I ACa 1103/13

<p>Sygn. akt I A Ca 1103/13</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 30 grudnia 2013 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="219"/> <col width="398"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Małgorzata Lamparska (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Sławomir Jurkowicz</p> <p>SSA Jolanta Solarz</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>Marta Perucka</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. we Wrocławiu na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <strong> <!-- --> <span class="anon-block">A.</span> <span class="anon-block">T.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- -->Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego we <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>o zapłatę</p> <p>na skutek apelacji powódki</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu</p> <p>z dnia 5 czerwca 2013 r. sygn. akt I C 68/13</p> <p>1.  <strong> <!-- -->oddala apelację; </strong> </p> <p>2.  <strong> <!-- -->nie obciąża powódki kosztami postępowania apelacyjnego. </strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zaskarżonym wyrokiem Sąd I Instancji oddalił powództwo <span class="anon-block">A.</span> <span class="anon-block">T.</span>,<br/>w którym zażądała zasądzenia od Skarbu Państwa Sądu Okręgowego we <span class="anon-block">W.</span> odszkodowania za wydanie orzeczenia niezgodnego z prawem.</p> <p>Sąd I Instancji poczynił następujące ustalenia:</p> <p>W dniu 28 września 2005 r. Komornik przy Sądzie Rejonowym w <span class="anon-block">M.</span>, na wniosek wierzyciela <span class="anon-block"> (...) Bank S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>, wszczął egzekucję<br/>z nieruchomości dłużników <span class="anon-block">A.</span> <span class="anon-block">T.</span> i <span class="anon-block">A. T.</span>. W dniu 06 listopada 2006 r. wierzyciel <span class="anon-block"> (...) Bank S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> zawarł z powódką i jej mężem ugodę, na mocy której dłużnicy uznali zadłużenie z tytułu <span class="anon-block">umowy kredytowej nr (...)</span> w łącznej wysokości 41.568,73 zł, z czego należność główna wynosiła 25.056,01 zł, odsetki – 12.956,82, koszty – 2.292,90 zł oraz koszty zastępstwa procesowego – 1.260 zł. Dłużnicy zobowiązali się do spłaty należności kredytowych w wysokości 33.835,07 zł oraz kosztów zastępstwa procesowego – 1.260 zł, zaś wierzyciel zwolnił dłużników z pozostałej części zadłużenia dokonując umorzenia odsetek w kwocie 6.478,41 zł.</p> <p>Postanowieniem z dnia 14 listopada 2006 r. Komornik Sądowy przy<br/>Sądzie Rejonowym w <span class="anon-block">M.</span> ustalił opłatę egzekucyjną w kwocie 5.170 zł. Skargę na to postanowienie, do Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">M.</span>, złożyli dłużnicy <span class="anon-block">A. A.</span> <span class="anon-block">T.</span> podnosząc, iż komornik nie wyegzekwował żadnej kwoty na poczet zadłużenia objętego egzekucją w sprawie KM 1551/05, zaś dłużnik spełnił świadczenie dobrowolnie, wpłacając należność bezpośrednio wierzycielowi,<br/>a następnie postępowanie egzekucyjne zostało umorzone na wniosek wierzyciela.<br/>W uzasadnieniu skargi dłużnicy powołali się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego sygn. P 18/05. Sąd Rejonowy w <span class="anon-block">M.</span> postanowieniem z 16 kwietnia 2007 r. uchylił zaskarżone postanowienie w uzasadnieniu wskazując, iż ustalenie przez komornika opłaty egzekucyjnej pozostaje w sprzeczności z przepisem art. 49 ust. 1 ustawy<br/>z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji, który uzależnia ustalenie opłaty od wyegzekwowanego świadczenia, zaś utrata mocy przepisu<br/>art. 49 ust. 1 zd. 3 powołanej ustawy powoduje brak przesłanek ustawowych<br/>do obciążenia dłużników opłatą.