V ACa 829/12

<p>Sygn. akt V ACa 829/12</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 21 listopada 2012 r.</p> <p>Sąd Apelacyjny w Gdańsku – Wydział V Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="214"/> <col width="492"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Jacek Grela</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SA Artur Lesiak</p> <p>SA Maria Sokołowska (spr.)</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>sekretarz sądowy Joanna Makarewicz</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2012 r. w Gdańsku na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">B. W.</span> i <span class="anon-block">M. W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">K. W.</span> </p> <p>o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli</p> <p>na skutek apelacji powodów</p> <p>od wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy</p> <p>z dnia 11 czerwca 2012 r., sygn. akt I C 608/11</p> <p>oddala apelację.</p> <p>Sygn. akt V ACa 829/12</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powodowie <span class="anon-block">M. W.</span> i <span class="anon-block">B. W.</span> wnieśli pozew<br/>przeciwko <span class="anon-block">K. W.</span>ostatecznie domagając się zobowiązania<br/>pozwanego do złożenia oświadczenia woli przenoszącego własność nieruchomości, dla<br/>której Sąd Rejonowy w Inowrocławiu prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą kw nr (...)</span> i kw nr<br/> <span class="anon-block"> (...)</span> wraz inwentarzem oraz własność ciągnika C -360 o <span class="anon-block">nr rejestracyjnym (...)</span>.</p> <p>W uzasadnieniu powodowie wskazali, że zawarli z pozwanym umowę darowizny,<br/>w której ustanowiono służebność osobistą użytkowania nieruchomości, a także<br/>zobowiązanie dotyczące opieki i pielęgnowania w razie choroby lub niemocy starczej<br/>łącznie z opieką lekarską oraz sprawieniem pogrzebu według miejscowych zwyczajów.<br/>Zdaniem powodów, pozwany w sposób rażący zaniedbuje swoje obowiązki wobec<br/>rodziców, nie interesuje się ich sytuacją życiową stanem zdrowia, zachowuje się wobec<br/>rodziców w wysoce niestosowny sposób, nie realizuje także obowiązku opieki, nie<br/>zapewnia pomocy lekarskiej, odmawia zawiezienia na wizytę lekarską, czy do szpitala. W<br/>związku z powyższym powodowie 2 września 2011r. złożyli w formie aktu notarialnego<br/>oświadczenie o odwołaniu darowizny, które wysłali pozwanemu listem poleconym.</p> <p>Pozwany wniósł o oddalenie powództwa argumentując, że nie zgadza się z<br/>zarzutami powodów, zaś przyczyną niezgody między stronami jest fakt sprzedaży przez<br/>niego części nieruchomości i niepodzielenia się ceną z rodzicami i rodzeństwem.</p> <p>Sąd Okręgowy w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 11 czerwca 2012r. oddalił<br/>powództwo.</p> <p> <span class="underline"> <!-- -->Powyższy wyrok Sad I instancji oparł na następujących ustaleniach faktycznych i</span> <br/> <span class="underline"> <!-- -->rozważaniach prawnych:</span> </p> <p>W dniu 2 lutego 2000r. strony zawarły w formie aktu notarialnego umowę<br/>darowizny, na podstawie której powodowie darowali pozwanemu nieruchomości objęte<br/>księgami wieczystymi kw nr <span class="anon-block"> (...)</span> i kw nr <span class="anon-block"> (...)</span> Sądu Rejonowego w <span class="anon-block">(...)</span> wraz<br/>inwentarzem martwym, w tym ciągnikiem C -360 o <span class="anon-block">numerze rejestracyjnym (...)