III SA/Gd 884/13

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędziowie NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2013 r. w Gdańsku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 2 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia na inne stanowisko służbowe oddala skargę. UZASADNIENIE Zaskarżonym rozkazem personalnym z dnia 2 września 2013 r. (nr [...]) Komendant Wojewódzki Policji zmienił rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji z dnia 24 lipca 2013 r. (nr [...]) o zwolnieniu z dniem 24 lipca 2013 r. M. M. ze stanowiska referenta Zespołu ds. Wykroczeń Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w C. i mianowaniu jej z dniem 25 lipca 2013 r. na stanowisko referenta Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. w ten sposób, że orzekł o zwolnieniu z zajmowanego stanowiska z dniem 2 sierpnia 2013 r. i mianowaniu na nowe stanowisko z dniem 3 sierpnia 2013 r.; w pozostałym zakresie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu niższej instancji. Rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Rozkazem personalnym z dnia 24 lipca 2013 r. (nr [...]) Komendant Powiatowy Policji , na podstawie art. 32 ust 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.) zwolnił sierż. sztab. M. M. z zajmowanego stanowiska referenta Zespołu ds. Wykroczeń Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w C. z dniem 24 lipca 2013 r. oraz z dniem 25 lipca 2013 r. mianował ją na stanowisko referenta Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. Rozstrzygnięciu nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu organ wskazał, że sierż. sztab. M. M. (dalej: "strona", "skarżąca") pełni służbę w Policji od 2001 r., posiada wykształcenie cywilne wyższe; w 2002 r. ukończyła kurs podstawowy a w 2006 r. szkolenie specjalistyczne. Mianowanie strony na stanowisko referenta Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. nastąpiło z urzędu w celu usprawnienia pracy tej jednostki. Zdobyte dotychczas doświadczenie oraz posiadane wykształcenie pozwoli stronie w pełni na wykonywanie służby w Zespole Kryminalnym. W chwili obecnej służbę w Zespole Kryminalnym na Posterunku Policji w P. pełni tylko jeden funkcjonariusz; od grudnia 2012 r. utrzymuje się tam wakat po funkcjonariuszu, który przeszedł na świadczenie emerytalne. Strona odwołała się od tego rozkazu podnosząc, że posterunek w P. jest oddalony 20 km od C. i słabo skomunikowany, a ona ma dzieci w wieku 9 i 4 lat, które wymagają stałego kontaktu z matką i szybkiej interwencji w przypadku zachorowania lub innych zdarzeń losowych. Praca w systemie 3-zmianowym, odległa od miejsca zamieszkania w znacznym stopniu utrudni a może nawet uniemożliwi właściwą opiekę nad dziećmi. Twierdziła, że rozkaz ma związek ze sprawą jej męża, który jest również funkcjonariuszem Policji, w sprawie którego udała się osobiście w dniu 22 lipca 2013 r. na rozmowę do Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. Wniosła o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i przywrócenie jej na wcześniej zajmowane stanowisko służbowe lub jeśli to możliwe mianowanie na stanowisko kierowania dyżurnego jednostki Policji, wskazując na swoje wykształcenie i doświadczenie zawodowe (bowiem najdłużej pracowała w tym zespole – 4 lata), a także sprawy rodzinne. Po rozpatrzeniu odwołania Komendant Wojewódzki Policji rozkazem personalnym z dnia 2 września 2013 r. (nr [...]), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 2 oraz art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267) – dalej: "k.p.a.", orzekł o uchyleniu rozkazu personalnego organu pierwszej instancji w części dotyczącej daty zwolnienia strony z zajmowanego stanowiska i mianowania na nowe, określając, że zwolnienie następuje z dniem 2 sierpnia 2013 r., a mianowanie z dniem 3 sierpnia 2013 r. W pozostałej części utrzymał w mocy przedmiotowy rozkaz organu niższej instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu I instancji podyktowana była przede wszystkim koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. w związku z istniejącym od grudnia 2012 r. wakatem. Ponadto, organ odwoławczy powołując się na treść wyjaśnień zawartych w stanowisku w sprawie złożonego odwołania wskazał, że na podjęcie rozkazu personalnego wpłynęła także kwestia wyeliminowania podległości służbowej strony z uwagi na fakt, że Naczelnikiem Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w C. jest jej mąż, a system pełnienia służb i kwestie koniecznych zastępstw nie pozwalają na skuteczne wyeliminowanie podległości służbowej pomiędzy skarżącą i jej mężem. Ponadto zwrócono uwagę, że od 18 lipca 2013 r. Zespół Kryminalny Posterunku Policji w P. z powodu wypadku poza służbą funkcjonariusza pełniącego tam jednoosobową służbę od dnia 17 grudnia 2012 r. został bez obsady. Organ wskazał, że stosownie do art. 32 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji rozstrzygnięcie w sprawie przeniesienia na inne stanowisko służbowe ma charakter uznaniowy, a stronę przeniesiono na równorzędne