gospodarce nieruchomościami</a> poprzez jego niezastosowanie w sprawie, co skutkowało ustaleniem opłaty rocznej w pełnej wysokości określonej od wartości ustalonej w opinii biegłego bez rozłożenia jej na odpowiednie raty przewidziane w tym przepisie;</p>
<p>- naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 kpc</a> poprzez jego niezastosowanie w sprawie, co doprowadziło do obciążenia ich kosztami procesu, który wygrali;</p>
<p>- że wysokość opłaty rocznej ustalonej na podstawie niekwestionowanej przez strony wyceny opracowanej przez biegłego powinna wynosić 21 727,02 zł, a nie jak przyjął Sąd Rejonowy 21 730,20 zł.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Apelacja powodów jest zasadna jedynie w nieznacznej (znikomej) części.</p>
<p>Sąd Rejonowy prawidłowo przyjął, że podstawę prawną ustalenia wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania nieruchomości pozostającej w dyspozycji <span class="anon-block">A.</span> i <span class="anon-block">G. K.</span> stanowi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971150741" title="Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 (art. 72;art. 72 ust. 3;art. 72 ust. 3 pkt. 5)">art. 72 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 21.08.1997r. o gospodarce nieruchomościami</a>. Przepis ten przewiduje, że dla nieruchomości o takim przeznaczeniu opłata roczna wynosi 3% wartości nieruchomości. Sąd I instancji, przy określaniu wartości rynkowej przedmiotowej nieruchomości oparł się na wycenie sporządzonej przez biegłego sądowego <span class="anon-block">A. S.</span>, której strony nie kwestionowały. Ustalając jednak ostateczną wysokość opłaty dopuścił się błędu rachunkowego, bowiem 3% wartości nieruchomości wycenionej na kwotę 724234 zł stanowi suma 21 727,02 zł, a nie jak to określił Sąd Rejonowy 21 730,20 zł.</p>
<p>Nie mieli racji skarżący zarzucając Sądowi Rejonowemu, że ustalając wysokość przedmiotowej opłaty winien był – po myśli art. 77 ust. 2a w/w ustawy – rozłożyć jej spłatę na stosowne raty. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowane jest bowiem stanowisko, że wyrok Sądu ustalający wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego ma charakter konstytutywny, wobec czego dopiero z chwilą uprawomocnienia się takiego wyroku następuje ustalenie zaktualizowanej opłaty rocznej (<em>
<!-- -->por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 06.12.2012r. w sprawie III CSK 62/12 i uchwała Sądu Najwyższego z dnia 23.06.2005r. w sprawie III CZP 37/05</em> – opublikowane w systemie informacji prawnej LEX)<em>
<!-- -->.</em> W związku z tym przyjąć należy, że przywołany przez apelujących przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971150741" title="Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 (art. 77;art. 77 ust. 2 a)">art. 77 ust. 2a</a> nie nakłada na Sąd obowiązku, ani też nie przyznaje mu uprawnienia do rozłożenia świadczenia na raty. Natomiast przyznaje on użytkownikowi wieczystemu uprawnienie do wnoszenia tej opłaty przez okres 3 lat w ratach określonych w tym przepisie. Mianowicie w przypadku gdy zaktualizowana wysokość opłaty przewyższa co najmniej dwukrotnie wysokość dotychczasowej opłaty, to w roku, w którym nastąpiła aktualizacja, użytkownik wnosi opłatę w wysokości odpowiadającej dwukrotności dotychczasowej opłaty. W kolejnym roku uiszcza ją w wysokości stanowiącej sumę dwukrotności dotychczasowej opłaty i połowy nadwyżki ponad dwukrotność tej opłaty, a w trzecim roku od aktualizacji wnosi opłatę w wysokości stanowiącej sumę opłaty ustalonej w drugim roku i połowy nadwyżki ponad dwukrotność dotychczasowej opłaty (patrz bliżej – <em>
<!-- -->uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28.02.2013r. w sprawie III CZP 110/12</em> – opublikowana jw<em>
<!-- -->.</em>). Zatem można powiedzieć, że w tym przypadku powodowie mają ustawowo zagwarantowaną możliwość ponoszenia opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste nieruchomości, ustalonej przez Sąd w ogólnej kwocie, w sposób określony w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971150741" title="Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz. U. z 1997 r. Nr 115, poz. 741 (art. 77;art. 77 ust. 2 a)">art. 77 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami</a>. W praktyce właściwy organ pozwanego powinien opracować i przedstawić powodom harmonogram rozliczenia należnej opłaty w zgodzie z tym przepisem.</p>
<p>W związku z tym, że wysokość opłaty rocznej została nieco zawyżona (choć w stopniu znikomym) Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w punkcie 1 (pierwszym) poprzez jej obniżenie z kwoty 21 730,20 zł do kwoty 21 727,02 zł (na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 kpc</a>). Oddalił apelację powodów w pozostałej części, a wiec prawie w całości, jako nieuzasadnioną (na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art.385 kpc</a>). W tym nie podzielił stanowiska skarżących, że przy rozstrzyganiu o kosztach postępowania w sprawie Sąd Rejonowy niezasadnie skorzystał z zasady wyrażonej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 100)">art.100 kpc</a>. O kosztach postępowania apelacyjnego orzekł po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art.98 § 1 kpc</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 108;art. 108 § 1)">art.108 § 1 kpc</a> i § 6 pkt 4 w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 12;§ 12 ust. 1;§ 12 ust. 1 pkt. 1)">§ 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a>.</p>
</div>
</table>