</span>.</p> <p>W umowie została także ustanowiona służebność osobista prawa użytkowania, a także<br/>zobowiązania dotyczące opieki i pielęgnowania w razie choroby lub niemocy starczej<br/>łącznie z opieką lekarską oraz sprawieniem pogrzebu według miejscowych zwyczajów.</p> <p>W dniu 2 września 2011r. powodowie złożyli w formie aktu notarialnego<br/>oświadczenie o odwołaniu darowizny z uwagi na rażącą niewdzięczność obdarowanego<br/>względem darczyńców. Oświadczenie to powodowie przesiali pozwanemu listem<br/>poleconym.</p> <p>W dniu 4 lipca 2005r. pozwany, w obecności powodów (swoich rodziców),<br/>sprzedał małżenkom <span class="anon-block">N.</span> działkę o pow. 5.1200ha za kwotę 30.000zł. W/w<br/>kwota została podzielona przez powodów na kwoty po około 5.000zl i przekazana<br/>rodzeństwu pozwanego oraz stronom. Z zapisu § 4 umowy darowizny wynika, że w<br/>przypadku sprzedaży przez obdarowanego przed upływem 10 lat licząc od dnia zawarcia<br/>umowy części gospodarstwa rolnego, będzie on zobowiązany tytułem spłaty do podziału<br/>uzyskanej ceny równomiernie pomiędzy siebie, powodów i rodzeństwo tj. siostry<br/>pozwanego -<span class="anon-block">M. K.</span> <span class="anon-block">T. T.</span>, <span class="anon-block">D. U.</span> i <span class="anon-block">A. W.</span>.</p> <p>W dniu 22 marca 2011r. pozwany sprzedał małżeństwu <span class="anon-block">N.</span> działkę o<br/>powierzchni 1.9200ha za kwotę 60.000zł. W dniu 5 września 2011r. pozwany sprzedał<br/>Jackowi <span class="anon-block">(...)</span> działki o łącznej powierzchni 4.9600ha za kwotę 89.000zł.</p> <p>Bezspornym jest, że pozwany ceną uzyskaną ze sprzedaży nieruchomości nie<br/>podzielił się z powodami ani z rodzeństwem.</p> <p>Powodowie od dłuższego czasu żyją w separacji faktycznej. Dochodzi między nimi<br/>do licznych kłótni i nieporozumień. Powódka w 2008r. przeszła udar mózgu. Od tego<br/>czasu wymaga rehabilitacji. Posiada orzeczenie o niepełnosprawności, wymaga pomocy<br/>osoby drugiej w kontrolowaniu przyjmowania leków, badania poziomu cukru we krwi. Na<br/>co dzień powódka potrafi wykonywać czynności wokół siebie. Jeździ na rehabilitację<br/>autobusem, od dłuższego czasu z uwagi na konflikt pomiędzy stronami, odmawia<br/>przyjmowania pomocy ze strony pozwanego i jego żony. Pozwany i jego żona od czasu<br/>narastania konfliktu z uwagi na sprzedaż ziemi przez pozwanego w 2011r. zaprzestali<br/>oferowania pomocy powodom, aby nie zaostrzać konfliktu, w tym także z siostrami<br/>pozwanego.</p> <p>W ciągu dziesięciu lat od przeniesienia własności nieruchomości przez powodów<br/>na pozwanego, pozwany dwukrotnie przeprowadził remont całego domu wymieniając</p> <p>schody, okna, podłogi, tynki, elementy instalacji elektrycznej oraz malując ściany. W<br/>ubiegłym roku pozwany wymienił piec ciepłego ogrzewania. Pozwany z żoną dbają o<br/>obejście domu, sadzą co roku rośliny ozdobne, postawili betonowy plot i bramę<br/>wjazdową. Żona pozwanego utrzymuje czystość na terenie domu. Do czasu konfliktu<br/>żona pozwanego pomagała powodom w sprzątaniu. W sezonie zimowym pozwany<br/>kupuje opal na własny koszty. Opłaca również rachunki za wodę. Powódka płaci jedynie<br/>za prąd zużywany przez siebie. Pozwany wspólnie z żoną i 8 - letnią córką zajmuje jeden<br/>pokój i aneks na poddaszu użytkowym domu. Między stronami nie doszło do<br/>rękoczynów.