I Ca 398/22

<p>I 1 Ca 398/22</p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy we Włocławku oddalił powództwo <span class="anon-block">T. T.</span> przeciwko <span class="anon-block"> Wojewódzkiemu Szpitalowi (...)</span> im. <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">J. P.</span> we <span class="anon-block">W.</span> o zapłatę kwoty 60 000zł (z bliżej wskazanymi odsetkami za opóźnienie) tytułem zadośćuczynienia za krzywdę oraz renty w kwocie po 200zł miesięcznie w związku z wadliwym przeprowadzeniem zabiegu koronarografii <br/>i angioplastyki z implementacją stentów oraz o ustalenie odpowiedzialności pozwanego <br/>za to zdarzenie na przyszłość (pkt 1 zaskarżonego wyroku), nie obciążył powoda należnymi pozwanemu kosztami procesu (pkt 2), obciążył skarb Państwa kosztami sądowymi, <br/>od uiszczenia których zwolniony był powód (pkt 4) i przyznał od skarbu Państwa – Sądu Rejonowego we Włocławku na rzecz radcy prawnego <span class="anon-block">W. G.</span> kwotę 7161,08zł (zawierającą podatek VAT) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu.</p> <p>Apelację od tego wyroku wniósł powód zarzucając naruszenie zarówno prawa procesowego jak i materialnego. W ramach pierwszej grupy zarzutów wskazał na obrazę przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 kpc</a> (poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego i uznaniu za wiarygodne opinii biegłych, mimo że sporządzone one zostały bez zapoznania się z płytą CD z przebiegu zabiegu), <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 231)">art. 231 kpc</a> (wskutek jego błędnego zastosowania i przyjęcia, że brak w dokumentacji medycznej powoda informacji na temat pęknięcia lub przemieszczenia się stentu pozwala uznać, że nie miało to miejsca) oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 4)">art. 235^{<!-- -->2}§ 1 pkt 4 kpc</a> (poprzez pominięcie dowodu z opinii uzupełniającej <span class="anon-block"> Instytutu (...)</span> z uwagi na niemożność jego przeprowadzenia, podczas gdy Sąd powinien podjąć dodatkowe czynności umożliwiające odtworzenie przedmiotowej płyty CD). Obrazy przepisów prawnomaterialnych skarżący dopatrywał się w naruszeniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 445;art. 445 § 1)">art. 445 § 1 kc</a> w zw. <br/>z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 444;art. 444 § 2)">art. 444 § 2 kc</a> (wobec jego niezastosowania mimo istniejących ku temu podstaw), <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 430)">art. 430 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 kc</a> (poprzez przyjęcie, że nie zachodzą wszystkie przesłanki odpowiedzialności deliktowej pozwanego), <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 355;art. 355 § 2)">art. 355 § 2 kc</a> (poprzez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że popełniony przez pozwanego błąd medyczny nie był zawiniony) oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 361;art. 361 § 1)">art. 361 § 1 kc</a> (poprzez błędną wykładnię i uznanie, że błąd medyczny nie pozostawał <br/>w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą). Powołując się na powyższe apelujący wniósł o zmianę kwestionowanego wyroku i uwzględnienie powództwa w całości <br/>oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego,<br/>,,w tym kosztów zastępstwa procesowego tytułem pomocy prawnej udzielonej z urzędu <span class="anon-block">T. T.</span> według norm prawem przepisanych’’. W przypadku oddalenia apelacji skarżący wniósł o nieobciążenie go kosztami postępowania na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 kpc</a>. Pozwany w odpowiedzi na apelację wniósł o jej oddalenie i zasądzeniu od powoda na jego rzecz kosztów procesu za drugą instancję.