</p> <p>Na skutek zażalenia Komornika, Sąd Okręgowy we Wrocławiu postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2008 r. wydanym w sprawie II Cz 1092/08 zmienił zaskarżone postanowienie i skargę oddalił. W uzasadnieniu powołał przepis<br/>art. 45 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 (ust. 2)">ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji</a>, zgodnie z którym komornik pobiera opłatę stosunkową w wysokości 15 % wartości wyegzekwowanego roszczenia. W rozpoznawanej sprawie do zaspokojenia wierzyciela nastąpiło już po wszczęciu egzekucji, po dokonaniu przez Komornika<br/>czynności egzekucyjnych, w tym w ramach egzekucji z nieruchomości.</p> <p>Przy tak poczynionych ustaleniach Sąd I Instancji oddalił powództwo.</p> <p>Wskazał, że podstawę materialnoprawną żądania pozwu stanowi przepis<br/>art. 417^{<!-- -->1} <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (§ 2)">§ 2 k.c.</a>, zgodnie z którym jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia (…) jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu<br/>we właściwym postępowaniu jego niezgodności z prawem. Przesłanką odpowiedzialności odszkodowawczej za szkodę wyrządzoną przez wydanie niezgodnego z prawem orzeczenia sądowego jest zatem stwierdzenie tej niezgodności z prawem we właściwym postępowaniu. Oznacza to, że Sąd rozpoznający roszczenie odszkodowawcze nie może samodzielnie ustalić niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądowego. Sąd I Instancji wskazuje, że bezsporne było, iż powódka nie złożyła skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia z 13 sierpnia 2008 r. w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1);art. 424(1) § 1)">art. 424^{<!-- -->1} § 1 k.p.c.</a>, pomimo, iż orzeczenie to niewątpliwie ma charakter orzeczenia kończącego sprawę ze skargi na czynność komornika w drugiej instancji.</p> <p>Dalej Sąd I Instancji podnosi, że wprawdzie w aktualnym stanie prawnym, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem każdego prawomocnego orzeczenia sądowego wydanego w postępowaniu egzekucyjnym, zarówno w pierwszej jak<br/>i w drugiej instancji, wniesiona po wejściu w życie ustawy zmieniającej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a> podlega odrzuceniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(8);art. 424(8) § 1)">art. 424^{<!-- -->( 8)} § 1 k.p.c.</a>, jako niedopuszczalna z mocy<br/>art. 767^{<!-- -->( 4)} <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 3)">§ 3 k.p.c.</a>, niemniej jednak zmiana ta obowiązuje od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy − <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">Kodeks postępowania cywilnego</a> oraz ustawy − <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20030600535" title="Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze - Dz. U. z 2003 r. Nr 60, poz. 535 ()">Prawo upadłościowe i naprawcze</a> (Dz. U. Nr 155, poz. 1037) – to jest od 25 września 2010 r. Ustawa ta zmieniła stan prawny w zakresie dotyczącym skargi na niezgodność z prawem prawomocnego orzeczenia, albowiem zgodnie<br/>z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1))">art. 424^{<!-- -->( 1)} k.p.c.</a> w nowym brzmieniu można żądać stwierdzenia niezgodności<br/>z prawem jedynie prawomocnego wyroku kończącego postępowanie w sprawie. Jeżeli chodzi o inne prawomocne orzeczenia, na które skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem nie przysługuje, odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie takiego orzeczenia niezgodnie z prawem można, w myśl<br/>art. 424^{<!-- -->( 1)} b <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>, domagać się bez uprzedniego stwierdzenia niezgodności orzeczenia z prawem w postępowaniu ze skargi. W ocenie Sądu I Instancji nie zmienia to jednak faktu, że stan prawny obowiązujący do tego dnia przewidywał możliwość wniesienia skargi w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1))">art. 424^{<!-- -->( 1)} k.p.c.</a> również w sprawie orzeczenia wydanego w sprawie ze skargi na czynność komornika.</p> <p>Tym samym brak prejudykatu w postaci orzeczenia stwierdzającego niezgodność z prawem prawomocnego orzeczenia skutkować musiał oddaleniem powództwa.