</p> <p>Sąd I instancji wskazał, że powyższych ustaleń dokonał na podstawie załączonych<br/>do akt dokumentów oraz zeznań świadków. Oceniając zeznania świadków <span class="anon-block">T. T.</span>,<br/> <span class="anon-block">A. W.</span>, <span class="anon-block">D. U.</span>, <span class="anon-block">T. W.</span> i <span class="anon-block">J. U.</span> Sąd<br/>Okręgowy zaznaczył, że są one tendencyjne i zmierzają do obarczenia pozwanego winą za<br/>zaistniały konflikt, podczas gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że mają oni<br/>pretensje do pozwanego, że nie rozliczył się z nimi po sprzedaży nieruchomości rolnych<br/>w 2011r.</p> <p>Sąd I instancji zważył, że na gruncie niniejszej sprawy nie została wykazana<br/>przesłanka w postaci rażącej niewdzięczności uzasadniająca w myśl art. 898 § 1 kpc<br/>odwołanie darowizny. Zdaniem Sądu Okręgowego, pozwany oraz jego żona należycie<br/>wywiązywali się z obowiązku wdzięczności względem powodów i dopiero fakt sprzedaży<br/>ziemi przez pozwanego bez aprobaty powodów i konfrontacja z rodzeństwem pozwanego<br/>doprowadziły do pretensji ze strony powodów i konfliktu. Sąd I instancji podkreślił, że<br/>postępowanie obdarowanego, który nie zachowuje się w odniesieniu do przedmiotu<br/>darowizny w sposób zgodny z wyobrażeniami darczyńcy, nie uzasadnia postawienia mu<br/>zarzutu zachowania rażąco niewdzięcznego, zaś sytuacja taka ma miejsce na gruncie<br/>niniejszej sprawy. W świetle powyższego, w ocenie Sądu Okręgowego, powództwo nie<br/>zasługiwało na uwzględnienie.</p> <p>Od powyższego wyroku apelację wnieśli powodowie zaskarżając wyrok w całości<br/>oraz domagając się jego zmiany poprzez uwzględnienie powództwa, ewentualnie jego<br/>uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p>Powodowie zarzucili zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów prawa<br/>cywilnego polegające na błędnym ustaleniu faktów i błędnej ocenie dowodów.</p> <p>W uzasadnieniu skarżący argumentowali, że w ich opinii Sąd I instancji<br/>niewłaściwie ocenił zeznania świadków przyjmując je za wiarygodne. Świadkowie <span class="anon-block">(...)</span> i <span class="anon-block">A. N.</span> są potencjalnymi nabywcami sprzedawanego przez<br/>pozwanego gruntu i ich wspólny interes wyklucza obiektywność ich zeznań. Świadek<br/>Andrzej<span class="anon-block">(...)</span>wielokrotnie zabiegał u powodów o możliwość zakupu nieruchomości.<br/>Nadto sprzedaż nieruchomości nastąpiła z częściową zapłatą i rozłożeniem płatności na<br/>raty. Wskazali skarżący, że pozwany zaniżył cenę sprzedaży nieruchomości. Zdaniem<br/>skarżących Sąd Okręgowy pominął także fakt, że pozwany nie wywiązuje się z obowiązku<br/>opieki. Nadto podnieśli powodowie, że nie domagają się od pozwanego rozliczenia ceny<br/>zbycia nieruchomości sprzedanych w 2011r. Zarzucili również skarżący, że Sąd I instancji<br/>niewłaściwe ocenił zeznania powoda <span class="anon-block">B. W.</span>, gdyż były one wynikiem<br/>obawy przed utratą gospodarstwa i domu spowodowaną zadłużaniem się pozwanego.<br/>Nadto niezasadnie Sąd Okręgowy ocenił zeznania <span class="anon-block">A. W.</span>, <span class="anon-block">T. T.</span>,<br/> <span class="anon-block">D. U.</span> oraz <span class="anon-block">T. W.</span> i <span class="anon-block">J. U.</span> uznając je za<br/>tendencyjne. Wskazali także skarżący na sprzeczności i nieścisłości w zeznaniach<br/>świadków <span class="anon-block">M. W.