stanowisko z dotychczasowym uposażeniem. Organ odwoławczy stwierdził, że wydając rozkaz personalny uwzględniono dotychczasowy staż służby funkcjonariusza, posiadane przeszkolenia zawodowe oraz doświadczenie zawodowe i wykształcenie strony. Przy podejmowaniu decyzji kierowano się interesem społecznym tożsamym z interesem służby polegającym na zapewnieniu prawidłowego toku służby na Posterunku Policji w P., z uwagi na braki kadrowe i absencję chorobową funkcjonariusza, który pełnił jednoosobową służbę w Zespole Kryminalnym Posterunku Policji w P. Organ zaznaczył, że gmina P. jest dużą gminą, co stanowi istotny element mający wpływ na konieczność zapewnienia w tak dużej gminie, szczególnie w okresie trwania sezonu letniego (turystyczny charakter gminy) płynności służby i prawidłowej realizacji zadań w Zespole Kryminalnym Posterunku Policji w P. W ocenie organu odwoławczego przeniesienie strony do innej placówki nie powinno stanowić problemu, gdyż przybliżony czas przejazdu samochodem z C., gdzie mieszka strona, do P. wynosi 30 minut, nadto istnieje możliwość dojazdu komunikacją miejską, a strona posiada samochód osobowy i prawo jazdy kat. B. Organ zacytował art. 1 ust. 1 ustawy o Policji podkreślając, że Policja jest formacją umundurowaną i podlegającą specyficznej dyscyplinie służbowej, o czym stanowią przepisy ustawy o Policji, a jednym z podstawowych warunków wykonywania zadań Policji jest dyspozycyjność i zdyscyplinowanie funkcjonariuszy. Organ zaznaczył, że stosunek służbowy policjanta nie jest stosunkiem pracy, którego istotną cechą jest równorzędność stron, lecz ma charakter administracyjnoprawny, w związku z czym przełożony właściwy w sprawach osobowych jednostronnie i władczo kształtuje istotne składniki tego stosunku. Ustawowe ograniczenia w zakresie rozstrzygania o przeniesieniu policjanta na niższe stanowisko służbowe należy traktować jako wyjątki od zasady dającej przełożonemu służbowemu władzę jednostronnego ustalania treści stosunku służbowego. Poza tymi ograniczeniami, przełożony właściwy w sprawach osobowych może bez zgody policjanta mianować go na inne stanowisko służbowe, w tym na stanowisko równorzędne. Przy interpretacji zatem art. 32 ustawy o Policji należy dojść do wniosku, że to właściwy komendant jest uprawniony do mianowania policjanta na równorzędne stanowisko bez jego zgody (z urzędu) i jest to decyzja uznaniowa, a ramy tego uznania wyznacza przepis art. 7 k.p.a. (interes służbowy Policji i słuszny interes policjanta). Organ musi mieć na uwadze nie tylko interes strony, który wynika z subiektywnych odczuć, ale także interes społeczny, który nakłada na organ zagwarantowanie sprawności służby, a przez to zapewnienie ochrony najwyższych wartości: zdrowia i życia obywateli. Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że rozkaz personalny o przeniesieniu strony na inne stanowisko służbowe był zgodny z prawem i uzasadniony. Z powodu tego, że strona zapoznała się z rozkazem personalnym o przeniesieniu w dniu 2 sierpnia 2013 r., z uwagi na art. 110 w zw. z art. 108 § 1 k.p.a., należało określić nowy termin zwolnienia ze stanowiska i mianowania na inne stanowisko. M. M. zaskarżyła opisany wyżej rozkaz personalny organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu wskazała, że od 16 lipca 2013 r. do 2 sierpnia 2013 r. przebywała na urlopie wypoczynkowym a jej mąż – D. M. od 3 lipca 2013 r. na zwolnieniu lekarskim. W dniu 22 lipca 2013 r. bez wiedzy męża - w jego sprawie (sprawa była bardzo pilna) - udała się do Komendy Wojewódzkiej Policji w G. w celu umówienia się na spotkanie z Komendantem Wojewódzkim Policji w G.; z uwagi na jego nieobecność do spotkanie nie doszło. Następnego dnia otrzymała telefon o konieczności zachowania drogi służbowej dla załatwiania określonych spraw służbowych. Wynikiem tej sytuacji było podjęcie w dniu 24 lipca 2013 r. decyzji o przeniesieniu skarżącej z obecnie zajmowanego stanowiska i wyznaczenie innego. Skarżąca uważa, że zaskarżona decyzja jest dla niej krzywdząca, a ona czuje się potraktowana przedmiotowo. Zarzuciła, że otrzymywała najniższe wynagrodzenie i była pomijana przy awansach, nagrodach. Wskazała również na nieprawidłowości w działaniu Komendy Powiatowej Policji w C., w tym kradzieże dokumentacji przez funkcjonariuszy. W całej karierze nikt nie napisał na nią skargi, uczestniczyła w wielu interwencjach i trzem osobom uratowała życie. Nie zna drugiego przypadku, aby na stałe przenieść policjanta bez jego zgody, bez uprzednio dokonania jakiegoś przewinienia służbowego. Tłumaczenie organu pierwszej instancji, że nie może pracować z mężem w jednym wydziale uważa za nieporozumienie, ponieważ od 2001 r. służyła w Wydziale Prewencji a mąż był w Wydziale Ruchu Drogowego. Połączenie obu wydziałów nastąpiło z dniem 1 września 2011 r. jednak otrzymała zapewnienie, że fakt ten nie ma żadnego znaczenia, ponieważ mąż podlegał bezpośrednio pod z-cę Naczelnika Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego. Ponadto zdarza się, że w jednostkach pracują małżeństwa