V U 841/22
Суди загальної юрисдикції2022-12-13
Номер справи
V U 841/22
Дата рішення
2022-12-13
Тип
SENTENCE
Судді
Stanisław Pilarczyk (PRESIDING_JUDGE)
Правова підстава
Текст рішення
<p>Sygn. akt V U 841/22</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 13 grudnia 2022 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->w składzie:</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Przewodniczący: Sędzia Stanisław Pilarczyk</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Protokolant: sekr.sądowy Anna Sobańska</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2022 r. w Kaliszu</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->odwołania <span class="anon-block">K. D.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->z dnia 9 września 2022 r. Nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->z dnia 27 października 2022 r. Nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->w sprawie <span class="anon-block">K. D.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o emeryturę</strong>
</p>
<p>1.
<strong>
<!-- -->Oddala odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w <span class="anon-block">O.</span>, z dnia 27 października 2022 roku, znak <span class="anon-block"> (...)</span>. </strong>
</p>
<p>2.
<strong>
<!-- -->Umarza postępowanie co do decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w <span class="anon-block">O.</span>, z dnia 9 września 2022 roku, znak <span class="anon-block"> (...)</span>. </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<em>
<!-- -->Sędzia Stanisław Pilarczyk</em>
</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z dnia 9 września 2022 roku, uchyloną i zastąpioną decyzją z dnia 27 października 2022 roku, Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w <span class="anon-block">O.</span>, odmówił <span class="anon-block">K. D.</span> przyznania prawa do emerytury, gdyż zdaniem organu rentowego nie udowodnił on 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego.</p>
<p>Odwołanie od decyzji z dnia 9 września 2022 roku wniósł <span class="anon-block">K. D.</span>, domagając się przyznania mu prawa do emerytury, podnosząc, iż zaskarżona decyzja narusza obowiązujące w Polsce prawo i jest społecznie niesprawiedliwa.</p>
<p>Organ rentowy, w odpowiedzi na odwołanie, wniósł o jego oddalenie.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd poczynił następujące ustalenia</strong>
</p>
<p>
<span class="anon-block">K. D.</span> <span class="anon-block">urodził się (...)</span>.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(okoliczności niesporne)</em>
</p>
<p>Odwołujący <span class="anon-block">K. D.</span> od dnia 1 grudnia 1989 roku ma ustalone prawo do emerytury, ustalone na podstawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19590120070" title="Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej oraz ich rodzin - Dz. U. z 1959 r. Nr 12, poz. 70 ()">ustawy z dnia 31 stycznia 1959 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej i ich rodzin</a> <em>
<!-- -->(Dz. U. z 1983 roku, Nr 46, poz. 21)</em>. Przy ustalaniu prawa do świadczenia organ rentowy, na dzień zwolnienia ze służby – 16 listopada 1989 roku, uwzględnił mu 23 lata, 1 miesiąc i 16 dni służby w Milicji Obywatelskiej oraz 1 rok, 11 miesięcy i 20 dni okresów równorzędnych (tj. zasadniczą służbę wojskową w okresie od dnia 26 kwietnia 1963 roku do dnia 15 kwietnia 1965 roku) – łączny okres służby 25 lat, 1 miesiąc i 6 dni. Przy ustalaniu prawa do emerytury uwzględniono również okresy składkowe przed służbą, to jest:</p>
<p>a)
od dnia 29 sierpnia 1958 roku do dnia 18 lipca 1959 roku;</p>
<p>b)
od dnia 2 sierpnia 1962 roku do dnia 25 kwietnia 1963 roku;</p>
<p>c)
od dnia 16 kwietnia 1965 roku do dnia 1 października 1966 roku.</p>
<p>Na wniosek <span class="anon-block">K. D.</span> do wysługi emerytalnej zostały zaliczone okresy zatrudnienia lub opłacania składek emerytalnych i rentowych przebyte po zwolnieniu ze służby na podstawie art. 14 ustawy z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji:</p>
<p>a)
od dnia 1 maja 1994 roku do dnia 31 grudnia 1998 roku;</p>
<p>b)