</p> <p>Mimo takiego wywodu prawnego, Sąd I Instancji ocenia, czy były podstawy<br/>do stwierdzenia takiej niezgodności. W ocenie Sądu I Instancji oczywistym było,<br/>że nie została spełniona przesłanka bezprawności postanowienia Sądu Okręgowego<br/>we Wrocławiu z dnia 13 sierpnia 2008 r. (sygn. akt II Cz 1092/08). Sąd rozpoznający skargę komornika uzasadnił swoje stanowisko w obszernym uzasadnieniu postanowienia, z którego wynika nie tylko wnikliwa ocena stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia ale również szczegółowa analiza stanu prawnego, w szczególności wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 maja 2006 r. (P 18/05). Sąd ten zaakcentował, iż w rozpoznawanej sprawie nie można było przyjąć, jakoby do zaspokojenia wierzyciela doszło bez udziału komornika. Już choćby sam czas trwania postępowania egzekucyjnego, wszczętego w 2005 roku oraz data zawarcia ugody (06 listopada 2006 r.) wskazuje, iż nie sposób traktować zapłaty jako dobrowolnej. Niewątpliwie przymus w postaci toczącego<br/>się postępowania egzekucyjnego, którego dolegliwość spotęgowana była prowadzeniem egzekucji z nieruchomości, mógł wpłynąć na postępowanie dłużnika. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, Sąd Okręgowy dokonał zatem<br/>w pełni uprawnionej interpretacji przepisu art. 49 ustawy o komornikach sądowych<br/>i egzekucji, uwzględniając motywy zawarte w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego, przyjmując, że na gruncie sprawy egzekucyjnej z udziałem powódki nie można uznać, aby wynagrodzenie komornika nie odpowiadało nakładowi jego pracy. W ocenie Sądu Okręgowego przyjęcie odmiennej interpretacji byłoby równoznaczne z premiowaniem zachowania dłużników polegającego na tym,<br/>że nawet po latach bezskutecznej egzekucji wpłacają należność do rąk wierzyciela<br/>i są tym samym całkowicie zwolnieni z obowiązku uiszczenia opłaty stosunkowej.</p> <p>Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podnosi, że wskazane przez powódkę zarzuty błędnego ustalenia stanu faktycznego nie znajdują potwierdzenia<br/>w dokumentach zgromadzonych w aktach sprawy. Z samej bowiem treści ugody wynika, iż dłużnicy spłacili jedynie część należności, uzyskując tym samym zwolnienie z pozostałej części długu w postaci części odsetek od należności głównej. Ponadto, niezależnie od wymienionej w postanowieniu daty wszczęcia postępowania egzekucyjnego, nie ulega wątpliwości, iż dłużnicy zwlekali z zapłatą należności aż do czasu podjęcia czynności związanych z opisem i oszacowaniem nieruchomości, zaś w dacie wszczęcia postępowania egzekucyjnego wierzyciel nie był zaspokojony. Dodatkowo Sąd I Instancji wskazuje, że przy ocenie bezprawności postanowienia Sądu z dnia 13 sierpnia 2008 r. nie można też tracić z pola widzenia treści uzasadnienia powoływanego wielokrotnie w aktach sprawy uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 08 maja 2006 r., który stwierdzając niekonstytucyjność przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 (art. 49;art. 49 ust. 1;art. 49 ust. 1 zd. 3)">art. 49 ust. 1 zd. 3 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji</a> wyeliminował automatyzm naliczania opłaty egzekucyjnej przez Komornika w razie umorzenia postępowania na wniosek wierzyciela, pozostawiając każdorazowo możliwość moderowania wysokości opłaty w zależności od nakładu pracy komornika i pozostawiając tę kwestię ocenie Sądu. Takiej oceny dokonał Sąd w postanowieniu<br/>z dnia 13 sierpnia 2008 r. i należy podkreślić, iż interpretacja dokonana przez ten Sąd wbrew twierdzeniom powódki jest prawidłowa i powszechnie stosowana<br/>w praktyce sądów powszechnych.</p> <p>Apelację od wyroku wniosła powódka, wnosząc o uchylenie wyroku w części i zasądzenie odszkodowania oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów procesu za obie instancje.</p> <p>Powódka zarzuciła błędne przyjęcie przez Sąd I Instancji, że zachodziła konieczność ustalenia bezprawności orzeczenia Sądu w drodze prejudykatu, mimo iż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1))">art. 424^{<!-- -->1} k.p.c.