</span>, <span class="anon-block">K. W.</span>, <span class="anon-block">M. K.</span>, <span class="anon-block">M.(1)</span> i <span class="anon-block">N. O.</span> oraz że Sąd I instancji nie uwzględnił w stopniu<br/>wystarczającym zeznań <span class="anon-block">A. B.</span>. Nadto Sąd Okręgowy pominął,<br/>że zaniedbania w leczeniu powódki mogą stanowić o zagrożeniu życia i zdrowia darczyńcy<br/>oraz stanowią ze strony pozwanego rażącą niewdzięczność.</p> <p> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- -->Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:</span> </strong> </p> <p>Apelacja powodów jest niezasadna.</p> <p>Przede wszystkim nie są trafne zarzuty apelacji kwestionujące ustalenia faktyczne<br/>oraz ocenę dowodów dokonaną przez Sąd I instancji. Zdaniem Sądu Apelacyjnego ocena<br/>dowodów przeprowadzona przez Sąd Okręgowy odpowiada określonej przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art.<br/>233 § 1 kpc</a> zasadzie swobodnej oceny dowodów, a dokonane przez Sąd meriti ustalenia<br/>stanu faktycznego sprawy znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie</p> <p>materiale dowodowym. Poczynione przez ten Sąd ustalenia Sąd Apelacyjny podziela i<br/>uznaje za własne.</p> <p>Niesłusznie kwestionują skarżący zeznania świadków <span class="anon-block">J. S.</span> i <span class="anon-block">(...)</span>. W pierwszej kolejności należy wskazać, że nie sposób dopatrzyć się<br/>jakiejkolwiek ukrytej intencji w zeznaniach tych świadków. Okoliczność, że <span class="anon-block">(...)</span>wyrażał chęć nabycia części spornej nieruchomości sama przez się nie<br/>przesądza o niewiarygodności jego zeznań, tym bardziej że skarżący poza powołaniem się<br/>na rzekomą stronniczość świadka nie wykazali żadnych nieścisłości w zeznaniach tego<br/>świadka lub ich sprzeczności z zebranym materiałem dowodowymi. Brak także podstaw<br/>do przyjęcia, że doszło do zaniżenia ceny sprzedaży nieruchomości określonej w akcie<br/>notarialnym, który jako dokument urzędowy stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 244)">art. 244 kpc</a> korzysta z<br/>domniemania prawdziwości. Analogicznie należy odnieść się do zeznań <span class="anon-block">J. S.</span>.<br/>Kwestionowanie zeznań świadków nie może bowiem ograniczać się tylko do wskazania<br/>rodzaju stosunków łączących świadka ze stroną, ale powinno opierać się na zestawieniu<br/>treści zeznań z pozostałymi dowodami naświetlającymi okoliczności sprawy w sposób<br/>odmienny i określeniu wynikłych sprzeczności w świetle zasad logiki i doświadczenia<br/>życiowego <em> <!-- --> (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 1966 r., II CR 423/66, Biuletyn SN<br/>1967, nr 3, poz. 45),</em> czego jednak skarżący nie uczynili ograniczając się jedynie do polemiki<br/>ze stanowiskiem Sądu I instancji.</p> <p>Słusznie Sąd I instancji powiązał fakt rozliczenia ceny i sprzedaży spornych<br/>nieruchomości z odwołaniem przez powodów darowizny. Taką ocenę należy uznać za<br/>uprawnioną w świetle zasad doświadczenia życiowego oraz reguł właściwego kojarzenia<br/>faktów, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę całokształt materiału dowodowego, z<br/>którego w sposób jednoznaczny wynikają rzeczywiste motywy, jakimi kierowali się<br/>powodowie odwołując darowiznę. Wbrew wywodom apelacji powodowie nie ograniczyli<br/>się do odwołania darowizny w części dotyczącej jedynie nieruchomości, na której znajduje<br/>się budynek mieszkalny (k.17-19). Przeciwnie niż podnoszą skarżący domagali się oni<br/>zwrotu części ceny, co wynika z zeznań świadków, a także pisma powoda z 27 sierpnia<br/>2011r., w którym domaga się kwoty l0.000zł ze sprzedaży ziemi (k.100), czy pisma<br/>świadka <span class="anon-block">A. W.