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja powoda – chociaż zawierała częściowo zasadną argumentację – nie mogła jednak doprowadzić do zmiany zaskarżonego wyroku i uwzględnienia powództwa.</p> <p>W sprawie o odszkodowanie z tytułu czynu niedozwolonego na powodzie spoczywa <br/>w pierwszej kolejności obowiązek wykazania zdarzenia skutkującego odpowiedzialnością odszkodowawczą pozwanego. Kluczowe znaczenie dla oceny zasadności powództwa miało więc rozstrzygnięcie, czy zabieg dokonany w pozwanym Szpitalu w dniu 15 lutego 2012r. został przeprowadzony prawidłowo, zgodnie ze sztuką medyczną. Stosowne ustalenia muszą być dokonane w oparciu o opinię biegłych i Sąd I instancji dysponował takim materiałem dowodowym. Z opinii biegłych prof. dr. hab. <span class="anon-block">M. W.</span> i dr. n. med. <span class="anon-block">M. B.</span> oraz <span class="anon-block"> Instytutu (...) Sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">K.</span> jednoznacznie wynikało, że wykonany zabieg angioplastyki we wskazanym dniu był przede wszystkim konieczny wobec krytycznego zwężenia przedniej zstępującej tętnicy wieńcowej i został wykonany prawidłowo z wynikiem optymalnym. U powoda po zabiegu doszło do rzadkiego, lecz znanego i typowego powikłania w postaci wykrzepiny w miejscu wszczepienia stętu z następowym zawałem mięśnia sercowego z uniesieniem <span class="anon-block"> (...)</span>, <br/>co skutkowało przyjęciem <span class="anon-block">T. T.</span> do szpitala w dniu 20 lutego 2012r. i ponownym wykonaniem koronarografii i angioplastyki. Jednakże w opinii uzupełniającej <span class="anon-block"> (...)</span> z 6 kwietnia 2021r. nadmieniono, że ,,posiadanie płyt CD z zapisów angioplastyki wykonanym w dniu 15 luty, 20 lutego 2012r. w szpitalu we <span class="anon-block">W.</span> byłoby bardzo pomocne w dokładniejszym ustaleniu przez biegłych prawidłowości wykonywanych zabiegów implantacji stentów” oraz że ,,analiza nagrania zabiegu z dużym prawdopodobieństwem mogłaby pozwolić na ocenę czy zabieg został przeprowadzony prawidłowo’’(k. 595-596). Pomijając to, że płyta z zabiegu z 20 lutego 2012r. znajdowała się od dawna w aktach (k. 359) to w świetle powyższego trudno odmówić słuszności wnioskowi dowodowemu powoda (k. 614) o uwzględnienie w uzupełniającej opinii płyt z przedmiotowych zabiegów, a także z zabiegu z 4 kwietnia 2013 wykonanego w Klinice w <span class="anon-block">Ł.</span>. Jest bowiem rzeczą oczywistą, że nagranie zabiegu lepiej obrazuje jego przebieg niż opis dokonywanych czynności zawarty w dokumentacji z jego przeprowadzenia. Sąd meriti oddalił wniosek o sporządzeniu uzupełniającej opinii Instytutu z uwzględnieniem wspomnianych nagrań z uwagi na niemożność przeprowadzenia tego dowodu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 4)">art. 235^{<!-- -->2}§ 1 pkt. 4 kpc</a>), co jest jakimś jurydycznym nieporozumieniem. Wiązać się to bowiem miało z niemożliwością (o czym za chwilę będzie szerzej mowa) przeprowadzenia dowodu z zapisu zawartego na płycie CD z 4 kwietnia 2013r. , na której rzekomo tego zapisu nie było. Sąd I instancji pozostawał też przy tym w błędnym przekonaniu, że w aktach znajduje się zapis zabiegu z 15 lutego 2012r. W takiej sytuacji tym bardziej powinien dopuścić przywołany dowód, choćby nawet nie istniała możliwość uwzględnienia nagrania z 4 kwietnia 2013r. Jednakże w toku postępowania apelacyjnego okazało się, że zapis tego ostatniego nagrania jak najbardziej istnieje, tylko nie potrafiono go odtworzyć. Nie wymagało to jakiś specjalnych wiadomości (z zaangażowaniem biegłych) i nie było zbyt skomplikowane, skoro z problemem tym poradzili sobie informatycy Sądu Okręgowego. W pełni można podzielić zdziwienie powoda, że nagrania nie odtworzono w instytucie naukowo-badawczym, który z pewnością posiada obsługę informatyczną. Informatycy są także zatrudnieni w Sądzie Rejonowym we Włocławku, tak więc Sąd a quo z powodzeniem mógł podjąć działania zmieniające do odtworzenia nagrania. W rezultacie w pełni zasadne okazały się zarzuty naruszenia prawa procesowego, a zwłaszcza przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 4)">art. 235^{<!