I SA/Gl 1068/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Asesor WSA Katarzyna Stuła-Marcela, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi M. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], wydanym na podstawie art. 228 § 1pkt 2 z zw. z art. 239 oraz z art. 13 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej (t.j. Dz. U. 2019. 900 ze zm.) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej Dyrektor lub organ odwoławczy) stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia złożonego przez pana M. J. (dalej podatnik lub strona) na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K. (dalej organ podatkowy) z dnia [...] r. nr [...] w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji organu podatkowego z dnia [...] r. znak [...] w zakresie zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za I, II, III, IV kwartał 2011 r., I, II, III kwartał 2012 r. oraz kwoty podatku do zapłaty wynikającego z faktur VAT wystawionych przez podatnika w kwietniu, maju, lipcu i sierpniu 2010 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Dyrektor wskazał, że decyzją z dnia [...] r. określono podatnikowi zobowiązanie podatkowe oraz, że postanowieniem z tego samego dnia decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzję i postanowienie doręczono stronie w dniu [...] r. Od decyzji tej podatnik pismem z dnia 3 kwietnia 2020 r. wniósł odwołanie, zaś od postanowienia strona pismem z dnia 30 marca 2020 r. wniosła zażalenie. Następnie organ odwoławczy przywołał treść art. 239, art. 228 § 1 i art. 236 § 2 pkt 1 O.p. stwierdzając, że postanowienie rygorowe doręczono stronie w dniu 13 marca 2020 r. co podatnik potwierdził własnoręcznym podpisem, zaś zażalenie na to postanowienie zostało wniesione w dniu 30 marca 2020 r. Dyrektor zauważył, że siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na przedmiotowe postanowienie upływał w dniu 20 marca 2020 r. Skoro strona wniosła (nadała na poczcie) zażalenie dopiero w dniu 30 marca 2020 r., a więc już po upływie 7-dniowego terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia, to stwierdzić należało, że czynność ta została dokonana z uchybieniem tego terminu. W skardze na to postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania zarzucając naruszenie: 1) art. 236 § 2 pkt 1 O.p., poprzez uznanie, iż zażalenie na postanowienie organu podatkowego zostało wniesione z uchybieniem terminu, podczas gdy odwołanie zostało wniesione w ustawowym 7-dniowym terminie, 2) art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 239 O.p., poprzez stwierdzenie wniesienia zażalenia z uchybieniem terminu, podczas gdy zażalenie zostało wniesione w ustawowym 7-dniowym terminie, 3) art. 122 O.p., poprzez niepodjęcie niezbędnych działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy i niezbadanie rzeczywistego terminu odebrania postanowienia organu podatkowego, 4) art. 187 O.p., poprzez wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego zebranego w sprawie, które doprowadziło do ustalenia błędnej daty odebrania postanowienia, 5) art. 150 § 1 pkt 1 O.p., poprzez błędne ustalenie daty odebrania postanowienia. Uzasadniając skargę skarżący podniósł, że przesyłka zawierająca postanowienie została nadana listem poleconym i awizowana przez doręczyciela. W dniu 23 marca 2020 r. strona zgłosiła się po jej odbiór w placówce pocztowej dowiadując się, że w systemie widnieje informacja jakoby przesyłka została już odebrana. Okazało się, że w rzeczywistości nie została podjęta i nadal znajduje się w placówce pocztowej, wobec czego stronie wydano sporną przesyłkę. Z uwagi na informację w systemie, że przesyłka ta została odebrana dwukrotnie (13 i 23 marca 2020 r.) skarżący uzyskał zaświadczenie o jej odebraniu w dniu 23 marca 2020 r. Ponadto podatnik dokonał zgłoszenia w celu wyjaśnienia przez Pocztę Polską okoliczności doręczenia przesyłki. Skarżący dodał, że pierwsza próba doręczenia przesyłki miała miejsce w dniu 9 marca 2020 r. co oznacza, że 14-dniowy termin jej przechowywania w placówce pocztowej upłynął w dniu 23 marca 2020 r. tj. w dniu w którym strona przesyłkę tę odebrała. Dlatego też, zdaniem skarżącego, jego zażalenie na przedmiotowe postanowienie nadane w dniu 30 marca 2020 r. zostało złożone w ustawowym 7-dniowym terminie zgodnie z art. 236 § 2 pkt 1 O.p. Odpowiadając na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko oraz dodając, że sporna przesyłka została doręczona skarżącemu w dniu 13 marca 2020 r. co wynika z potwierdzenia jej odbioru opatrzonego odręcznie napisaną datą i podpisem strony oraz parafką doręczyciela ze wskazaną data odbioru (13 marca 2020 r.). Potwierdzenie to zostało zwrócone nadawcy, czyli organowi podatkowemu w dniu 13 marca 2020 r. (data stempla pocztowego). Z dokumentu doręczenia wynika, że doręczyciel w dniu 9 marca awizował przesyłkę. Potwierdzenie to korzysta z domniemania prawdziwości. Dyrektor zauważył, że na etapie wydawania skarżonego postanowienia nie było podstaw do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do daty doręczenia przedmiotowej przesyłki. Zdaniem organu odwoławczego informacje wynikające z wydruku śledzenia przesyłek nie podważają faktu doręczenia spornej przesyłki w dniu 13 marca 2020 r., gdyż wynika z niej, że przesyłka ta była doręczona zarówno w dniu 13 jak i 23 marca 2020 r., zaś potwierdzenie jej odbioru zostało zwrócone do nadawcy w dniu 17 marca 2020 r. co potwierdzało datę doręczenia w dniu 13 marca 2020 r. Tym samym adnotacja o doręczeniu dokonanym w dniu 23 marca 2020 r. nie może podważyć tych ustaleń. Dyrektor wskazał, że skarżący był tylko jeden raz zawiadomiony o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej tj. 9 marca 2020 r. na okres siedmiu dni i właśnie w tym okresie – w dniu 13 marca 2020 r. – odebrał przesyłkę. Już po przekazaniu skargi do Sądu Dyrektor nadesłał pismo organu podatkowego z dnia 19 października 2020 r. wyjaśniające kwestie dotyczące doręczenia przedmiotowej przesyłki wraz z informacją Poczty Polskiej S.A. Biuro Wsparcia Klientów z dnia 2 października 2020 r., w której przedstawiono przebieg zdarzeń związanych z wydaniem spornego pisma. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Badając legalność zaskarżonego postanowienia Sąd wskazuje, że dotyczyło ono stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w sytuacji, gdy z dowodu doręczenia tego postanowienia wynikało, że zostało odebrane w dniu 13 marca 2020 r., a jego odbiorca (podatnik) twierdził, że faktycznie przesyłka została mu wydana w placówce pocztowej w dniu 23 marca 2020 r., zaś poza sporem było, że zażalenie na to postanowienie wniesione zostało w dniu 30 marca 2020 r. Zgodnie z treścią art. 239b § 4 zd. 1 O.p. na postanowienie w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności służy zażalenie. Zażalenia wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie (art. 236 § 2 pkt 1 O.p.), do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego (art. 223 § 1 w zw. z art. 236 O.p.). Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia (art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 236 O.p.), a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne (art. 228 § 2 O.p.). W myśl art. 148 § 1 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 operator pocztowy (...) przechowuje pismo przez okres 14 dni w placówce pocztowej (art. 150 § 1 pkt 1 O.p.). Zawiadomienie o pozostawieniu pisma w miejscu określonym w § 1, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej (...) w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej (art. 150 § 2 O.p.). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia (art. 150 § 3 O.p.). Jak wynika z pisma Poczty Polskiej z dnia 2 października 2020 r. w dniu 13 marca 2020 r. do placówki zgłosił się z zawiadomieniem po odbiór spornej przesyłki inny adresat o podobnym nazwisku, który podpisał potwierdzenie odbioru przesyłki w urządzeniu mobilnym, w dokumentacji oddawczej urzędu oraz na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Dopiero przed fizycznym wydaniem przesyłki pracownik placówki pocztowej zorientował się, iż nastąpiła pomyłka w wydawanej przesyłce. Niemniej jednak informacja o odbiorze przedmiotowej przesyłki w dniu 13 marca 2020 r. widniała już w systemie informatycznym oraz na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, które zostało przekazane do organu podatkowego bez jakiegokolwiek wyjaśnienia. Sporna przesyłka kierowana do skarżącego, została przez niego osobiście odebrana w dniu 23 marca 2020 r., co zostało potwierdzone na dokumencie oddawczym oraz odnotowane w systemie informatycznym. Skarżący (adresat) nie potwierdził odbioru przesyłki na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, gdyż pracownik placówki nie sporządził jego duplikatu. Powyższe oznacza, że zwrócone organowi podatkowemu potwierdzenie odbioru spornej przesyłki w dniu 13 marca 2020 r. zostało potwierdzone (podpisane) przez innego niż strona (adresat) odbiorcę, zaś pismo zostało faktycznie wydane skarżącemu w dniu 23 marca 2020 r. Należy dodać, że ostatecznie został sporządzony duplikat potwierdzenia odbioru przedmiotowej przesyłki przez skarżącego w dniu 23 marca 2020 r. i dokument ten został przekazany organowi podatkowemu wraz z pismem Poczty Polskiej z dnia 2 października 2020 r. W związku z powyższymi ustaleniami, które nie były kwestionowane przez organ odwoławczy, należy stwierdzić, że przedmiotowa przesyłka zawierająca postanowienie rygorowe nie została doręczona stronie w dniu 13 marca 2020 r., lecz w dniu 23 marca 2020 r., co powoduje, że zażalenie wniesione przez stronę na postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w dniu 30 marca 2020 r. zostało złożone w ustawowym 7-dniowym terminie przewidzianym do dokonania tej czynności, a tym samym stwierdzenie uchybienia temu terminowi było bezzasadne. Dowodem doręczenia pisma przez pocztę nie może być zwrotne potwierdzenie jego odbioru podpisane przez osobę do tego nieuprawnioną, a tym bardziej osobę, której przesyłki, zawierającą pismo, nie wydano po stwierdzeniu, że nie jest ona jej adresatem. Sąd zauważa, że wydając zaskarżone postanowienie organ odwoławczy nie dysponował wiedzą o przebiegu czynności doręczenia przedmiotowej przesyłki co oznacza, że okoliczności z tym związanych nie uwzględnił przy rozstrzyganiu sprawy. Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy, kierując się ocenami prawnymi dokonanymi przez Sąd oraz biorąc pod uwagę fakty ujawnione już po wydaniu zaskarżonego postanowienia co do terminu doręczenia przedmiotowego pisma skarżącemu oraz przy uwzględnieniu daty faktycznego wydania tego pisma w terminie 14 dni od dnia pierwszego jego awizowania, rozstrzygnie co do prawidłowego zachowania przedmiotowego terminu, bądź przystąpi do merytorycznego rozpoznania wniesionego zażalenia. Z tych przyczyn Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy postępowania, w tym art. 148, art. 150 i art. 228 § 1 pkt 2 O.p. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2019. 2325) orzekł jak w wyroku. ec