II Cz 1428/13
Суди загальної юрисдикції2013-11-28
Номер справи
II Cz 1428/13
Дата рішення
2013-11-28
Тип
DECISION
Судді
Małgorzata Grzesik (PRESIDING_JUDGE)
Правова підстава
Текст рішення
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt II Cz 1428/13</strong>
</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>Dnia 28 listopada 2013 roku</p>
<p>Sąd Okręgowy w Szczecinie II Wydział Cywilny Odwoławczy</p>
<p>w następującym składzie:</p>
<p>Przewodniczący: SSO Małgorzata Grzesik</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2013 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">Gminy M.</span> <span class="anon-block">S.</span> – Zarządu Dróg i <span class="anon-block"> (...)</span> Miejskiego w <span class="anon-block">S.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block">D.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>w przedmiocie wniosku powódki o zwolnienie od kosztów sądowych</p>
<p>na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 26 lipca 2013 r., sygn. akt III C 403/13</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->oddalić zażalenie.</strong>
</p>
<p>Sygn. akt II Cz 1428/13</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Postanowieniem z dnia 26 lipca 2013 r. Sąd Rejonowy Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie odmówił pozwanej <span class="anon-block">B. D.</span> zwolnienia od opłaty od apelacji.</p>
<p>W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż w dniu 21 czerwca 2013 r. pozwana wniosła apelację od wydanego w niniejszej sprawie wyroku, połączoną z wnioskiem o zwolnienie jej od obowiązku uiszczenia opłaty od apelacji. W uzasadnieniu wniosku pozwana wskazała, iż nie pracuje, utrzymuje się pomagając ludziom starszym, schorowanym w ich codziennych czynnościach, a także, że jest rozwiedziona. Z przedłożonego przez pozwaną oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania wynika, że pozwana prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie wspólne z byłym mężem, jej dochód z prac dorywczych wynosi 500 zł. W uzupełnieniu tego oświadczenia pozwana w piśmie z dnia 22 lipca 2013 r. podała, że ponosi wydatki z tytułu opłaty za mieszkanie w kwocie 250 zł miesięcznie, a także za energię elektryczną - 40 zł co drugi miesiąc, gaz - 20 zł co drugi miesiąc i lekarstwa - 20 zł miesięcznie.</p>
<p>Sąd odwołał się do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 102;art. 102 ust. 1)">art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> i uznał, że z treści oświadczenia złożonego przez pozwaną nie wynika, iż nie jest ona w stanie, osiągając dochody w kwocie 500 zł i ponosząc wydatki w wysokości 300 zł miesięcznie, uiścić kwoty 30 zł opłaty od apelacji. Sąd zważył jeszcze, iż pozwana o wytoczeniu przeciwko niej powództwa dowiedziała się w dniu 6 listopada 2012 r., zaś apelację od wyroku wniosła w dniu 21 czerwca 2013 r. W ocenie Sądu pozwana, która winna liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów sądowych np. od środków zaskarżenia w przypadku niekorzystnego dla niej orzeczenia, mogła poczynić oszczędności z dochodów uzyskiwanych w tym okresie, które pozwoliłyby na pokrycie kosztów sądowych, które zamykają się w kwocie 30 zł.</p>
<p>W zażaleniu wywiedzionym na powyższe postanowienie pozwana podniosła, iż znajduje się w bardzo trudnej sytuacji materialnej i koszty jej utrzymania spowodowały, że nie mogła poczynić oszczędności z uzyskiwanych dochodów. Skarżąca żyje „z dnia na dzień” i często musi pożyczać, żeby przetrwać. Skarżąca ponowiła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Zażalenie pozwanej okazało się niezasadne.</p>
<p>W myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 102;art. 102 ust. 1)">art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 z późn. zm.), zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba fizyczna, jeżeli złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.</p>
<p>Sąd rozpoznający wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, dokonuje oceny, czy uzyskiwane przez stronę dochody, przy uwzględnieniu ponoszonych przez nią wydatków, wystarczają na pokrycie kosztów sądowych, a jednocześnie, czy poniesienie tych kosztów nie odbyłoby się kosztem niezbędnego utrzymania strony składającej taki wniosek i jej rodziny. To na stronie, która decyduje się na zgłoszenie wniosku o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, spoczywa obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny.</p>
<p>Rozstrzygając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, sąd może zdecydować o całkowitym lub częściowym zwolnieniu albo o oddaleniu wniosku, a przesłanką tej decyzji jest udokumentowany stopień ubóstwa strony. Nadto ustalając warunki finansowe strony należy mieć na względzie także wysokość należnej opłaty i zważyć, czy w okolicznościach konkretnej sprawy nie będzie ona stanowiła faktycznej bariery w uzyskaniu przez stronę ochrony jej praw.</p>
<p>Szczegółowa analiza oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania pozwanej prowadzi Sąd Odwoławczy do wniosku, iż pozwana nie spełniła warunków uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych.</p>
<p>Analiza oświadczenia o stanie majątkowym żalącej i jej pisma z dnia 22 lipca 2013 r. wskazuje, iż miesięcznie pozostaje jej kwota 300 zł, z której – jak słusznie stwierdził Sąd I instancji – pozwana w toku całego postępowania mogła zaoszczędzić w sumie kwotę 30 zł, należną od apelacji w niniejszej sprawie. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż opłata od apelacji jest najniższą możliwą opłatą w postępowaniu cywilnym, jaką przewiduje wskazana na wstępie ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. i zdaniem Sądu Okręgowego, nawet przy trudnej sytuacji materialnej, w jakiej znajduje się pozwana, jej uiszczenie nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu pozwanej. Jednocześnie wysokość należnej opłaty nie może być traktowana jako bariera w dostępie do Sądu, albowiem – co już Sąd Okręgowy zauważył – skarżąca obiektywnie miała możliwość w ciągu 7 miesięcy (od dowiedzenia się wytoczeniu przeciwko niej powództwa do uzyskania niekorzystnego wyroku) zaoszczędzić kwotę 30 zł.</p>
<p>W tym stanie rzeczy zażalenie pozwanej jako bezzasadne podlegało oddaleniu, o czym orzeczono w sentencji na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
</strong>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>
<span class="anon-block">(...)</span>
</p>
</div>