-- -->2} § 1 pkt 4 kpc</a>. Naprawiając ewidentne błędy Sądu Rejonowego Sąd odwoławczy zobowiązał pozwanego do nadesłania nagrania z zabiegu z 15 lutego 2012r. , a także – jak wspomniano – doprowadził do możliwości odtworzenia nagrania z 4 kwietnia 2013r. Niestety tym pierwszym nagraniem pozwany już nie dysponuje (pismo pozwanego z 9 listopada 2023r. , k. 697). W tych warunkach podstawą opinii uzupełniającej Instytut mogły być jedynie nagrania z 20 lutego 2012r. i 4 kwietnia 2013r. Z opinii uzupełniającej <span class="anon-block"> (...)</span> z 16 stycznia 2024r. i pisemnych wyjaśnień opinii (z 26 czerwca 2024r.) – po przeanalizowaniu dostępnych zapisów – wynika, że nie ma podstaw <br/>do zmiany wcześniej prezentowanych wniosków. W ocenie Sądu odwoławczego opinia Instytutu jest jasna, rzetelna i przede wszystkim kategoryczna. Biegli w sposób przekonujący uzasadnili przedstawione wnioski i w merytoryczny sposób ustosunkowali się <br/>do podnoszonych przez apelującego zastrzeżeń. Ponadto nie zawiera ona sprzeczności ani luk. Pamiętać przy tym trzeba, że celem analizy przedmiotowych nagrań nie była ocena prawidłowości zabiegów przeprowadzonych u powoda po dniu 15 lutego 2012r. , ale czy <br/>w oparciu o nie można stwierdzić jakieś błędy w trakcie tego właśnie zabiegu. Stanowisko przestawione w opinii w tym zakresie jest nad wyraz jednoznaczne – nagrania nie obrazują żadnych nieprawidłowości w założeniu stentu w dniu 15 lutego 2012r. ani jego złamania jak też tego, że był ruchomy. Pogorszenie stanu zdrowia powoda wynikało z powstałych komplikacji, które nie były jednak skutkiem działania personelu medycznego. Oczywiście każde zdarzenie może być przedmiotem wielokrotnych, dalszych badań i analiz. I właśnie tak jedynie należy rozumieć wzmianki o możliwości konsultacji rozpatrywanego przypadku <br/>z innym kardiologiem, najlepiej interwencyjnym, skoro biegli nie mieli żadnych wątpliwości odnośnie zaprezentowanych konkluzji. Dlatego też Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 2)">art. 235^{<!-- -->2} § 1 pkt. 2 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 § 1 kpc</a> pominął wniosek skarżącego o dopuszczenie dowodu <br/>z opinii biegłego kardiochirurga interwencyjnego. Omówiona opinia jest bowiem na tyle kategoryczna i przekonująca, że wystarczająco wyjaśnia wszystkie sporne kwestie. Zawnioskowany dowód nie był zatem przydatny do rozstrzygnięcia sprawy, która została dostatecznie wyjaśniona do rozstrzygnięcia.</p> <p>W świetle powyższego ustalenia faktyczne Sądu I instancji okazały się prawidłowe. Sąd Okręgowy ustalenia te podziela i przyjmuje jako swoje. Na aprobatę zasługiwały też wyprowadzone na ich podstawie wnioski i ocena prawna. Powód nie zdołał wykazać podstawowej przesłanki warunkującej udzielenia ochrony prawnej z tytułu czynu niedozwolonego (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 415)">art. 415 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 430)">art. 430 kc</a>) w postaci zaistnienia zdarzenia pociągającego za sobą odpowiedzialność odszkodowawczą pozwanego. Skutkować <br/>to musiało oddaleniem powództwa, o czym trafnie orzekł Sąd Rejonowy.