II OZ 1302/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 2169/17 o odrzuceniu skargi A. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 czerwca 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 2169/17 odrzucił skargę A. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 września 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2017 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy, a Sąd postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2018 r. utrzymał w mocy ww. postanowienie. W następstwie powyższego wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł, w terminie 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie uznano za skutecznie doręczone pełnomocnikowi skarżącego, w trybie doręczenia zastępczego, z dniem 30 maja 2018 r. Wobec nieuiszczenia przez skarżącego wpisu sądowego od skargi w wyznaczonym terminie, który upłynął z dniem 6 czerwca 2018 r., Sąd skargę odrzucił na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: p.p.s.a). W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji rażące naruszenie: 1. błąd w ustaleniach faktycznych, który objawił się wadliwym ustaleniem, jakoby skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, w sytuacji, gdy skarżący spełnił wszelkie wymogi formalne dla skargi; 2. rażące naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.), co objawiło się niewszechstronnym zbadaniem okoliczności faktyczno-prawnych sprawy przez pominięcie okoliczności stosowania się skarżących do wezwań Sądu w sytuacji, kiedy istota sporu, jak również treść zaskarżonej decyzji opartej o pozbawioną elementarnego materiału dowodowego założenia, winna zostać poddana wnikliwej kontroli instancyjnej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie; 3. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 12 w zw. z art. 80, art. 127 § 3 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na uznaniu zaskarżonej odmowy [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] jako odpowiadającej przepisom prawa, pomimo że treść ww. decyzji stanowi przykład niezwykłego chaosu przy stanowieniu prawa i uprawnień strony, przy czym w ocenie A. G. warunki formalne skargi winny zostać ustalone na etapie organu administracji, który po ocenie złożonej dokumentacji w sprawie winien wezwać do uzupełnienia braków skargi, czego organ nie uczynił przekazując akta sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W oparciu o powyższe skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości i nadanie biegu skardze, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Sąd pierwszej instancji. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że zaskarżone orzeczenie jest niesłuszne, bowiem skarżący wykonał wszystkie zobowiązania nałożone przez Sąd i skarga powinna być przyjęta do merytorycznego rozpoznania. W ocenie skarżącego błędne jest stanowisko Sądu, "jakoby skarżący nie wykonał obowiązków dotyczących treści skargi skoro działał zgodnie z prawem i własnym interesem prawnym do działania w sprawie". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i są to podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 i następne). W niniejszej sprawie A. G. nie jest zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi – czy to na podstawie przepisów ustawy, czy też na podstawie orzeczenia sądu. W związku z tym, że skarżący, pomimo wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 września 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wpisu tego nie uiścił, Sąd prawidłowo orzekł o odrzuceniu skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Odnosząc się do zarzutów zażalenia wyjaśnić należy, że Sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć wskazanego przepisu art. 7 k.p.a., skoro go nie stosował – przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego regulują bowiem postępowanie przed organami administracji publicznej. Dopiero po stwierdzeniu, że skarga została skutecznie wniesiona, w tym że uiszczony został wpis sądowy, Sąd wojewódzki mógłby przystąpić do merytorycznego rozpoznania skargi i na tym etapie jego rolą byłoby dokonanie oceny zastosowania przepisów ww. ustawy przez orzekające w sprawie organy. W niniejszej sprawie postępowanie zakończyło się natomiast orzeczeniem formalnym o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia należnego wpisu sądowego. Argumentacja zażalenia, jakoby skarżący wykonał wszystkie zobowiązania nałożone na niego przez Sąd, jest oczywiście bezpodstawna i nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy. W celu nadania sprawie dalszego biegu po negatywnym rozpoznaniu wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy jedynym jego obowiązkiem było wykonanie prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 września 2017 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, czego skarżący niewątpliwie nie uczynił w wyznaczonym terminie. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.