</a> nie ma zastosowania do orzeczenia stanowiącego podstawę żądania odszkodowania. Powódka podniosła również, że Sąd Okręgowy niezasadnie przyjął, że postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 13 sierpnia 2008 r. nie ma cech orzeczenia niezgodnego z prawem, zaś w uzasadnieniu Sądu widoczne są ślady manipulacji i widocznych rozbieżności. Powódka zarzuciła także, że Sąd Okręgowy niezasadnie przyjął, że powódka uregulowała wierzycielowi jedynie część należności, a także wskazała, że pobranie opłaty stosunkowej w wysokości 15 % w przypadku umorzenia postępowania na wniosek wierzyciela z uwagi na spłatę długu<br/>na warunkach zawartej ugody pozostaje w rażącej dysproporcji do nakładu pracy komornika.</p> <p>W odpowiedzi na apelację strona pozwana wniosła o oddalenie apelacji<br/>i zasądzenie na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p> <p>Strona pozwana podniosła, iż postanowienie Sądu Okręgowego z dnia<br/>13 sierpnia 2008 r. było prawidłowe, gdyż świadczenie zostało uiszczone wierzycielowi w następstwie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Strona pozwana zaznaczyła, że brak jest rzekomych manipulacji i rozbieżności między postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2008 r. a uzasadnieniem zaskarżonego wyroku.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny ustalił dodatkowo:</strong> </p> <p>Cała kwota opłaty stosunkowej 5.170 zł została wyegzekwowana od powódki.</p> <p>dowód: pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 grudnia 2013 r. k 153</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja powódki jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu, aczkolwiek części argumentacji nie można odmówić racji.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego w sprawie niniejszej nie istniała konieczność uzyskania przez powódkę prejudykatu a to orzeczenia stwierdzającego brak zgodności z prawem prawomocnego postanowienia.</p> <p>Wskazać bowiem trzeba, że na postanowienie oddalające zażalenie<br/>na postanowienie rozstrzygające skargę na czynność komornika, polegającą na wydaniu postanowienie o ustaleniu kosztów postępowania egzekucyjnego, skarga przewidziana w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1))">art. 424^{<!-- -->1} k.p.c.</a> (według poprzedniego stanu prawnego) nie przysługuje. Postanowienie to nie miało bowiem charakteru kończącego postępowanie.</p> <p>W aktualnym brzmieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 417(1);art. 417(1) § 2;art. 417(1) § 2 zd. 1)">art. 417^{<!-- -->1} § 2 zd. 1 k.p.c.</a> jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji,<br/>jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Dopuszczalność naprawienia szkody w niektórych wypadkach pomimo braku orzeczenia mającego charakter prejudykatu stanowiącego o niezgodności z prawem orzeczenia została dopuszczona na mocy art. 1 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r.<br/>o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. 2010 r. Nr 155 poz. 1037), przy czym zgodnie z art. 4 ust. 1 tejże ustawy zmieniony <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 417(1);art. 417(1) § 2)">art. 417^{<!-- -->1} § 2 k.c.</a> ma zastosowanie do orzeczeń, które uprawomocniły się od dnia 17 października 1997 r., a zatem również do orzeczenia stanowiącego źródło roszczenia odszkodowawczego w niniejszej sprawie. Natomiast od dnia 25 września 2010 r. weszła w życie również nowelizacja <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (dział 8)">działu VIII k.p.c.</a> w przedmiocie skargi o stwierdzenie niezgodności<br/>z prawem prawomocnego orzeczenia, która wyłączyła możliwość ustalania niezgodności z prawem w odrębnym trybie orzeczeń poza wyrokami Sądu II Instancji kończących postępowania w sprawie. Wprost wyłączono także możliwość wnoszenia o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczeń wydanych w postępowaniu egzekucyjnym (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (dział 8 art. 767(4);dział 8 art. 767(4) § 3)">art. 767^{<!