</span> z 24 listopada 2011r. (k.107) - siostry powoda, w którym<br/>domaga się ona kwoty 18.000zł tytułem część ceny zbycia nieruchomości na rzecz <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p>Trafnie Sąd Okręgowy ocenił zeznania powoda <span class="anon-block">B. W.</span>, które<br/>świadczą wprost o intencjach powoda i nie sposób przyjąć, by kierowała nim obawa o<br/>utratę miejsca zamieszkania, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę treść w/w pisma<br/>powoda. Przytoczone przez skarżących pytania kierowane przez Przewodniczącego w<br/>żadnej mierze nie mogą być uznane za sugerujące treść odpowiedzi, gdyż możliwe było<br/>udzielenie na nie zarówno odpowiedzi negatywnej jak i pozytywnej, zaś co istotniejsze<br/>powodowie nie wnieśli w związku z powyższym zastrzeżenia do protokołu w trybie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 162)">art.<br/>162 kpc</a>. Zauważyć także należy, że kwestię tę mógł wyjaśnić pełnomocnik powodów,<br/>który także zadawał powodowi pytania. Przedstawioną w apelacji interpretację zeznań<br/>powoda trzeba więc uznać za chybioną próbę nadania im innego znaczenia i sensu niż<br/>miały one w rzeczywistości, z czym - wobec jednoznacznej treści zeznań powoda - nie<br/>można się zgodzić. Gołosłownie w tym kontekście brzmią twierdzenia apelacji, że<br/>wypowiedzi powoda wynikały z faktu, że był on rolnikiem i chciał, by syn w dalszym<br/>ciągu prowadził gospodarstwo, zwłaszcza gdy zestawi się powyższe z faktem, że powód<br/>np. wyraził zgodę na zbycie ciągnika, którego właścicielem jest pozwany i przyjął około<br/>3/4 ceny sprzedaży, mimo że jak twierdzi zależy mu na rozwoju gospodarstwa (k.102).</p> <p>Nie sposób przyjąć za skarżącymi, by odwołanie darowizny było podyktowane<br/>obawą o sprzedaż domu. Twierdzenia powodów o zadłużeniu pozwanego nie zostały<br/>poparte żadnymi dowodami i należy uznać je za gołosłowne. Nie znalazły też<br/>potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym twierdzenia powodów, że pozwany<br/>odgrażał się sprzedażą tej nieruchomości. Wywody apelacji w tej części nie zostały<br/>poparte przekonującą i logiczną argumentacją, zwłaszcza że sprzedaż nieruchomości<br/>obciążonej służebnością osobistą mieszkania obejmującą większą cześć domu, tj. cały<br/>parter oraz połowę pietra, a także część nieruchomości w praktyce jest wysoce<br/>ograniczona, a wręcz niemożliwa. Nie bez znaczenia jest także to, że pozwany inwestuje w<br/>dom i jego obejście wykonując remonty i inne prace. W tym stanie rzeczy brak było<br/>podstaw do ustalenia, że obawy powodów mają odzwierciedlenie w rzeczywistości.</p> <p>Trafnie Sąd Okręgowy uznał, że zeznania świadków <span class="anon-block">A. W.</span>, <span class="anon-block">(...)</span>, <span class="anon-block">D. U.</span>, <span class="anon-block">T. W.</span> i <span class="anon-block">J. U.