i krewni. Pokreśliła, że od czasu przeniesienia, tj. od sierpnia 2013 r., kiedy pracuje na nocnych zmianach małe dziecko cały czas płacze, ponieważ od urodzenia było karmione w sposób naturalny, co spowodowało bardzo silne związanie emocjonalne z matką. Jej mąż jest poważnie chory i większość czasu spędza w szpitalu. Ma informacje, że kilku policjantów, którzy dojeżdżają do służby, mieszka w miejscowości P. oraz okolicy, a jeden w rozmowie z nią wyraził chęć pracy w P. Skarżąca wskazała, że w trakcie rozmowy z Komendantem Wojewódzkim Policji w dniu 17 września 2013 r. poinformowano ją, że dopóki pracuje mąż nie ma możliwości powrotu do Komendy Powiatowej Policji w C. Takie postępowanie uważa za niesłuszne, gdyż nie zna podstawy prawnej, która mówi o zakazie pracy mąż z żoną, bratem siostrą itp. Na chwilę obecną jest jedyną osobą pracującą na całą rodzinę. Dojazd do miejscowości P. jest utrudniony, nie da się dojechać na każdą z trzech zmian komunikacją miejską i powrócić do miejsca zamieszkania. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania Sądu była decyzja (rozkaz personalny) Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 2 września 2013 r. (nr [...]) utrzymująca w mocy decyzję (rozkaz personalny) Komendanta Powiatowego Policji z dnia 24 lipca 2013 r. (nr [...]) w przedmiocie zwolnienia skarżącej ze stanowiska referenta Zespołu ds. Wykroczeń Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w C. i mianowania na stanowisko referenta Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. Podstawę materialnoprawną wydanego w sprawie rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, do mianowania policjanta na stanowisko służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk, właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Z treści art. 32 ust. 1 ustawy wynika, iż jest to przepis o charakterze kompetencyjnym, gdyż określono w nim wyłącznie organy uprawnione do podejmowania decyzji w sprawach w nim wymienionych. Pomimo jednak, iż nie zawiera on typowych norm materialnoprawnych, określając przesłanki "mianowania na stanowisko" i "zwolnienia ze stanowiska", należy przyjąć, że wobec braku w ustawie odrębnych przesłanek "zwolnienia funkcjonariusza z zajmowanego stanowiska" i "mianowania na równorzędne stanowisko", to właśnie ten przepis stanowi samoistną podstawę prawną do wydania decyzji (rozkazu personalnego) o przeniesieniu funkcjonariusza policji na inne równorzędne stanowisko służbowe (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 marca 2006 r., sygn. akt IV SA/Po 581/04, LEX nr 549651). Zgodnie z przyjętym w orzecznictwie poglądem, decyzja (rozkaz personalny) wydawana na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy jest decyzją podejmowaną na zasadzie uznania administracyjnego, którego ramy wyznacza przepis art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 – dalej: "k.p.a."), a mianowicie interes społeczny - w tym przypadku interes służbowy Policji - oraz słuszny interes policjanta (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 1298/06, LEX nr 328627). Z tego powodu należy przyjąć, że sądowa kontrola decyzji o przeniesieniu funkcjonariusza na inne, równorzędne stanowisko nie obejmuje celowości jej podjęcia, lecz zasadniczo sprowadza się do oceny, czy organ administracji nie przekroczył granic uznania przyznanego mu ustawowo, a zatem, czy decyzja nie nosi cech dowolności i czy została wyczerpująco uzasadniona (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2009 r., sygn. akt I OSK 77/09, LEX nr 595524 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 638/08, LEX nr 1055522). Podjęta w niniejszej sprawie decyzja o przeniesieniu skarżącej na inne stanowisko służbowe nie nosi cech dowolności, gdyż organy w sposób wyczerpujący i przekonujący przedstawiły racje leżące u podstaw jej wydania, wykazując zasadność uznania w tym przypadku prymatu interesu służbowego Policji nad interesem skarżącej. Organy wskazały, że przeniesienie służbowe skarżącej - ze stanowiska referenta Zespołu ds. Wykroczeń Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w C. na stanowisko referenta Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. - nastąpiło na równorzędne stanowisko, tj. referenta w 3 grupie zaszeregowania, z uposażeniem zasadniczym i mnożnikiem kwoty bazowej, które nie uległy zmianie. Powodem przeniesienia służbowego skarżącej – co wynika z uzasadnienia decyzji – była konieczność zapewnienia prawidłowego funkcjonowania Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. Z wyjaśnień organów wynika, że na stanowisku w Zespole Kryminalnym Posterunku Policji w P. od grudnia 2012 r. pozostawał wakat po funkcjonariuszu, który przeszedł na emeryturę. Bezpośrednią przyczyną wydania zaskarżonego rozkazu personalnego był natomiast fakt, że funkcjonariusz pełniący jednoosobowo na tym stanowisku służbę uległ w dniu 18 lipca 2013 r. wypadkowi, co pociągnęło konieczność obsady tego stanowiska i zapewnienia prawidłowego toku służby na tym Posterunku. Konieczność zapewnienia służby