-- -->4} § 3</a>). Ustawodawca dokonując zmiany regulacji odnoszących się do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie zawarł przepisów intertemporalnych wskazujących<br/>w jakim zakresie zmienione przepisy stosuje się do orzeczeń, które zostały wydane przed zmianą przepisów. Oznacza to, że do wprowadzonych przez nowelizację zmian stosować należy ogólną regułę, zgodnie z którą przepisy nowe stosuje<br/>się od chwili ich wejścia w życie także do zaskarżania orzeczeń wydanych wcześniej oraz do wszczętych już postępowań, o ile inne zasady nie wynikają z przepisów szczególnych. Zatem jeżeli przez wydanie orzeczenia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym strona poniosła szkodę może dochodzić odszkodowania bez uprzedniego stwierdzenia niezgodności orzeczenia z prawem w postępowaniu przewidzianym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 424(1))">art. 424^{<!-- -->1} k.p.c.</a> i nast. przed sądem powszechnym, bezpośrednio od Skarbu Państwa w sprawie o odszkodowanie (por. postanowienie SN z<br/>dn. 17 października 2010 r. sygn. akt IV CNP 61/10). Zresztą jak wynika z druku sejmowego nr 2525, Sejmu VI kadencji przy nowelizacji ustawodawca celowo pominął przepisy intertemporalne, z uwagi na korzystniejsze uregulowanie, gdyż poszerzony został zakres orzeczeń w związku z wydaniem których dopuszczalne jest dochodzenie odszkodowania bez konieczności uzyskania prejudykatu w innym postępowaniu.</p> <p>Z uwagi na powyższe, Sąd Okręgowy rozpoznając niniejszą sprawę o odszkodowanie, winien samodzielnie zbadać niezgodność z prawem orzeczenia Sądu Okręgowego z dnia 13 sierpnia 2008 r.</p> <p>Sąd Okręgowy, mimo wyrażenia poglądu prawnego o konieczności uzyskania jako prejudykatu orzeczenia stwierdzającego niezgodność z prawem, rozważa jednakże przesłanki dotyczące ewentualnej niezgodności z prawem postanowienia Sądu Okręgowego a zatem mogły one podlegać ocenie Sądu Apelacyjnego.</p> <p>Sąd Apelacyjny podziela w całości przedstawione w uzasadnieniu stanowisko<br/>Sądu Okręgowego co istoty i sposobu oceny niezgodności orzeczenia z prawem. Ocena niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia winna zostać dokonana<br/>ze szczególną ostrożnością z uwagi na zasadę niezawisłości sędziowskiej. Z całą pewnością brak jest podstaw do przyjęcia, że w przypadku rozbieżności<br/>orzeczeń zapadłych w tych samych lub zbliżonych stanach faktycznych, automatycznie należy uznać jedno z orzeczeń za niezgodne z prawem. Należy stosować kryterium zgodności z wynikiem dopuszczalnej wykładni.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego, który w tym zakresie aprobuje stanowisko<br/>Sądu I Instancji, Sąd Okręgowy we Wrocławiu wydając orzeczenie o sygn.<br/>II Cz 1092/08 nie dopuścił się oczywistej i rażącej obrazy prawa, a przeciwnie dokonał szczegółowej analizy zarówno stanu faktycznego i prawnego, w tym odwołał<br/>się również do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 maja 2006 r. (P 18/05 ). W rezultacie Sąd Okręgowy doszedł do aprobowanego w orzecznictwie wniosku,<br/>że obowiązujący w dacie rozstrzygania przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 (art. 49)">art. 49 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji</a> umożliwiał pobranie przez komornika opłaty stosunkowej od świadczenia wyegzekwowanego w następstwie podejmowanych przez niego działań egzekucyjnych. Zawarcie ugody potraktował jako wyegzekwowanie świadczenia, przyjmując, że dolegliwości egzekucji z nieruchomości skłoniły dłużników do dobrowolnej zapłaty długu, choć rzeczywiście egzekucja trwała tylko rok a nie od 2002 r.</p> <p>Po uznaniu przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z prawem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 (art. 49;art. 49 ust. 11)">art. 49 ust. 11 zdanie trzecie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o komornikach sądowych i egzekucji</a>, pozostał przecież w mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 (art. 49;art. 49 ust. 1;art. 49 ust. 1 zd. 1)">art. 49 ust.1 zdanie pierwsze</a> a także<br/>art. 45 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971330882" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji - Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882 (art. 49 ust. 2)">ust. 2</a>, który przewidywał możliwość pobrania opłaty stosunkowej.