</span> za tendencyjne, zaś<br/>przeciwne wywody skarżących stanowiły jedynie polemikę ze stanowiskiem Sądu I<br/>instancji nie popartą żadnymi przekonującymi argumentami. Do uznaniu zarzutu<br/>niewłaściwej oceny zeznań świadków mogłoby dojść tylko, gdyby skarżący wykazali</p> <p>uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy<br/>poszczególnych dowodów. Należałoby zatem wskazać konkretny dowód<br/>przeprowadzony w sprawie i podać, w czym upatruje się jego wadliwej oceny, czego<br/>skarżący skutecznie nie uczynili. Twierdzenia apelujących, że konflikt między<br/>rodzeństwem powstał po złożeniu przez świadków (tj. córki powodów i siostry<br/>pozwanego, a także ich mężowie) zeznań o sytuacji panującej w domu oraz że od tego<br/>czasu pozwany zamyka bramę pozostają nawet w sprzeczności z zeznaniami tych<br/>świadków, skoro już w zeznaniach powoływali się m.in. na rzekomy fakt zamykania<br/>bramy przez pozwanego.</p> <p>Co się tyczy świadka <span class="anon-block">K. W.</span>, to z treści jej zeznań nie wynika, że<br/>"rok temu była świadkiem przygotowań domu na powrót powódki ze szpitala przez<br/>szwagra i siostrę" (por. protokół 115v i 156), zaś zarzuty skarżących pozostają w<br/>sprzeczności z treścią zeznań świadka. Odnosząc się do kwestii zaciągania kredytów przez<br/>pozwanego uznać należy, że wskazywana przez skarżących sprzeczność w zeznaniach<br/>Marty <span class="anon-block">(...)</span> i pozwanego w tym zakresie nie zachodzi, albowiem pozwany zeznał,<br/>że powód zaciągnął kredyt jedynie dla niego ( k. 119 i k.159). Nawet gdyby hipotetycznie<br/>przyjąć, że sprzeczność taka zachodziła, nie sposób przyjąć, by mogła ona mieć wpływ na<br/>ocenę wiarygodności tych zeznań w pozostałym zakresie, zwłaszcza że nie dotyczyła<br/>kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia.</p> <p>Nie podważyli skutecznie skarżący wiarygodności zeznań świadka <span class="anon-block">(...)</span> i <span class="anon-block">M. K. (2)</span>, a w szczególności nie można zgodzić się z<br/>powodami, że Sąd I instancji ocenił wybiórczo zeznania świadka <span class="anon-block">M. K.</span>.<br/>Powyższego skarżący upatrywali w rzekomym pominięciu przez Sąd Okręgowy, że<br/>świadek stwierdził, iż "Ja już teraz nie wiem o co tak naprawę chodzi". Powyższe<br/>stwierdzenie świadka <span class="anon-block">M. K.</span> skarżący zacytowali w oderwaniu od<br/>kontekstu, w jakim zostało przez świadka wypowiedziane, zaś analiza całości tych zeznań<br/>świadczy, że świadek wyraził w ten sposób jedynie są bezsilność i niezrozumienie wobec<br/>zaistniałego konfliktu w rodzinie. Co się tyczy wiedzy świadka na temat zdrowia powódki,<br/>jej leczenia i wizyt u lekarza, czy odwiedzania powódki zauważyć należy, że <span class="anon-block">(...)</span> przedstawiła okoliczności związane ze stanem powódki w sposób wyczerpujący<br/>i wyjaśniła, że matka przychodzi do niej do domu. Skoro jak twierdzą powodowie<br/>rzadziej odwiedzają córkę, to winni wskazać przyczyny tego stanu rzeczy, ponieważ nie</p> <p>można wymagać od świadka, by posiadał bardziej szczegółową wiedzę o motywach<br/>postępowania powodów niż sami powodowie. Podkreślić w tym miejscu należy, że<br/>świadek<span class="anon-block">M. K.