i prawidłowej realizacji zadań w Zespole Kryminalnym Posterunku Policji w P. dodatkowo uzasadniona została wielkością (zaludnieniem) gminy (ok. 6300 mieszkańców z czego ok. 3000 mieszka we wsi P.) oraz turystycznym charakterem gminy i okresem, w którym powstała absencja na stanowisku (okres wakacyjny). W tych okolicznościach organy uznały, że w sprawie została spełniona, wynikająca z art. 7 k.p.a. przesłanka "interesu społecznego", który w tym przypadku należy utożsamić z interesem służby, polegającym na zapewnieniu należytego toku funkcjonowania (służby) Zespołu Kryminalnego Posterunku Policji w P. z uwagi na istniejące braki kadrowe. Organy podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie o przeniesieniu skarżącej do pełnienia służby na stanowisku w Zespole Kryminalnym Posterunku Policji w P. poddały także analizie jej "słuszny interes", o którym mowa w art. 7 k.p.a. Należy zaznaczyć, że z uwagi na charakter sprawy i pełnioną przez skarżącą funkcję publiczną ocena interesu strony, o którym mowa w art. 7 k.p.a. musiała zostać przez organy dokonana w sposób szczególny, tj. przez pryzmat słuszności interesu skarżącej, jako funkcjonariuszki (policjantki). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia zwrócono w tym kontekście uwagę na charakter i specyfikę wykonywanej przez policjanta pracy, która jest w istocie służbą opartą na m.in. dyspozycyjności i zdyscyplinowaniu jej funkcjonariuszy. Z ustawy o Policji wynika bowiem, że Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego (art. 1), natomiast policjantem może być osoba, która posiada m.in. zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej (art. 25 ust. 1). Z tego powodu stosunek służbowy policjanta nie jest klasycznym stosunkiem pracy, w którym strony mogą kształtować i modyfikować określone elementy tego stosunku (np. stanowisko, uposażenie, miejsce i czas pracy, zakres podporządkowania, dyspozycyjności) na zasadzie ich woli, a więc zasadzie równości podmiotów (pracownika i pracodawcy). Przepisy ustawy o Policji wskazują na administracyjnoprawny charakter tego stosunku, co ma niewątpliwie na celu zapewnienie efektywnego wykonywania zadań nałożonych na tę formację mundurową. Administracyjnoprawny charakter stosunku służbowego funkcjonariusza Policji wyraża się przede wszystkim dużą intensywnością podporządkowania i dyspozycyjności funkcjonariusza, a przykładem jego realizacji są przepisy regulujące np. czas pełnienia służby (art. 33), przenoszenia i delegowania (art. 36), powierzania pełnienia innych obowiązków (art. 37), przenoszenia na niższe stanowisko i zawieszenia w czynnościach służbowych (art. 38 i 39), zwalniania ze służby (art. 41-46) itd. (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 1991 r., sygn. akt I PZP 60/91, OSNC 1992/7-8/123). Mając na uwadze specyfikę stosunku służbowego funkcjonariusza Policji organy uznały, że przeniesienie służbowe nie narusza słusznego interesu skarżącej, szczególnie z uwagi na wskazywane przez nią powody rodzinne. Organy ustaliły, że skarżąca ma trzech synów w wieku 20, 9 i 4 lat. W stosunku do najmłodszego skarżąca pełniąc służbę w miejscu zamieszkania (C.) i w podstawowym systemie czasu służby (7:30-15:30) korzystała z urlopu macierzyńskiego, a po powrocie z urlopu macierzyńskiego w okresie od 21 lipca 2009 r. do 10 stycznia 2013 r. korzystała z dwóch półgodzinnych przerw na karmienie w służbie wliczanych do czasu służby. Należy zatem przyjąć, że skarżąca – tak jak korzystała – na mocy art. 79 ustawy z uprawnień pracowniczych związanych z rodzicielstwem, tak po przeniesieniu na nowe stanowisko służbowe, będzie nadal mogła z nich korzystać w uzasadnionych przypadkach (np. w przypadku zachorowania dziecka i konieczności sprawowania opieki). Ponadto, organy wskazały, że przeniesienie służbowe skarżącej nastąpiło do miejscowości oddalonej o ok. 18 km od miejsca zamieszkania, a zatem przybliżony czas przejazdu samochodem wynosi ok. 30 min., przy czym istnieje także możliwość dojazdu komunikacją publiczną (PKS C.), co zajmuje ok. 45 min. W ocenie Sądu okoliczności dojazdu do nowego miejsca służby nie stanowią utrudnienia "ponad przeciętną miarę". Około 30-minutowy czas dojazdu do pracy nie jest rzadkością, natomiast fakt, że skarżąca posiada samochód osobowy i prawo jazdy kat. B umożliwia dojazd do pracy w czasie, gdy komunikacja publiczna nie kursuje. W tej sytuacji – zważywszy na szczególny wymóg podporządkowania i dyspozycyjności każdego policjanta w służbie – nie sposób uznać za zasadny przy ocenie słuszności interesu skarżącej, podnoszonego przez nią argumentu dotyczącego utrudnień w sprawowaniu opieki nad dziećmi w związku z zaskarżonym przeniesieniem służbowym. Należy raz jeszcze podkreślić, że w stosunku służbowym policjanta występuje znaczne nasilenie elementów władczych, a zatem zasadą jest (i wstępując do służby należy mieć tego świadomość), iż policjanci podlegają zarządzeniom i rozkazom służbowym przełożonych, które mogą bez ich zgody kształtować lub zmieniać treść istotnych elementów