od dnia 1 stycznia 1999 roku do dnia 7 stycznia 2008 roku.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód – zaświadczenie Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 2022 roku – k. 22 akt emerytalnych)</em>
</p>
<p>Decyzją z dnia 27 października 2022 roku, która uchyliła decyzję z dnia 9 września 2022 roku, organ rentowy ustalił, iż odwołujący udowodnił okres ubezpieczenia społecznego wynoszący 16 lat, 8 miesięcy i 4 dni okresów składkowych i nieskładkowych, z czego na okresy składkowe przypada 16 lat, 7 miesięcy i 8 dni oraz na okresy nieskładkowe przypada 26 dni. Do tego okresu organ rentowy zaliczył odwołującemu okresy :</p>
<p>a)
od dnia 29 sierpnia 1958 roku do dnia 18 lipca 1959 roku;</p>
<p>b)
od dnia 2 sierpnia 1962 roku do dnia 25 kwietnia 1963 roku;</p>
<p>c)
od dnia 15 kwietnia 1965 roku do dnia 1 października 1966 roku;</p>
<p>d)
od dnia 1 maja 1994 roku do dnia 30 września 1995 roku;</p>
<p>e)
od dnia 1 października 1995 roku do dnia 30 czerwca 1996 roku, w tym okres nieskładkowy od dnia 27 grudnia 1995 roku do dnia 30 grudnia 1995 roku;</p>
<p>f)
od dnia 1 lipca 1996 roku do dnia 28 lutego 1997 roku;</p>
<p>g)
od dnia 1 marca 1997 roku do dnia 31 grudnia 2007 roku, w tym okresy nieskładkowe od dnia 3 kwietnia 2000 roku do dnia 12 kwietnia 2000 roku, od dnia 19 lutego 2004 roku do dnia 22 lutego 2004 roku;</p>
<p>h)
od dnia 8 grudnia 2004 roku do dnia 15 grudnia 2004 roku.</p>
<p>Organ rentowy nie uwzględnił odwołującemu okresu od dnia 1 grudnia 1989 roku do dnia 1 maja 1994 roku, gdyż nie został on zgłoszony do ubezpieczenia społecznego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż decyzją z 1990 roku organ rentowy stwierdził, iż odwołujący nie podlega ubezpieczeniu społecznemu z uwagi na uprawnienia do emerytury.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód – decyzja ZUS z 1990 roku – akta emerytalne)</em>
</p>
<p>Organ rentowy nie uwzględnił odwołującemu również okresy od 26 kwietni a1963 roku do dnia 14 kwietnia 1965 roku – okresu odbywania zasadniczej służby wojskowej, gdyż okres ten uwzględniono do emerytury policyjnej.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód – decyzja organu rentowego z dnia 27 października 2022 roku – akta emerytalne)</em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd okręgowy zważył co następuje</strong>
</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 27)">art. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku przysługuje emerytura, którzy spełnili łącznie następujące warunki:</p>
<p>a)
osiągnęli wiek emerytalny wynoszący 65 lat dla mężczyzn;</p>
<p>b)
mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący dla mężczyzn co najmniej 25 lat.</p>
<p>Natomiast zgodnie z art. 28 cytowanej wyżej ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, którzy nie osiągnęli okresu składkowego i nieskładkowego, o którym mowa w art. 27 pkt 2, przysługuje emerytura jeżeli spełnili następujące warunki:</p>
<p>a)
osiągnęli wiek emerytalny wynoszący co najmniej 65 lat dla mężczyzn;</p>
<p>b)
mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla mężczyzn, przy czym okresy nieskładkowe, w myśl art. 5 ust. 2 ustawy, uwzględnia się w wymiarze 1/3 udowodnionych okresów składkowych.</p>
<p>W niniejszej sprawie <span class="anon-block">K. D.</span> nie udowodnił co najmniej 20-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a więc nie spełnił on warunków do przyznania emerytury na podstawie cytowanego wyżej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 27;art. 28)">art. 27 i 28 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>.</p>
<p>Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 1976 roku o ubezpieczeniu społecznym osób prowadzących działalność gospodarczą oraz ich rodzin ( Dz.U.nr 45 poz.250 t.j.), obowiązującemu w latach 1989-1994, obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek nie podlegają osoby mające ustalone prawo do emerytury, chyba że zgłoszono wniosek o objęcie ubezpieczeniem.</p>
