VII SA/Wa 1541/08

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2008r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w ramach nadzoru budowlanego skargę oddala UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] działając na podstawie art. 104 i art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156 z późn. zm.) po ponownym rozpatrzeniu sprawy dotyczącej zmiany ukształtowania terenu działki o nr ewid. [...] z obrębu [...], położonej przy ul. [...] w W., umorzył postępowanie administracyjne. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ wskazał, że postępowanie administracyjne w sprawie robót prowadzonych na terenie nieruchomości przy ul. [...] w W. wszczęte zostało z wniosku J. R. właścicielki sąsiedniej nieruchomości. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych przez przedstawicieli Inspektoratu ustalono, że na ww. nieruchomości stanowiącej własność E.K. prowadzone były roboty budowlane przy rozbudowie budynku mieszkalnego oraz wykonane zostały roboty ziemne związane z podniesieniem terenu działki nr ewid. [...] z obrębu [...]. Z tego względu przeprowadzono dwa odrębne postępowania dotyczące tych spraw. Przeprowadzone postępowanie dotyczące zmiany ukształtowania terenu działki inwestora miało na celu wykazanie, czy w następstwie wykonanych robót, wody opadowe z terenu nieruchomości przy ul. [...] nie spływają na teren działki sąsiedniej przy ul. [...] i czy wody opadowe z dachu budynku mieszkalnego są odprowadzone na teren własnej nieruchomości. W trakcie prowadzonego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia oceny technicznej określającej czy wody opadowe nie są kierowane na teren sąsiedniej nieruchomości oraz dostarczenia aktualnej mapy sytuacyjno - wysokościowej tego terenu. Z przedłożonej opinii technicznej z dnia [...] sporządzonej przez inż. W. B., posiadającego nr ew. upr. bud. [...] wynikało, że "...skuteczność naturalnego działania odprowadzania wód deszczowych w kierunku sąsiadującego jeziora jest zapewniona przez naturalne zagłębienie terenu wzdłuż działki istniejącą groblą wys. ca 0,5 m i rowku wzdłuż podmurówki ogrodzenia z działką J. R. ...". W treści końcowej opinii stwierdzono, że "...działka E. K. nie stanowi zagrożenia przed zalaniem wodami deszczowymi działki J. R., której zastrzeżenia są bezzasadne ...". Wobec powyższego, decyzją nr [...] z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w tej sprawie. W wyniku rozpoznania odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję. Wskutek wniesienia skargi do Sądu przez J. R. wyrokiem z dnia 24 listopada 2006r. sygn. akt VII SA/Wa 1440/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organy w ogóle nie dokonały analizy ww. opinii technicznej, jak też nie dokonały ustaleń czy odpływ z kanalizacji deszczowej znajdujący się w bezpośredniej bliskości sąsiedniej działki na terenie podwyższonym o ca 60-65 cm może mieć wpływ na zalewanie działki sąsiedniej i dokonywanie zniszczeń, które obrazują zdjęcia przedłożone przez skarżącą. Organy nie rozpatrzyły zatem wystarczająco kwestii wyeliminowania zalewania wodami opadowymi sąsiedniej nieruchomości jak również nie stwierdziły zgodności wykonania robót z wymogami wynikającymi z przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002r. (Dz. U. Nr 75, poz. 690) zwanego dalej Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury. Ponadto, organy nie wskazały dlaczego postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe (brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia). Przeprowadzając ponownie postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] zobowiązał E. K. do uzupełnienia oceny technicznej sporządzonej przez inż. W. B. w taki sposób, aby zostały wyjaśnione kwestie przywołane w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 24 listopada 2006r., dotyczące sposobu odprowadzania wód opadowych z terenu i budynku. Z przedłożonej do organu oceny technicznej (uzupełnienia) z dnia [...] sporządzonej przez inż. J. M. wynikało, że "...teren działki od budynku