II AKz 509/12

<p>Sygn. akt II AKz 509/12</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 18 grudnia 2012 roku</p> <p>Sąd Apelacyjny w Krakowie w II Wydziale Karnym w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="166"/> <col width="389"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSA Jacek Polański</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Sędziowie:</p> </td> <td> <p>SSA Marek Długosz (spr.)</p> <p>SSA Tadeusz Tokarski</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>sekr.sądowy Anita Kus</p> </td> </tr> </table> <p>przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Stanisława Pieczykolana</p> <p>po rozpoznaniu w sprawie</p> <p> <span class="anon-block">J. L.</span> </p> <p>zażalenia wniesionego przez wnioskodawcę</p> <p>na postanowienie Sądu Okręgowego w Tarnowie z dnia 30 października 2012 roku (sygn. akt II Ko 190/12)</p> <p>w przedmiocie umorzenia postępowania o odszkodowanie</p> <p>na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437;art. 437 § 1)">art. 437 § 1 k.p.k.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910340149" title="Ustawa z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego - Dz. U. z 1991 r. Nr 34, poz. 149 (art. 13)">art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 roku o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego</a> (Dz. U. z 1991r, Nr 34, poz. 149 z późn. zm.)</p> <p> <strong> <!-- -->p o s t a n a w i a</strong> </p> <p>- utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie,</p> <p>- obciążyć Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>W dniu 3 października 2012 roku wnioskodawca <span class="anon-block">J. L.</span> złożył w Sądzie Okręgowym w Tarnowie (kolejny już) wniosek, w którym domagał się zasądzenia odszkodowania za represje stosowane wobec niego w okresie od 13 grudnia 1981 roku do 17 grudnia 1981 roku, w związku jego aresztowaniem, które poprzedziło jego internowanie.</p> <p>Sąd Okręgowy w Tarnowie, postanowieniem z dnia 30 października 2012 roku, umorzył postępowanie. W uzasadnieniu podniósł, że w przedmiotowej sprawie zachodzi przeszkoda procesowa w postaci powagi rzeczy osądzonej, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 7)">art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.</a> Sąd Okręgowy podkreślił, że choć wnioskodawca starał się wykazać, że w zakresie, którego dotyczy złożony przez niego wniosek, nie zapadło jeszcze rozstrzygnięcie, to jednak stanowisko to nie zasługuje na akceptację. Jest bowiem faktem niespornym, że postępowanie zakończone prawomocnym wyrokiem z dnia 20 maja 2008 roku (sygn. akt II Ko 33/08) dotyczyło represji związanych z internowaniem wnioskodawcy w okresie stanu wojennego i obejmowało swym zakresem nie tylko czas po wydaniu decyzji o jego internowaniu, ale również okres poprzedzający tę decyzję, związany z jego uprzednim zatrzymaniem. Powszechnie wiadomym wszak jest, że wydanie decyzji o internowaniu poprzedzało zatrzymanie poszczególnych osób. W związku z powyższym zachodzi w sprawie powaga rzeczy osądzonej, która stoi na przeszkodzie merytorycznemu rozpoznaniu złożonego wniosku.</p> <p>Od postanowienia tego odwołał się wnioskodawca, który w złożonym zażaleniu wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Tarnowie. Na uzasadnienie podniósł, że Sąd Okręgowy wydał zaskarżone orzeczenie na posiedzeniu, nie dokonując zbadania sprawy. W dalszej kolejności podkreślił, że wyrokiem z dnia 20 maja 2008 roku przyznano mu symboliczną zapomogę, a nie odszkodowanie za wszystkie wyrządzone mu szkody i krzywdy związane z jego aresztowaniem i internowaniem. W tych uwarunkowaniach faktycznych, umarzając obecnie postępowanie, Sąd Okręgowy naruszył <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 77)">art. 77 Konstytucji RP</a>, gdyż pozbawił go możliwości dochodzenia naprawienia w całości krzywd i szkód, które wynikły z niezgodnego z prawem działania organu władzy publicznej.