<p>W niniejszej sprawie, jak wynika z decyzji organu rentowego z 1990 roku, odwołujący z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od dnia 1 grudnia 1989 roku do dnia 1 maja 1994 roku nie wnosił o objęcie go ubezpieczeniom społecznym, a więc nie podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu ze względu na ustalenie prawa do emerytury. Nie udowodnił on, iż w okresie prowadzenia działalności gospodarczej opłacał składki na ubezpieczenie społeczne.</p>
<p>Do wniosku o emeryturę powinny być dołączone dowody uzasadniające prawo i wysokość tego świadczenia, co oznacza, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawczy <em>
<!-- -->(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 marca 2001 roku, II UKN 297/00, OSNP 2002/23/577; wyrok Sądu Apelacyjnego z Łodzi z dnia 29 sierpnia 2019 roku, III AUa 122/19, Lex nr 2754710)</em>.</p>
<p>Odwołującemu <span class="anon-block">K. D.</span> nie można zaliczyć do okresu składkowego również okresu odbywania służby wojskowej od dnia 24 kwietnia 1963 roku do dnia 14 kwietnia 1965 roku.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 5;art. 5 ust. 2 a)">art. 5 ust. 2a cytowanej ustawy z 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> okresów, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 6 ust. 1 pkt. 4)">art. 6 ust. 1 pkt 4</a> (okres czynnej służby wojskowej w Wojsku Polskim lub okresy jej równorzędne, albo okresy zastępczych form tej służby) i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 6 pkt. 6)">pkt 6</a> nie uwzględnia się przy ustalaniu prawa do emerytury oraz obliczenia jej wysokości, jeżeli z ich tytułów ustalono prawo do świadczeń pieniężnych określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym osób, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 2;art. 2 ust. 2)">art. 2 ust. 2</a> (między innymi funkcjonariuszy Policji).</p>
<p>Odwołujący okres odbywania zasadniczej służby wojskowej miał zaliczony do emerytury policyjnej (milicyjnej), a więc tego okresu nie można uwzględnić przy ustalaniu prawa do emerytury na podstawie art. 27 i 28 ustawy o emeryturach i rentach.</p>
<p>Jeżeli chodzi o okres pracy odwołującego w Liceum Ogólnokształcącym w latach 2000-2001, to oprócz gołosłownych twierdzeń, na okres tej pracy nie przedstawił on żadnych dokumentów. Ponadto należy podkreślić, iż odwołujący, przy ustalaniu jego prawa do emerytury, miał ustalony już okres składkowy od dnia 1 marca 1997 roku do dnia 31 grudnia 2007 roku, a więc okres pracy w Liceum Ogólnokształcącym w żaden sposób nie zwiększyłby jego okresu składkowego.</p>
<p>W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 1997 roku <em>
<!-- -->(II UKN 418/97, OSNP 1998/22/661)</em> podkreślono, iż „w postępowaniu w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych sąd nie jest obowiązany do poszukiwania dokumentów zatrudnieniowo-płacowych, o które nie zadbała osoba dochodząca świadczenia ubezpieczeniowego”. Natomiast w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 1998 roku <em>
<!-- -->(II UKN 440/97, OSNP 1998/22/667)</em> podniesiono, iż „zaliczenie nieudokumentowanych okresów składkowych do uprawnień oraz do wzrostu świadczeń emerytalno-rentowych wymaga dowodów nie budzących wątpliwości, spójnych i precyzyjnych”. Podobny pogląd wyraził Sąd Apelacyjny w Lublinie w wyroku z dnia 30 lipca 2019 roku <em>
<!-- -->(III AUa 84/19, Lex nr 2712572)</em>.</p>
<p>Tak więc, skoro <span class="anon-block">K. D.</span> nie udowodnił wymaganego co najmniej 20-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, to należy stwierdzić, iż brak jest podstaw prawnych do przyznania mu prawa do emerytury i dlatego odwołanie <span class="anon-block">K. D.</span> od decyzji organu rentowego, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477<sup>
<!-- -->14</sup> § 1 k.p.c.</a>, podlegało oddaleniu co znalazło odzwierciedlenie w pkt 1 wyroku.</p>
<p>Ze względu na fakt, iż decyzja z dnia 9 września 2022 roku została przez organ rentowy uchylona decyzją z dnia 27 października 2022 roku, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 355)">art. 355 k.p.c.</a>, Sąd umorzył postępowanie odnośnie odwołania od tej decyzji, co znalazło odzwierciedlenie w pkt. 2 wyroku.</p>
<p>
<em>
<!-- -->Sędzia Stanisław Pilarczyk</em>
</p>
</div>