</span> nie wypowiadała się w sposób ogólnikowy na temat<br/>konfliktu, lecz wskazywała konkretne zdarzenia świadczące o tym, że jego przyczyną jest<br/>nie rozliczenie się przez pozwanego z ceny nieruchomości np. opisując kłótnię miedzy<br/>stronami w czerwcu 2011r. Niezrozumiałe są wywody apelacji dotyczące majątkowego tła<br/>konfliktu między stronami, w tym sytuacji finansowej powodów i nie sposób w tym<br/>kontekście dopatrzyć się niejasności w zeznaniach świadka. Chybione są zarzuty<br/>dotyczące wewnętrznej sprzeczności w zeznaniach <span class="anon-block">M. K. (2)</span>, w<br/>szczególności nie są wzajemnie sprzeczne twierdzenia świadka, że powodowie "nie kupili<br/>węgla, lecz dali na jego zakup jakieś pieniądze". Analogicznie należy ocenić kwestię<br/>dostępu do spornej nieruchomości, zaś świadek nie pomija braku możliwości wjazdu na<br/>posesję (k.91).</p> <p>Okoliczność, że świadek <span class="anon-block">A. B.</span> nie kojarzy pozwanego, nie<br/>pozostaje w sprzeczności z zeznaniami<span class="anon-block">M. W.</span>, że pozwany dwa razy odwiózł<br/>powódkę do lekarza w styczniu 2011r. Co do zasady lekarz przebywający w gabinecie ma<br/>ograniczoną możliwość zaobserwowania tego, kto przywodzi pacjenta na wizytę. Nie<br/>sposób także przyjąć w świetle zasad doświadczenia życiowego, by pozwany będący<br/>mężczyzną towarzyszył matce w trakcie wizyty i badań, a w szczególności że powódka ma<br/>córkę, która jest pielęgniarką. Co się tyczy kwestii sprawowania opieki nad powódką<br/>wskazać należy konsekwencję w zeznaniach pozwanych w tej kwestii, którzy zgodnie<br/>twierdzili, że zajmowali się powódką do czasu, gdy doszło do konfliktu, po czym przestali,<br/>albowiem było to niemożliwe z przyczyn od nich niezależnych. Nadto w swych<br/>zeznaniach powódka zarzucała pozwanemu w zakresie rzekomego nie wywiązywania się<br/>obowiązku opieki lekarskiej jedynie, że nie wozi jej do lekarza na rehabilitację, a zatem<br/>podnoszone w apelacji twierdzenia, że oczekuje pomocy ze strony pozwanego przy<br/>podawaniu i obliczaniu dawek insuliny oraz przy przestrzeganiu diety nie zasługują na<br/>uwzględnienie.</p> <p>Reasumując powyższe stwierdzić należy, że twierdzenia i zarzuty apelacji dotyczące<br/>oceny dowodów i ustaleń faktycznych okazały się niezasadne.</p> <p>Odnosząc się do pozostałych zarzutów apelacji należy wskazać, że odwołanie<br/>darowizny, jako wyjątek od zasady trwałości umów, jest obwarowane spełnieniem</p> <p>kwalifikowanej przesłanki w postaci rażącej niewdzięczności obdarowanego wobec<br/>darczyńcy. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 898;art. 898 § 1)">art.898 § 1 kc</a> nie precyzuje pojęcia niewdzięczności i nie zawiera<br/>wskazówek, za pomocą których można byłoby je zdefiniować. W doktrynie i<br/>orzecznictwie przyjmuje się, że pod pojęcie rażącej niewdzięczności podpada tylko takie<br/>zachowanie się obdarowanego, polegające na działaniu lub zaniechaniu działania<br/>skierowane bezpośrednio lub też pośrednio przeciwko darczyńcy, które oceniając rzecz<br/>rozsądnie, musi być uznane za wysoce niewłaściwe i krzywdzące darczyńcę. Chodzi tu<br/>przede wszystkim o popełnienie przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu lub czci oraz<br/>naruszenie przez obdarowanego spoczywających na nim obowiązków wynikających ze<br/>stosunków osobistych czy też rodzinnych łączących go z darczyńcą oraz obowiązku<br/>wdzięczności <em> <!-- --> (wyrok Sądu Najwyższego</em> z <em> <!-- --> dnia 26 września 2000 r., III CKN 810/00,<br/>niepublikowane, wyrok Sądu Najwyższego</em> z <em> <!-- --> 22 marca 2001 r., V CKN 1599/00, Prawo i<br/>Prokuratura 2005/5/40).