</p> <p>Sąd Apelacyjny rozważył, co następuje.</p> <p>Zażalenie wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>W realiach niniejszej sprawy brak jest jakichkolwiek racjonalnych przesłanek, w szczególności nie przytacza ich sam skarżący, na podstawie których można byłoby zasadnie przyjąć, że przyznana wnioskodawcy w wyroku z dnia 20 maja 2008 roku (sygn. akt II Ko 33/08) suma pieniężna ograniczona została do rekompensaty za szkodę niemajątkową wyrządzoną mu wyłącznie w okresie jego internowania. Wprawdzie wskazany wyżej wyrok nie zawiera pisemnego uzasadnienia, co niewątpliwie uniemożliwia poznanie wszystkich motywów, którymi kierował się Sąd Okręgowy w swym rozstrzygnięciu, niemniej już sama treść tego orzeczenia nie pozostawia wątpliwości, że zasądzone na rzecz wnioskodawcy zadośćuczynienie w całości zrekompensowało mu krzywdę, której doznał na skutek wykonania decyzji nr 84/81 o jego internowaniu; innymi słowy zadośćuczynienie to objęło również swym zakresem szkodę niemajątkową spowodowaną jego zatrzymaniem, które poprzedziło właściwe internowanie. Jak trafnie bowiem zauważył Sąd Okręgowy, wydanie i późniejsze wykonanie tego rodzaju decyzji zawsze nierozerwalnie związane było z wcześniejszym zatrzymaniem osoby, która miała być przymusowo umieszczona w wyznaczonym miejscu pobytu. Nie inaczej też było w niniejszej sprawie, gdzie najpierw doszło do zatrzymania wnioskodawcy, a dopiero później wydano i doręczono mu decyzję o jego internowaniu. W takim stanie rzeczy, pomijając już oczywisty fakt, że skarżący popada w sprzeczność, gdy wskazuje początkową datę jego izolacji, ze wszech miar trafna jawi się konstatacja sądu okręgowego, że o zgłoszonym przez wnioskodawcę roszczeniu, które obecnie wywiódł on z samego zatrzymania, prawomocnie już orzeczono w opisanym na wstępie wyroku z dnia 20 maja 2008 roku (sygn. akt II Ko 33/08). Tym samym podzielić należy zapatrywanie Sądu Okręgowego wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że w niniejszym postępowaniu ujawniła się wskazana w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 17;art. 17 § 1;art. 17 § 1 pkt. 7)">art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.</a> ujemna przesłanka procesowa w postaci powagi rzeczy osądzonej (<em> <!-- -->res iudicata</em>), której stwierdzenie skutkować musiało umorzeniem tego postępowania. Orzeczenie to, mające swe oparcie w przepisach prawa, w żadnym razie nie narusza dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 77;art. 77 ust. 1)">art. 77 ust. 1 Konstytucji</a>, skoro wskazany przepis ustawy zasadniczej wyraża jedynie ogólną zasadę, iż każdy ma prawo do wynagrodzenia szkody, jaka została mu wyrządzona przez niezgodne z prawem działanie władzy publicznej, nie określa natomiast wszystkich przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej, gdyż te skonkretyzowane są w innych aktach prawnych, zawierających również szczególne regulacje odnośnie do trybu oraz zasad dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia. Niezależnie od tego, na kanwie podniesionego w zażaleniu zarzutu obrazy powołanego wyżej przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ()">Konstytucji</a>, trudno zgodzić się ze skarżącym, że został on pozbawiony prawa do dochodzenia należnego mu odszkodowania, w sytuacji, gdy z uprawnienia tego wcześniej skutecznie skorzystał, uzyskując już odpowiednią rekompensatę za wyrządzoną mu szkodę niemajątkową.</p> <p>W związku z powyższym Sąd Apelacyjny, nie znajdując żadnych podstaw do uwzględnienia zażalenia, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, a kosztami postępowania odwoławczego obciążył Skarb Państwa.</p> </div>