mieszkalnego do granicy w kierunku jeziorka P. posiada wyraźny spadek gwarantujący spływ wód deszczowych. Na granicy działki nr [...] z działką sąsiednią nr [...] usypano groblę wysokości ok. 50 cm z koroną obsadzoną szpalerem drzewek iglastych, stanowiącym umocnienie grobli, chroniącą działkę nr [...] (skarżącej) przed spływami wód z rozpatrywanej działki. Dodatkowo ogrodzenie między działkami posiada betonową podmurówkę, wyniesioną powyżej poziomu terenu stanowiącą kolejną barierę dla spływającej wody. Rynna odprowadzająca wody opadowe z połaci dachowej od strony działki nr [...] sprowadza wodę do szczytu budynku, a następnie rurami spustowymi na teren działki [...]. Dodatkowo wylot z rury spustowej został przedłużony, tak by skierować wodę do wnętrza działki, gdzie istniejące spadki umożliwiają odpływ wody w kierunku jeziorka...". W treści końcowej opinii stwierdzono, że "... instalacje odprowadzające wody opadowe z dachu budynku, grobla wzdłuż granicy działki oraz ukształtowanie terenu zabezpieczają działkę nr [...] (sąsiednią) przed spływem wód opadowych z terenu działki nr [...]". i Z załączanej zaś do akt sprawy mapy sytuacyjno - wysokościowej wynikało, że naturalny spadek terenu jest w kierunku jeziorka. Wykonane podczas kontroli zdjęcia pokazują, że cokół ogrodzenia jest ponad poziomem przyległego terenu, wgłębienie, grobla i nieutwardzony zniwelowany teren inwestora przyjmuje zaś wody deszczowe z tego terenu. Nie zostały zatem naruszone warunki określone w § 29 ww. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Organ wyjaśnił, że zarzuty skarżącej dotyczące braku oceny przekroju rur, rynien i usytuowania budynku, są przedmiotem innego postępowania prowadzonego przez organ w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego i dlatego nie są analizowane w niniejszym postępowaniu. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła J. R. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: art. 77 kpa. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, art. 105 § 1 kpa. poprzez nie rozstrzygnięcie merytorycznie sprawy toczącej się z jej wniosku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja jest zasadna, a argumenty podnoszone w odwołaniu przez skarżącą pozostają bez wpływu na kształt podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy podtrzymał zatem argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. Dodał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] czyniąc zadość wskazaniom zawartym w wyroku przeprowadził postępowanie uzupełniające i ustalił, że w niniejszej sprawie nie zostały naruszone warunki określone w § 29 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Organ odwoławczy podkreślił, że opinia uzupełniająca została sporządzona przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego, a wiec stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 kpa. Z tego względu, nie ma podstaw do kwestionowania dokumentacji wykonanej przez osoby o odpowiednim przygotowaniu zawodowym, na co wskazuje strona skarżąca. Organ odwoławczy dodał, że w przypadku nie zgadzania się ze stwierdzeniami zawartymi w dokumentacji, strona winna zwrócić do właściwego organu samorządu zawodowego o przeprowadzenie odpowiedniego postępowania dyscyplinarnego lub zlecić opracowanie dokumentacji, która podważyłaby stwierdzenia zawarte w przedłożonych w toku postępowania dokumentacjach. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła J. R. wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a w szczególności: 1) art. 7,8,77,80 kpa. poprzez rozpoznanie sprawy na podstawie niewyjaśnionego w sposób całkowity stanu faktycznego sprawy, bez uwzględnienia jej słusznego interesu jako strony i jednocześnie właścicielki działki sąsiadującej z nieruchomością nr [...] przy ul. [...] w W., 2) rażące naruszenie art. 105 § 1 kpa. poprzez nie rozstrzygnięcie merytorycznie sprawy toczącej się z jej wniosku. Skarżąca podniosła, że faktycznie dokumentacja została sporządzona przez H. S.A. nie zaś przez J. M., który działał jako jeden z wielu