</em> Nadto pod wskazane na wstępie pojęcie podpadać może jedynie<br/>takie zachowanie obdarowanego, które było skierowane przeciwko darczyńcy ze<br/>świadomością i w nieprzyjaznym zamiarze, nie zaś krzywdy niezamierzone popełnione w<br/>uniesieniu, czy też rozdrażnieniu wywołanym zachowaniem darczyńcy. Tak więc przy<br/>ocenie przesłanki „rażącej niewdzięczności” należy brać pod uwagę zachowanie zarówno<br/>obdarowanego jak i samego darczyńcy.</p> <p>W świetle powyższego należy stwierdzić, że Sąd Okręgowy dokonał prawidłowej<br/>kwalifikacji prawnej poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych w świetle przesłanek<br/>wynikających z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 898;art. 898 § 1)">art.898 § 1 kc</a> uznając, że powodowie nie dowiedli, by pozwany<br/>okazała im rażącą niewdzięczność. Istotne znaczenie w okolicznościach niniejszej sprawy<br/>ma bez wątpienia także postawa samych darczyńców.</p> <p>W ocenie Sądu Apelacyjnego, zachowanie pozwanego nie może być oceniane jako<br/>rażącą niewdzięczne. Nie ulega wątpliwości, że pozwany będąc właścicielem<br/>nieruchomości miał prawo ją sprzedać, a nadto z uwagi na upływ 10- letniego terminu<br/>wynikającego z umowy darowizny nie ciążył na nim obowiązek przekazania części ceny<br/>nieruchomości rodzeństwu oraz rodzicom. Zgodzić się w tym zakresie należy z Sądem I<br/>instancji, że postępowanie obdarowanego, który nie zachowuje się w odniesieniu do<br/>przedmiotu darowizny w sposób zgodny z wyobrażeniami darczyńcy, nie uzasadniania<br/>zarzutu zachowania rażąco niewdzięcznego.</p> <p>Skarżący nie wykazali także zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 kpc</a>, by<br/> </p> <p>pozwany zaniedbywał swoje obowiązki względem rodziców. Stawiane w tym względzie<br/>przez powodów zarzuty nie znalazły żadnego potwierdzenia w zebranym materiale<br/>dowodowym, zaś zeznania przywołanych przez skarżących świadków nie można było<br/>uznać za wiarygodne. Okoliczność, że między stronami istnieje obecnie konflikt nie może<br/>świadczyć na gruncie niniejszej sprawy o rażącej niewdzięczności pozwanego, albowiem<br/>nie sposób pominąć zachowania samych powodów, którzy są stroną aktywną w sporze, a<br/>także motywów, które nimi kierując. Bezzasadne są twierdzenia skarżących, że pozwany<br/>nie pomaga powódce w obliczeniu i dawkowaniu insuliny oraz w przestrzeganiu diety, w<br/>sytuacji gdy w istocie powódka takiej pomocy sobie nie życzy, uniemożliwia pozwanemu<br/>wejście do zajmowanej przez siebie części domu zamykając ją lub np. oskarżając syna o<br/>włamania (k.157). Pozwany interesuje się losem rodziców na tyle, na ile w zaistniałej<br/>sytuacji jest to możliwe, czyni nakłady na nieruchomość, opłaca rachunki za wodę. Nie<br/>ulega wątpliwości, że strony są do siebie nastawione nieprzyjaźnie, jednak konflikt te w<br/>istocie został wywołany przez powodów, którzy nie akceptują tego, że pozwany<br/>samodzielnie podejmuje decyzje odnośnie gospodarstwa. W świetle powyższego zarzuty<br/>skarżących opierające się na założeniu, że pozwany nie świadczy im jakiejkolwiek pomocy,<br/>czy też zachowuje się w sposób niewłaściwy lub, że ich los jest mu zupełnie obojętny, nie<br/>mogły odnieść zamierzonego skutku, gdyż skarżący pomijają zupełnie to, że faktycznie<br/>pomocy takiej sobie nie życzą. W tym stanie rzeczy brak jest uzasadnionych podstaw do<br/>uznania, że w okolicznościach niniejszej sprawy mamy do czynienia z rażącą<br/>niewdzięcznością.</p> <p>Z przytoczonych względów Sąd Apelacyjny na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art.385 kpc</a> oddalił<br/>apelację powodów.</p> </div>