stosunku służbowego (m.in. miejsca i czasu pełnienia służby). W ocenie Sądu słuszny interes skarżącej, o którym mowa w art. 7 k.p.a., nie stoi w sprzeczności z podjętym rozstrzygnięciem, a argumentacja funkcjonariusza kwestionująca przedmiotowy rozkaz nie równoważy potrzeb służby. Zarówno uzasadnienie zaskarżonej decyzji jak też okoliczności faktyczne sprawy, wystarczająco wskazują na uzasadnioną potrzebę przeniesienia skarżącej na nowe stanowisko służbowe na Posterunku Policji w P. Nie można bowiem zakwestionować twierdzenia właściwych przełożonych skarżącej, że jej przeniesienie wywołane zostało potrzebami służby dla zapewnienia realizacji ustawowych zadań Policji, skoro na skutek zdarzenia losowego w lipcu 2013 r. Zespół Kryminalny Posterunku Policji w P. pozostał bez obsady kadrowej. Należy stwierdzić, że niekwestionowanym prawem Komendanta Powiatowego Policji w C. jest kształtowanie struktury poszczególnych jednostek organizacyjnych Policji mu podległych, określanie w ramach art. 1 ust. 2 ustawy konkretnych zadań Policji oraz ich realizacja przy pomocy odpowiednio wykwalifikowanych funkcjonariuszy. Wydając zaskarżony rozkaz personalny Komendant uwzględnił dotychczasowy staż służby skarżącej funkcjonariuszki, posiadane przez nią przeszkolenia zawodowe oraz doświadczenie zawodowe i wykształcenie, przyjmując na tej podstawie celowość przeniesienia skarżącej na kwestionowane przez nią stanowisko służbowe. Wskazać w tym miejscu należy, że skoro prowadzenie odpowiedniej polityki kadrowej podlega kierownictwu Policji (poszczególnym komendantom w zakresie podległych im struktur organizacyjnych), to słuszność tej polityki - z punktu widzenia określonych założeń co do potrzeby obsady poszczególnych stanowisk i potrzeby ewentualnych przesunięć kadrowych - wymyka się spod kontroli sądu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 890/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/653DC7BBCDnsa.gov.pl). Z tego powodu, w nawiązaniu do treści skargi, należy wyjaśnić, że Sąd nie mógł oceniać adekwatności przeniesienia służbowego innych funkcjonariuszy do Zespołu Kryminalnego na Posterunku Policji w P. Odnosząc się do treści skargi należy raz jeszcze podkreślić, że bezpośrednim i głównym powodem wydania rozkazu personalnego o przeniesieniu skarżącej na nowe stanowisko służbowe była konieczność zapewnienia właściwego funkcjonowania ww. komórki organizacyjnej Posterunku Policji w P., a nie wyeliminowanie podległości służbowej pomiędzy skarżącą a jej mężem, który jest Naczelnikiem Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w C. Co prawda, organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji przedstawiając stan faktyczny sprawy i prezentując stanowisko organu I instancji wskazuje na tę okoliczność jako na dodatkowy powód wydania wobec skarżącej przedmiotowego rozkazu personalnego, to jednak z rozważań organu II instancji nie wynika, by ten organ okoliczność tą przyjął za podstawę faktyczną swojego rozstrzygnięcia. Zwrócić uwagę należy także na to, że skarżąca dopatrywała się związku wydania w dniu 24 lipca 2013 r. rozkazu personalnego z jej wizytą dotyczącą jej męża w Komendzie Wojewódzkiej Policji w G. w dniu 22 lipca 2013 r., traktując jej przeniesienie na nowe stanowisko służbowe jako odwet (szykanę) ze strony przełożonych za pominięcie drogi służbowej i zainteresowanie sprawami męża. Skarżąca w żaden sposób nie wykazała jednak, że przyczyną wydania zaskarżonej decyzji personalnej były wskazywane przez nią zdarzenia. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że sąd administracyjny kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżony akt (art. 133 § 1 p.p.s.a.), z jedynym wyjątkiem, gdy chodzi o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu (art. 106 § 3 p.p.s.a.). Z tego też powodu tut. Sąd – inaczej niż sąd powszechny (sąd pracy) – nie ma możliwości prowadzenia postępowania dowodowego (np. przesłuchiwania świadków na okoliczność mobbingu), a zatem nie ma możliwości jakiegokolwiek zweryfikowania twierdzeń skarżącej, co do sugerowanych przez nią powodów przeniesienia służbowego. W ocenie Sądu ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że przeniesienie służbowe nie było spowodowane szykaną skarżącej lecz rzeczywistą potrzebą służbową, skoro w dniu 18 lipca 2013 r. pełniący jednoosobowo służbę w Zespole Kryminalnym Posterunku Policji w P. funkcjonariusz uległ wypadkowi i stanowisko to zostało bez obsady kadrowej. W kontekście treści skargi należy także podkreślić, że nie jest rolą Sądu w tym postępowaniu ocena prawidłowości wykonywania zadań przez przełożonych skarżącej oraz innych funkcjonariuszy pełniących służbę w Komendzie Powiatowej Policji w C., a to oznacza, że poza zakresem rozstrzygania znalazły się zagadnienia dotyczące opisywanych przez skarżącą nieprawidłowości w działalności i zarządzaniu Komendą (kradzieże dokumentacji, nieprzestrzegania tajemnicy służbowej, kwestie właściwego zaszeregowania do grupy uposażeniowej, awansów i nagród). Reasumując, z okoliczności sprawy wynika, że przeniesienie skarżącej nastąpiło na stanowisko służbowe z takim samym zaszeregowaniem, a kwota podstawowego uposażenia na nowym stanowisku służbowym oraz mnożnik kwoty bazowej nie uległy zmianie. Należy wobec tego stwierdzić, że warunki pełnienia służby policjanta nie uległy pogorszeniu, a zatem został przeniesiony na stanowisko równorzędne. Analizując przedmiotową sprawę, Sąd nie dopatrzył się przekroczenia granic uznania administracyjnego przez organ, który w sposób wnikliwy rozpatrzył sporną kwestię i jej rozstrzygnięcie uzasadnił dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, dając prymat interesowi społecznemu (służby Policji) nad interesem funkcjonariusza. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji. ZDANIE ODRĘBNE Uzasadnienie zdania odrębnego zgłoszonego przez sędziego NSA Joannę Zdzienicką-Wiśniewską do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 grudnia w sprawie III SA/Gd 884/13 Niejawna narada sędziów ujawniła różnice oceny legalności zaskarżonej decyzji, wskutek czego, jako sędzia, który w czasie głosowania nie zgodził się z większością, zgłosiłam przy podpisywaniu sentencji zdanie odrębne na podstawie art. 137 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Podzielam pogląd, że stosownie do treści art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687) do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk, właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Zgodnie natomiast z art. 36 ust. 1 powołanej ustawy, policjant może być przeniesiony do pełnienia służby albo delegowany do czasowego pełnienia służby w innej miejscowości z urzędu lub na własną prośbę. Przepis art. 36 ust. 2 tej samej ustawy stanowi, że do przenoszenia lub delegowania policjanta właściwi są: Komendant Główny Policji na obszarze całego państwa, komendant wojewódzki Policji na obszarze właściwego województwa, komendant powiatowy (miejski) Policji na obszarze właściwego powiatu (miasta). Jeżeli przeniesienie między województwami następuje w związku z porozumieniem zainteresowanych przełożonych i policjanta, przeniesienia dokonuje komendant wojewódzki Policji, właściwy dla województwa, w którym policjant ma pełnić służbę. Treść powołanych przepisów wskazuje na to, że decyzja o zwolnieniu policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesieniu go do pełnienia służby w innej miejscowości wydawana jest przez właściwego przełożonego w oparciu o uznanie administracyjne, po dokonaniu oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, albowiem norma prawna nie determinuje w sposób jednoznaczny skutku prawnego, lecz pozostawia w sposób wyraźny dokonanie takiego wyboru organowi administracyjnemu. Ustawa pozwala na wybór następstwa prawnego, przy czym można dokonywać wyboru między dwiema lub więcej możliwościami. Analizowane przepisy nie determinują rozstrzygnięcia przełożonego, nie obligują organu administracji publicznej do podjęcia jedynego, dopuszczalnego rozstrzygnięcia. W zakresie decydowania o zwolnieniu funkcjonariusza z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesieniu go do dalszego pełnienia służby w innej miejscowości ustawodawca pozostawił właściwemu przełożonemu luz decyzyjny w formie uznania administracyjnego. Stosunek służbowy cechuje się służbowym podporządkowaniem i niezbędną w służbie dyspozycyjnością funkcjonariusza. Dokonanie zwolnienia policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego w jednostce organizacyjnej policji i przeniesienie go do dalszego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej w oparciu o uznanie administracyjne jest dopuszczalne zawsze, o ile owo przeniesienie nastąpi na równorzędne stanowisko służbowe. Taki wniosek wynika a contrario z przepisu art. 38 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, który obwarowuje szeregiem przesłanek przeniesienie policjanta na niższe stanowisko służbowe. (por. wyrok WSA w Warszawie z 30 kwietnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 274/07). Niekwestionowanym prawem organów Policji jest kształtowanie struktury poszczególnych jednostek organizacyjnych Policji, określanie w ramach art. 1 ust. 2 ustawy o Policji konkretnych zadań Policji oraz ich realizacja przy pomocy odpowiednio wykwalifikowanych funkcjonariuszy. Jeśli z tego względu konieczne jest przeniesienie skarżącego na inne, równorzędne stanowisko służbowe, to ustawa stwarza taką możliwość. Niezbędne jest jednak wykazanie, że zaszły rzeczywiste potrzeby organizacyjne w tym zakresie, wynikające z przyjętego modelu funkcjonowania Policji oraz że nowe stanowisko jest istotnie równorzędne (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 marca 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 1717/08). W mojej ocenie uzasadnienie decyzji organu I instancji z dnia 24 lipca 2013 r. nie odpowiada wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Uzupełnienia decyzji nie może stanowić odrębne, później sporządzone w dniu 12 sierpnia 2013 r. stanowisko Komendanta Powiatowego Policji wyjaśniające okoliczności