pracowników tej firmy. Sporządzona opinia nie została zaś poparta żadnymi badaniami a stwierdzenie, że działka posiada wyraźny spadek w kierunku Jeziora P., bez podania stosownego parametru jest nadużyciem. Skarżąca wskazała, że działka nr [...] położona jest wyżej niż jej działka o nr [...], co też wynika z dokumentacji, a więc naturalnym rzeczą jest spływ wód opadowych z dachu lub z sąsiedniego terenu na jej nieruchomość. Nie jest zaś zabezpieczeniem przed przenikaniem wód opadowych tzw. grobla opisana w zaskarżonej decyzji ani podmurówka. Skarżąca podkreśliła, że duży wpływ na odprowadzanie wody na jej działkę mają wadliwe przekroje rynien, czego bez przeprowadzenia próby wodnej nie można stwierdzić. Jeżeli natomiast próby takiej nie przeprowadzono, to zdaniem skarżącej organy powinny się do tej okoliczności odnieść, na co wskazują odpowiednie normy prawa. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania Sądu była ocena rozstrzygnięcia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którym organ utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]. Wskutek uchylenia wyrokiem Sądu z dnia 24 listopada 2006r. decyzji organów nadzoru budowlanego rozpoznając sprawę ponownie organ umorzył postępowanie. Stosownie zaś do treści artykułu 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenia sądu administracyjnego wywierają skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowo-administracyjnego, w którym zostały wydane. Rozstrzygnięcia sądów administracyjnych obejmują bowiem swoim zasięgiem dalsze postępowanie administracyjne i ewentualne przyszłe rozstrzygnięcia sądów. Rozpoznając sprawę ponownie organ nadzoru budowlanego wziął pod uwagę ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania w sprawie, wyrażone w wyroku Sądu dnia 24 listopada 2006r. Stosując się do wytycznych zawartych w wyroku Sądu, organ I instancji zobowiązał inwestora do uzupełnienia oceny technicznej z dnia [...] sporządzonej przez inż. W. B., w taki sposób aby zostały wyjaśnione kwestie przywołane w uzasadnieniu wyroku Sądu, dotyczące sposobu odprowadzania wód opadowych z terenu nieruchomości i budynku. Z przedłożonej do organu w dniu [...] opinii sporządzonej przez mgr inż. J. M. posiadającego uprawnienia bez ograniczeń w zakresie budowli hydrotechnicznych o nr ewid. [...] wpisanego na listę członków [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa pod nr ewid. [...] wynika, że "...instalacje odprowadzające wody opadowe z dachu budynku, grobla wzdłuż granicy działki oraz ukształtowanie terenu zabezpieczają działkę sąsiednią nr [...], przed spływem wód opadowych z terenu działki nr [...]...". Z dołączonej zaś do akt sprawy mapy sytuacyjno - wysokościowej wynika, że naturalny spadek terenu jest w kierunku jeziorka. Wykonane z kolei przez pracownika Inspektoratu podczas wizji zdjęcia potwierdzają, że cokół ogrodzenia jest ponad poziomem przyległego terenu, wgłębienie, grobla i nieutwardzony zniwelowany teren inwestora przyjmuje wody deszczowe z tego terenu. W świetle powyższego stwierdzić należy, że rozpoznając sprawę ponownie organ przeprowadził stosowne uzupełniające postępowanie dowodowe mające na celu należyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Podkreślić należy, że zarówno z przedłożonej opinii technicznej z dnia [...] sporządzonej przez inż. W. B., jak i opinii (uzupełnienia) z dnia [...] sporządzonej przez mgr inż. J. M. wynika jednoznacznie, że nie występuje zagrożenie zalewania wodami opadowymi działki sąsiedniej i kierowania wód na teren nieruchomości sąsiedniej. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy obie opinie, sporządzone zostały przez osoby ze stosownymi uprawnieniami i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego. Dokument został sporządzony przez osoby o odpowiednim przygotowaniu zawodowym, dlatego brak jest podstaw do kwestionowania powyższej dokumentacji. Strona skarżąca nie zgadzając się ze stwierdzeniami zawartymi w dokumentacji mogła zwrócić się do właściwego organu samorządu zawodowego o przeprowadzenie odpowiedniego postępowania dyscyplinarnego lub zlecić opracowanie dokumentacji, która podważyłaby stwierdzenia zawarte w przedłożonych w toku postępowania dokumentacjach. W przedmiotowej sprawie pomimo prawidłowego pouczenia przez organ, że osoba nie zgadzająca się ze stwierdzeniami zawartymi w dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy może podjąć ww. działania mające na celu podważenie lub też obalenie tez i twierdzeń, strona nie podjęła żadnych czynności w tym zakresie. Skarżąca w żaden sposób nie podważyła stwierdzeń zawartych w opiniach przedłożonych przez inwestora w toku postępowania. Z tego względu, jej zarzuty zawarte w skardze w szczególności odnoszące się do opinii rzeczoznawcy należało uznać za gołosłowne i nie znajdujące oparcia w materiale dowodowym. W konsekwencji organy orzekając w sprawie oparły się na dokumentacji i materiale dowodowym zebranym w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego. Organ dokonał analizy przedłożonych przez inwestora dokumentów, tj. opinii z dnia [...] jak i opinii (uzupełnienia) z dnia [...], mapy sytuacyjno - wysokościowej, zdjęć wykonanych przez pracownika Inspektoratu podczas wizji w terenie, w wyniku której stwierdził, że wody opadowe z terenu nieruchomości przy ul. [...] w W. jak i z budynku nie spływają na teren działki sąsiedniej przy ul. [...] w W. W świetle powyższego należy stwierdzić, że organ w stopniu wystarczającym przeprowadził postępowanie dowodowe i ustalił, że nie występuje zagrożenie zalewania wodami opadowymi działki sąsiedniej i kierowania wód opadowych na teren nieruchomości sąsiedniej. Tym samym słusznie wskazał, że nie zostały naruszone warunki określone w § 29 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Stosownie bowiem do § 29 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren nieruchomości sąsiedniej jest zabronione. Zgodnie zaś z treścią § 28 ust. 2 ww. Rozporządzenia "...w razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych ...". Wobec jednoznacznego ustalenia braku możliwości zalewania wodami opadowymi sąsiedniej nieruchomości jak również stwierdzenia zgodności wykonanych robót z wymogami wynikającymi z przepisów Rozporządzenia Ministra Infrastruktury, prawidłowo organ umorzył postępowanie administracyjne w sprawie. Stosownie bowiem do postanowień art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Stosownie zaś do dyspozycji art. 105 § 1 k.p.a. bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności, czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego (B. Adamiak i J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1996 r., s. 462). Tak więc sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2006r. I OSK 967/05 Lex nr 201507, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 stycznia 2006r. I OSK 978/05 Lex nr 396771, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2005r. II OSK 286/05 Lex nr 190997, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2005r. II OSK 910/05 Lex nr 188797). Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego była ocena czy w następstwie wykonanych przez E. K. robót ziemnych związanych z podniesieniem terenu działki nr ewid. [...] z obrębu [...] wody opadowe z terenu jej nieruchomości przy ul. [...] nie spływają na teren działki sąsiedniej przy ul. [...] oraz czy wody opadowe z dachu budynku mieszkalnego są odprowadzone na teren nieruchomości własnej. Wobec dokonanych ustaleń faktycznych oraz stwierdzenia zgodności wykonanych robót z wymogami wynikającymi z przepisów, organ nadzoru budowlanego nie był władny do nakładania na inwestora dodatkowych obowiązków czy nakazywania dokonania zmian w ukształtowaniu terenu działki przy ul. [...] w W. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że słusznie organy umorzyły postępowanie administracyjne w sprawie. Odmienne zaś twierdzenia skarżącej zawarte w skardze z przyczyn wyżej przedstawionych nie zasługują na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione we wniesionej skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).