</p> <p>Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy we Włocławku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a> oddalił apelację.</p> <p>O kosztach procesu należnych pozwanemu za drugą instancję rozstrzygnięto w oparciu <br/>o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">art. 102 kpc</a>. Szczególnie uzasadniony wypadek w rozumieniu tego przepisu <br/>ma miejsce wówczas, gdy ponoszenie kosztów przez stronę przegrywająca sprawę pozostawałoby w sprzeczności z powszechnym odczuciem sprawiedliwości oraz zasadami współżycia społecznego. Należą do nich okoliczności związane z przebiegiem sprawy – takie jak np. charakter zgłoszonego roszczenia, jego znaczenie dla strony, subiektywne przekonanie o zasadności roszczenia oraz leżące poza procesem (sytuacja majątkowa i życiowa strony). Niewątpliwie żądanie zadośćuczynienia i renty z tytułu czynu niedozwolonego przemawia <br/>za możliwością skorzystania z omawianej instytucji. Znaczenie wieloletniej sprawy dla powoda jest oczywiste, skoro dochodził on zrekompensowania bardzo poważnego uszczerbku <br/>na zdrowiu. Sąd a quo słusznie zaakcentował, że subiektywne przekonanie powoda <br/>o zasadności powództwa znaleziono potwierdzenie w zobiektywizowanych, skazanych przez ten Sąd kryteriach, w tym zwłaszcza wystąpieniu zawału następnego dnia po opuszczeniu szpitala. Z naciskiem trzeba przy tym podkreślić, że choć generalnie to subiektywne przekonanie o zasadniczości zajmowanego stanowiska – przemawiające za nieobciążeniem strony kosztami procesu przed Sądem I instancji – przestaje być aktualne w postępowaniu apelacyjnym (np. postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 czerwca 2011r. V CZ 24/11 nie publ, LEX nr. 898277 i z 30 marca 2012r. III CZ 13/12 nie publ, LEX nr. 1164738) to jednak w rozpatrywanej sprawie sytuacja przedstawiała się odmiennie. Opinie biegłych i Instytutu były wydawane w oparciu o niepełny materiał dowodowy, co sprawiło, że zasadne okazały się zarzuty obrazy przepisów postępowania i w konsekwencji doprowadziło do dopuszczenia dowodu z uzupełniającej opinii Instytutu. Wątpliwości skarżącego co do słuszności rozstrzygnięcia w pierwszej instancji nie były więc całkowicie bezpodstawne. Całokształt wszystkich tych okoliczności w połączeniu z trudną sytuacja materialną apelującego przemawiał za nieobciążeniem go kosztami postępowania apelacyjnego. W apelacji powód zawarł wniosek o zasądzeniu od pozwanego na jego rzecz kosztów postępowania apelacyjnego, ,,w tym kosztów zastępstwa procesowego tytułem pomocy prawnej udzielonej z urzędu <span class="anon-block">T. T.</span> według norm przepisanych”. Jest rzeczą oczywistą, że wobec przegrania sprawy w drugiej instancji przez skarżącego nie istnieją podstawy do zasądzenia na jego rzecz od pozwanego jakichkolwiek kosztów (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 kpc</a> ,,a contrario”). Skoro jednocześnie Sąd odwoławczy nie obciążył go kosztami procesu należnymi pozwanemu <br/>to rozstrzygnięcia to kompleksowo rozstrzyga o tych kosztach. Dla jasności sprawy Sąd Okręgowy zdecydował, że celowe będzie oddalenie w odrębnym punkcie <br/>tak sformułowanego żądania w przedmiocie kosztów za instancję odwoławczą.</p> <p>O należnych Skarbowi Państwa nieuiszczonych kosztach sądowych powstałych <br/>w postępowaniu apelacyjnym orzeczono w myśl <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 § 1)">art. 113 § 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r.<br/>o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (tekst jedn.: Dz. U. 2024. 959) w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 kpc</a>.</p> <p>SSO Mariusz Nazdrowicz</p> </div>