uzasadniające wydanie rozkazu indywidualnego. Podkreślić należy, że z dokumentu tego oraz akt sprawy nie wynika, aby skarżącej został doręczony odpis. Organ II instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, akceptując jako integralną jej część późniejszy dokument dodatkowy, wskutek czego naruszona została zasada dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.). Zarówno w odwołaniu, jak i skardze pani M. M. szczegółowo wywodzi, że przeniesienie nie spełnia wymogu równorzędności stanowisk. Organ II instancji precyzyjnie uzasadnił prawne podstawy przyznanego uposażenia oraz tę samą kwotowo wysokość. Okoliczność, że w związku z mianowaniem na nowe stanowisko nie uległo zmianie dotychczasowe uposażenie funkcjonariusza, nie oznacza, że było to faktycznie stanowisko równorzędne, gdyż uposażenie jest tylko jednym z elementów pozwalających na ocenę równorzędności stanowiska (por. wyrok NSA z 30 maja 2000 r. sygn. akt II SA 220/00, wyrok NSA z 22 stycznia 2010 r. sygn. akt I OSK 891/09, wyrok WSA w Olsztynie z 26 października 2011 r. sygn. akt II SA/Ol 605/11). Rozważania ograniczono do nazwy nowego stanowiska skarżącej, parametrów uposażenia i stopnia etatowego, nie wyjaśniono natomiast zakresu zadań i obowiązków funkcjonariusza, opisu jego stanowiska, usytuowania w strukturze organizacyjnej jednostki, wymaganych kwalifikacji (por. wyrok NSA z 4 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OSK 580/07). Zmiana treści stosunku służbowego polegająca na zwolnieniu policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesieniu na stałe do innej jednostki organizacyjnej Policji jest determinowana materialnoprawną podstawą i w tym zakresie podlega kontroli sądowo administracyjnej (por. wyżej powołany wyrok WSA w Warszawie z 30 kwietnia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 274/07). Ocena zgodności z prawem zastosowania w niniejszej sprawie stanowiącego materialnoprawną podstawę orzekania zaskarżonej decyzji art. 32 ust. 1 ustawy o Policji jest możliwa, jeżeli przeprowadzono w wystarczającym stopniu wymagane prawem postępowanie wyjaśniające, które pozwalałoby na uznanie, że stan faktyczny (okoliczności sprawy) umożliwiał zastosowanie tego przepisu. Treść i usytuowanie tego przepisu w systemie prawa uzasadnia stanowisko, że organy są obligowane do wskazania przyczyn jego zastosowania. Uprawnieniem organu Policji jest kształtowanie struktury poszczególnych jednostek organizacyjnych Policji, określenie w ramach art. 1 ust. 2 ustawy konkretnych zadań Policji oraz ich realizacja przy pomocy odpowiednio wykwalifikowanych funkcjonariuszy. Jeżeli konieczne jest przeniesienie na inne równorzędne stanowisko służbowe, to ustawa stwarza taką możliwość. Przyznanie uprawnienia do swobodnego kształtowania struktury jednostek policji oraz doboru odpowiednich funkcjonariuszy nie oznacza prawa do dowolności i arbitralności przy podejmowanych rozstrzygnięciach. (por. wyrok WSA w Warszawie z 1 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 1796/10). Zawarte w uzasadnieniu organu II instancji obszerne rozważania dotyczące interesu społecznego nie są wystarczające dla uznania, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Rozważania dotyczące interesu społecznego utożsamianego z interesem służby zilustrowano charakterystyką gminy P. pod względem demograficznym i geograficznym. Zawarte w uzasadnieniu argumenty dotyczące nasilenia zadań w sezonie letnim uzasadniają wątpliwość co do racjonalności przeniesienia bez rozważenia możliwości delegowania skarżącej do czasowego pełnienia służby w innej miejscowości. Argumenty związane z wakatem odnoszą się do stanu trwającego od grudnia 2012 r., zaś w informacji o wypadku funkcjonariusza w P. nie wskazano okresu zwolnienia oraz możliwości zastępstwa w ramach tego samego posterunku. Użyte w treści art. 36 ust. 1 ustawy o Policji sformułowanie: "może być przeniesiony" oznacza, że decyzja w tym względzie ma charakter uznaniowy, tzn. należy do sfery uznania administracyjnego. Rozstrzygnięcie w niej zawarte nie może być dowolne, lecz musi wynikać z wszechstronnego oraz bardzo dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy, a ten cel można osiągnąć jedynie poprzez szczegółowe zbadanie sprawy administracyjnej i utrwalenia owych badań w aktach sprawy (por. wyrok WSA w Warszawie z 15 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1639/11). Podzielam pogląd, że Policja stanowi umundurowaną i uzbrojoną formację służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jej hierarchiczność i dyspozycyjność, jako immanentne cechy tej służby, służą wykonaniu nałożonych na tę formację zadań i z tego też powodu obowiązujące w niej zasady zdyscyplinowania różnią się zasadniczo od innych grup zawodowych. Służba w Policji charakteryzuje się stosunkiem administracyjnoprawnym i w związku z powyższym to na przełożonym spoczywa obowiązek jednostronnego i władczego kształtowania tzw. polityki kadrowej. Decyzja o charakterze uznaniowym oznacza, że rozstrzygnięcie w niej zawarte nie