</p> <p>Sąd rozpoznający skargę na czynności komornika wskazuje na ten drugi przepis. Ponieważ brak było regulacji (a z uwagi na datę wszczęcia egzekucji należało stosować przepisy dotychczasowe − tak <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20071120769" title="Ustawa z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. z 2007 r. Nr 112, poz. 769 (art. 15)">art. 15 ustawy z dnia 24<br/>maja 2007 r. o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji oraz niektórych ustaw</a>) jaką należy pobrać opłatę w przypadku umorzenia egzekucji,<br/>Sąd rozpoznający zażalenie komornika wyraził pogląd, że z uwagi na jego nakład pracy oraz efekt, którym było zawarcie ugody należy mu się opłata stosunkowa<br/>15 %, czyli tak jakby egzekucja była skuteczna. Dokonując tej oceny kierował się właśnie wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który wyraził sprzeciw przeciwko automatyzmowi w naliczaniu tej opłaty.<br/>Sąd Apelacyjny w realiach niniejszej sprawy, pogląd ten podziela z uwagi na wyżej podniesione okoliczności dotyczące przebiegu egzekucji. Brak jest bowiem podstaw do stwierdzenia, że ustalona opłata egzekucyjna stoi w rażącej sprzeczności<br/>z nakładem pracy komornika. Obniżenie opłaty stosunkowej miało natomiast charakter wyjątkowy, winno być stosowane ostrożnie, na podstawie przekonujących i udokumentowanych przesłanek. Słuszne jest bowiem co do zasady, aby koszty egzekucji ponosił ten, kto swym zachowaniem wywołał ich podstawę.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego omyłka pisarska Sądu Okręgowego, który<br/>w uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia błędnie wskazał, że wszczęcie egzekucji nastąpiło w dniu 1 sierpnia 2002 r. zamiast 28 września 2005 r. (wniosek wpłynął 25 lipca 2005 r), jak to rzeczywiście miało miejsce, ani też omyłka<br/>Sądu wydającego zaskarżone orzeczenie, który to w części wstępnej uzasadnienia wskazał, że powódka zarzuca, iż Sąd Okręgowy, który wydał postanowienie oddalające jej skargę na czynności komornika przyjął jako datę wszczęcia egzekucji datę 1 sierpnia 2008 r. (zamiast 1 sierpnia 2002 r.) nie ma wpływu na ocenę zasadności niniejszego powództwa. Wskazać bowiem należy, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd Okręgowy jednoznacznie podał, że niezależnie<br/>od wymienionej w postanowieniu daty wszczęcia postępowania egzekucyjnego, niewątpliwe jest że w tej dacie wierzytelność nie została spłacona, a dłużnik<br/>zwlekał z zapłatą aż do czasu podjęcia czynności w postępowaniu egzekucyjnym. Sąd Apelacyjny nie dostrzega również zarzucanej manipulacji poprzez stwierdzenie, że dłużnik uregulował wierzycielowi część wierzytelności. Skoro bowiem strony ustaliły, że w razie spełnienia ugody, część wierzytelności ulegnie umorzeniu,<br/>to uregulowanie długu nastąpiło poprzez zapłatę części dochodzonego pierwotnie przez wierzyciela świadczenia. Natomiast to, czy częściowa spłata długu skutkowała umorzeniem całości dochodzonej wierzytelności nie wpływa na możliwość obciążenia dłużnika kosztami egzekucyjnymi.</p> <p>Mając na uwadze powyższe rozważania, po analizie zarzutów apelacyjnych, Sąd Apelacyjny uznał, że powództwo nie zasługuje na uwzględnienie, stąd też oddalił apelację na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> </p> <p>Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Apelacyjny oparł na treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 k.p.c.</a> z uwagi na sytuację majątkową powódki, źródło roszczenia w powiązaniu z jej silnym subiektywnym przekonaniem o zasadności powództwa uznając, że zachodzi wyjątkowy przypadek uzasadniający odstąpienie od zasądzenia od niej zwrotu kosztów postępowania.</p> <p> <strong> <!-- --> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">KP</a> </strong> </p> </div>