może być dowolne, lecz musi wynikać z wszechstronnego oraz bardzo dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy, a ten cel można osiągnąć jedynie poprzez szczegółowe zbadanie sprawy administracyjnej i utrwalenie owych badań w aktach sprawy. Obowiązki organu w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, ponieważ w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodność z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela wynikającym z treści art. 7 k.p.a. Natomiast z drugiej strony ograniczenie swobody uznania administracyjnego ustawodawca określa poprzez dyrektywy wyboru i wobec powyższego przy wydawaniu tego rodzaju decyzji organ musi rzetelnie i bardzo wnikliwie przeanalizować wszystkie okoliczności danej sprawy aby dojść do przekonania, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki i dopiero wówczas, w konsekwencji, wydać decyzję o takim charakterze. Wobec powyższego podejmując decyzję o charakterze uznaniowym, organ administracji musi przestrzegać m.in. zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej, a więc podejmować wszelkie niezbędne kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz kierować się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych (art. 7 k.p.a.). Stąd też jest również zobowiązany do należytego oraz wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.) i musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć oraz ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.) i uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. Reasumując, uznaniowy charakter przepisu nie może więc prowadzić do wydania rozstrzygnięcia dowolnego, tj. bez przeprowadzenia postępowania dowodowego w sprawie oraz bez odniesienia się do wszystkich okoliczności w niej występujących i mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. Zgodnie z art. 7 k.p.a. organ winien wykazać, że nie przekroczył ram uznania administracyjnego, a mianowicie wziął pod uwagę interes społeczny (interes służby) oraz słuszny interes skarżącej, ze wskazaniem przyczyny przeniesienia (por. wyżej powołany wyrok WSA w Warszawie II SA/Wa 1796/10). W mojej ocenie zaniechanie rozważań w zakresie kosztów przejazdów, organizacji przejazdów, sytuacji rodzinnej związanej z opieką nad czteroletnim dzieckiem oraz chorobą męża, jak również możliwości awansowych skarżącej uniemożliwiają ocenę, czy argumentacja pani M. M. w zakresie jej słusznego interesu równoważy potrzeby służby. Organ II instancji odnotowuje uzyskanie przez skarżącą dodatkowych kwalifikacji i podejmowane przez nią działania zmierzające do zdobywania wiedzy profesjonalnej, jednakże nie dokonuje oceny słusznego interesu strony, wyrażającej przekonanie, że nowe stanowisko uniemożliwi jej rozwój zawodowy, awanse, wykonywanie zadań zgodnych z przygotowaniem i zainteresowaniami. Aspiracje zawodowe poparte udziałem w organizowanych formach kształcenia stanowią kategorię słusznego interesu policjanta. Niezgodna z pragmatyką służby jest sytuacja subiektywnego przekonania funkcjonariuszki, że zadania, które obecnie faktycznie wykonuje, sytuują ją w grupie policjantów zaczynających pracę w Policji. Istotny argument związany z koniecznością uwzględnienia kosztów przejazdów wymaga analizy zarówno pod względem kosztów społecznych (koszt ekonomiczny), jak również pod względem słusznego interesu skarżącej. Fakt posiadania przez nią samochodu oraz prawa jazdy nie zwalnia z konieczności przedstawienia możliwości dojazdu środkami komunikacji publicznej z uwzględnieniem godzin służby zmianowej. Uważam również, że informacja o korzystaniu przez skarżącą z uprawnień macierzyńskich oraz zwolnieniach lekarskich nie może legalizować rozkazu o przeniesieniu. Rozważania dotyczące podległości skarżącej oraz jej małżonka nie zostały dostatecznie wyjaśnione w kontekście powołanej konieczności zastępstw w okresie urlopowym. Argumentacja w tym zakresie nie była przedmiotem rozważań organu I instancji, a stan taki trwał od dłuższego czasu, o czym skarżąca informowała również na rozprawie w dniu 19 grudnia 2013 r. Jedynie marginalnie należy odnotować, że na rozprawie skarżąca poinformowała również o spodziewanym odejściu męża ze służby w związku z orzeczeniem lekarskim. Chociaż w art. 1 ust. 1 ustawy o Policji nie użyto sformułowania, iż Policja jest instytucją zaufania publicznego, to w istocie rzeczy treść tego przepisu na to wskazuje (por. Wojciech Kotarski, "Komentarz do ustawy o Policji" eLex – art. 36). Zaufanie i autorytet w społeczeństwie określające status Policji związany z charakterem zadań nie zostaną zbudowane w oderwaniu od legalności i przejrzystości decyzji personalnych organów Policji, umożliwiających godne pełnienie służby publicznej przez funkcjonariuszy państwowych. Przy ocenie legalności zaskarżonego rozkazu personalnego nie brałam pod uwagę podnoszonych i sugerowanych przez skarżącą pozaprawnych motywów podjęcia decyzji o przeniesieniu. Z tych względów na podstawie art. 137 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zgłosiłam zdanie odrębne.